Saturday, July 7, 2018

Jokate, Hamisa Mobetto mambo safi



Jokate Mwegelo.

Jokate Mwegelo. 

By Rhobi Chacha, Mwananchi

Kama ulifikiri kuwa Hamisa Mobetto na mwanadada Jokate Mwegelo bifu lao halijaisha, utakuwa umekosea.

Hamisa na Jokate walikuwa wakiripotiwa kipindi cha nyuma kutoelewana baada ya Jokate kuwa na uhusiano wa kimapenzi na mwanamuziki Diamond Platinumz wakati akijua fika Hamisa na mmiliki huyo wa lebo ya muziki ya WCB ni wapenzi.

Si kwamba Hamisa na Jokate walikuwa wanavimbiana tu pindi walipokuwa wanakutana katika ishu zao za urembo, bifu lao lilienda mbali zaidi lakini baadaye liliishia kwenye njia ambayo ni nzuri ambapo mwaka juzi, Jokate aliwatumia warembo maarufu akiwemo Hamisa kwa ajili ya kutangaza nywele zake mpya zinazofahamika kama Malaika kupitia brand yake ya kidoti.

Sasa basi ikiwa wakazi wa Mwanza na mikoa ya jirani wameshuhudia onyesho la Miss Mwanza, siku hiyo kwa Hamisa na Jokate imekuwa neema kwao kukutana baada ya kuchaguliwa kuwa majaji.

Akizungumza na Mwananchi, Hamisa alisema amefurahi kuwa jaji wa shindano la Miss Mwanza kwa kuwa ni mzaliwa wa mji huo, hivyo atawatendea vyema washiriki.

Pia alisema amefurahiswa zaidi kuchaguliwa pamoja na Jokate kwani anategemea kujifunza mambo mengi ya urembo.

“Habari za kuwa na bifu na Jokate zilikuwa zinazungumzwa kitambo sana, ila ukweli ni kwamba mimi nimefurahishwa sana kuwa naye pamoja kama majaji kwani najua tuna mengi ya kufanya pamoja. Nategemea kujifunza zaidi kutoka kwake kwani mambo ya urembo yana ubunifu kila siku,” alisema.

Kwa upande wa Jokate, hakupatikana kuzungumzia suala hilo kwani hata alipopigiwa simu ili aweze kutoa neno kuhusiana na kukutana na Hamisa kwenye ujaji, simu yake ya kiganjani iliita bila kupokewa na baadaye kuzimwa.

Saturday, July 7, 2018

Maisha mapya ya Mandojo Kutoka kumiliki nyumba mpaka kuishi stoo



mwanamuziki wa Bongo fleva, Man Dojo.

mwanamuziki wa Bongo fleva, Man Dojo. 

By Nasra Abdallah, Mwananchi nabdallah@mwananchi.co.tz

Huenda mwanamuziki wa Bongo fleva, Man Dojo ni miongoni mwa watu wanouchukia mwezi Machi ile mbaya na hii ni baada ya kuingia katika matatizo ya kubomolewa nyumba yake.

Nyumba hiyo iliyokuwa maeneo ya Mbweni jijini Dar es Salaam anayoeleza kuijenga ndani ya miaka sita, ilijuikuta ikidondoshwa chini kwa saa chache baada ya kubainika kuwa alivamia ardhi ya watu.

Kwa maelezo ya Mandojo ambaye yeye pamoja na mwenzake Domo Kaya waliwahi kutesa na nyimbo mbalimbali ukiwemo wimbo ya Nikupe Nini walioiachia mwaka 2003, Dingi (2004) na Taswira(2005) waliomshirikishaga Inspekta Haroun, zilifanya vizuri enzi hizo.

Mandojo ambaye jina lake halisi ni Joseph Francis anasema nyumba hiyo ilikuwa na vyumba viwili vya kulala vyenye choo na bafu ndani kila kimoja, sebule, jiko na chumba kwa ajili ya studio ya kurekodia muziki.

Mbali na hilo, pia maeneo ya nje kulikuwa na mabanda yaliyosheheni mifugo wakiwemo bata, kanga na kuku, ambapo katika sakata la kubomolewa hakuambulia hata mmoja kuwaokoa.

Pia, sehemu ya mbele ya uzio wake anasema alikuwa amejenga fremu za maduka ambazo zilikuwa katika hatua ya mwisho.

Katika fremu hizo anasema miongoni mwa malengo yake ilikuwa kuweka supermarket, nyingine duka la dawa za binadamu, mbili kwa ajili ya maduka ya bidhaa ndogondogo na moja alitarajia aifanye studio.

Ni kutokana na kubomolewa huko alijikuta akishindwa kutimiza ndoto zake hizo na kurudi katika umaskini ikiwemo kulala stoo hadi sasa, huku akiendelea kupambana kujiinua upya.

Katika mapambano hayo wapo waliotoa mchango wao wa kimawazo na kifedha akiwemo Mkuu wa Wilaya ya Kinondoni, Ally Hapi aliyemtembelea siku chache baada ya ubomaji huo.

Katika ziara yake hiyo, Hapi aliyekuwa ameongozana na maofisa mipango miji, ardhi na baadhi ya viongozi wa mtaa na kata, alimuagiza diwani wa eneo hilo kumtafutia kwa muda msanii huyo nyumba na kuahidi kulipia kodi ya miezi sita, ili kumpa muda wa kujipanga upya huku jambo lake likishughulikiwa ikiwemo kukutana na pande anayosigana nayo katika eneo hilo.

Hata hivyo baada ya kufanyika kwa kikao cha siri kati ya pande hizo, baadaye Mandojo anasema alikabidhiwa kiwanja kingine maeneo ya Mabwepande ambapo kwa sasa tayari keshajenga vyumba viwili.

Kuishi nyumba ya kupanga

Katika maelezo yake, ManDojo anasema imekuwa ngumu kwake kwenda kuishi nyumba ya kupanga ikizingatiwa kwamba alishazoea kuishi nyumbani kwake.

“Kusema la ukweli siwezi kusahau msaada alionipatia mkuu wetu wa wilaya tangu nifikwe na janga hilo la kubomolewa nyumba yangu kwa kuamua kunilipia kodi ya miezi sita,” anasema.

“Lakini kama unavyojua ukishazoea kuishi kwako ni ngumu kwenda kuanza maisha ya kupanga, hivyo nilichoamua ni kulala katika stoo yangu ninayohifadhia viatu, biashara ninayoifanya hapa Karikaoo kwa miaka mingi sasa. Kodi niliyopewa nilienda kuifyatulia matofali ambayo yameniwezesha kuanza kujenga vyumba viwili eneo jipya nililopewa na ofisi ya mkuu wa Wilaya ya Kinondoni.”

Vipi kuhusu familia

Mandojo ambaye awali katika nyumba yake alikuwa akiishi na familia ya watu watano mmoja akiwa mkewe, watoto wawili na wawili wadogo zake anasema amelazimika kumpeleka mke na watoto mjini Dodoma kwa mama yake na kubaki na wadogo zake.

Anasema hilo amelifanya baada ya kubaini mazingira ya kulala stoo wasingeyamudu.

“Unajua sehemu yenyewe ni ndogo na bado kuna bidhaa nimeweka humo, kiafya na kimazingira nisingeweza kuishi na watoto kwa kuwa asubuhi nalazimika kuondoa godoro ili niweze kupita kuchukua viatu pale vinapohitajika na jioni ndio nalirudisha tena kwa ajili ya kulala.

“Ila mimi kwa sababu mtoto wa kiume na maisha ya aina hii nilishayapitia sana nimeona nikomae tu ukizingatia inanisaidia kuwa karibu na ofisi yangu ambapo sasa silazimiki kulipa nauli kwenda na kurudi kwani naishi katika jengo hilohilo nalofanyia biashara,” anasema.

Aeleza mjengo anaoutamani

Pamoja na kwamba alirudishwa nyuma baada ya ubomoaji, anasema ndoto zake ni kujenga nyumba ya ghorofa huko mbeleni kama Mungu ataendelea kumuweka hai.

“Kila siku nasema ilimradi sijakatwa kiungo chochote katika sakata hili wala kuuliwa, naona kama ndio nimechochewa kuja kujenga nyumba nzuri zaidi ya ile ukizingatia na eneo nililokabidhiwa ni la uhakika, basi inshaallah hata ghorofa nitalijenga tu, tuombeane dua Watanzania wenzangu,” anasema.

Alichojifunza

Katika kipindi chote cha matatizo aliyoyapitia, Mandojo anasema alichojifunza ni kuhakikisha ardhi unayonunua kuithibitisha kwa mamlaka husika kwamba imepimwa na haina mmiliki mwingine ambaye atakuletea shida mbele ya safari.

Anakiri kwamba kilichoponza ni yeye kununua ardhi kienyeji kama wanavyofanya watu wengine na hiyo yote ni kutokana na Watanzania wengi kuaminiana wakati kati yao kuna matapeli.

“Inaumiza sana na ujenzi wetu huu wa kujikongoja, ghafla mtu anakuja anakuangushia nyumba yako chini. Kwa kweli kama sikuwa kichaa kipindi kile basi sitakuwa tena,” anasema Mandojo.

“Kwa hali ya kawaida ni ngumu kustahilimili hali hiyo na ili yasijirudie haya au kutokea kwa mtu mwingine nawasihi mjidhihirishe na ardhi mnazozinua wenzangu.”

Saturday, July 7, 2018

Wolper afungukia maisha ya kuhamia Kenya



Jacqueline Wolper.

Jacqueline Wolper. 

By Rhobi Chacha, Mwananchi

Jacqueline Massawe ndilo jina alilopewa na wazazi wake alipozaliwa kule kwao Moshi mkoani Kilimanjaro, lakini wadau wa filamu Afrika Mashariki wanamtambua kama Jacqueline Wolper.

Kama umebahatika kutazama filamu zake kama Tom Boy au Dereva Taxi utamjua ni mwigizaji wa aina gani. Akiamua kuwa msichana mrembo katika filamu utapenda swaga zake, lakini pia akisema awe mwanamke nunda, utafurahi na roho yako.

Mrembo huyo ambaye amejikita pia katika ubunifu wa mavazi kwa sasa yuko nchini Kenya, amefanya mahojiano na Mwanachi kuhusu mambo mbalimbali ambayo wengi hawayajui tangu alipotua nchini humo.

Maisha ya Kenya

Wolper anasema tangu ametua nchini Kenya anayafurahia maisha ya huko kwani toka ameingia hakuona mazingira kuwa magumu na anafanya kazi zake kwa utulivu.

“Yaani pamoja na Nairobi ni mji wa starehe kwangu, ila ni mji ambao naweza kuishi kutokana na kuona mazingira ya utulivu yanayoweza kukusababishia ufikirie vitu vingi vya maisha bila ya kubugudhiwa,” anasema.

Nini kinachotesa katika mapenzi

Kitu kinachonitesa na kunipa stress kwenye kwenye mahusiano ni uongo na muda. Nafanya sana kazi lakini nahitaji muda wa kuwa na mtu wangu. Kwa hiyo uongo na muda ni tatizo sana kwenye mahusiano.

Mtu akianza kunidanganya au kunipa muda mchache wa kuwa naye na kuwa ‘out of mood’ kabisa na ninaweza nikaamka nikamwambia ‘it’s over’ bila kujali chochote.

Uongo ninaouhitaji mimi ni ule kunidanganya kuwa unanipenda, tangu nizaliwe sijawahi kuona mwanamke mzuri kama wewe. Huo ndio uongo unahitajika kwa kila mwanamke.

Skendo ya kutoka kimapenzi na Mr Nice

Watu wajue sisi tupo kikazi zaidi kwani kuonekana na mtu ni lazima awe mpenzi wako? Si lazima, huyu ni kaka yangu na bosi wetu ni mmoja, projekti yetu ikiwa tayari tutaitangaza itajulikana tu lakini kwa sasa bado ni mapema kuitangaza.

Amzungumzia Hamornize

Wolper anataja sababu za Hamornize kutaja orodha ya wanaume 11 ambao amedaiwa kuwahi kutoka kimapenzi na mrembo huyo.

Anasema kuwa kilichosababisha Harmonize kufanya hivyo ni maumivu ya mapenzi.

“Binafsi sikuchukia wala sikukasirika kwa sababu niliona amepaniki, you know a guy love me a lot (unajua jamaa ananipenda sana), kwa hiyo niliona amepaniki tu na ni maumivu ya mapenzi na sikumshangaa,” amesema Wolper.

Akana kurudia wapenzi alioachana nao

Mimi niko tofauti sana, asijekumwambia mtu kuwa nimeachana na mwanaume halafu nakuja kurudiana naye. Suala hilo kwangu hakuna kabisa, mie nikipita nimepita huwa sirudi nyuma. Na uzuri wake mimi ndio huwa nawaacha wanaume na sio kuachwa, ndio maana inaniwia vigumu kurudiana nao.

Hana hamu na penzi la Kikongo

Wolper anasema amewashtukia wanaume sio wa kuwategemea kwa maisha endelevu kwani anaweza kupotea akaamini anapendwa kumbe yupo naye kikazi, hivyo akili yake anawekeza katika mambo yake ya kibiashara na kujitaidi kuwa mbunifu.

“Katika wanaume wote sitasahau penzi la mwanaume wa Kikongo kutokana na kuishi maisha ya kusifia hasa ukimpata unahisi dunia yote ni mali yako, lakini kumbe hakuna lolote subiri sasa akuchoke unajishutukia umemaliza kila kitu yeye anakukimbia.”

Saturday, July 7, 2018

Mzoea vya mtungini, jokofu halimfai

 

By Gaston Nunduma

Tulikwenda kujitambulisha na kuomba radhi kwa mzee mmoja mjeda. Ilikuwa ni baada ya binamu yangu kuthibitika kuwa na mahusiano yasiyo rasmi na binti wa mjeda. Kwa busara za wazee ilitupasa kujipeleka ili baada ya msamaha tuombe mahusiano yaendelee kuwa rasmi.

Tulikuwa timu ya watu takribani sita hivi wakiwemo wazee. Ila niwe mkweli; kwa akili yetu vijana hakuna ambaye angethubutu kupeleka kongoro lake uwanjani kwa yule mzee. Kwanza nyumba yake ililindwa na vikosi vya mbwa wa jeshi. Zaidi ya hilo yeye mwenyewe alikuwa fiti; mnadhimu wa wanamichezo jeshini! Unamuingiaje?

Tulipolikaribia geti, ghafla mwili wangu ulipoteza netiweki baada ya kuelekezwa kuongoza msafara. Niliambiwa kuwa kwa sababu mimi ndiye niliyemshika mbuzi wa kuombea msamaha, nilitakiwa kusafisha njia kama mjumbe. Najua kuwa mjumbe hauawi, lakini mbele ya mjeda???!!!

Sawa. Nikabana pumzi na kubinya kitufe cha kengele. Nilishangaa tulipopokewa kwa ukarimu mkubwa, tukakaribishwa ndani tulikomkuta mzee akirejea vitabu katika maktaba yake ndogo. “Karibuni, jisikieni kuwa mpo nyumbani,” alisema akitabasamu.

Sikutaka kuamini mapema hivyo kwa maana kichwani mwangu kulishaganda taswira ya tabasamu la mamba anayemkaribisha mwanakondoo kunywa maji ziwani. Alicheka sana pale niliposhtuka kwa nguvu niliposikia komeo la geti lilipongurumishwa.

Kumbe mzee wa watu alikuwa mpole na mkarimu sana. Alisikiliza maelezo yetu kwa umakini, akampokea mbuzi kwa shukurani na akatufungulia jokofu na kabati la vinywaji.

Sasa kilichonifanya nipate kumbukizi ya tukio hili ni mzee mmoja maarufu kama “Rais wa baadaye”. Alikuwa tungi deile lakini hakuna siku ambayo ungemkuta anakunywa. Akilala tungi, akiamka tungi. Yeye alipouona msafara wetu aliudandia na kulazimisha kumbeba mbuzi kichwani.

Tulimkatalia na kumsihi sana atuachie maana safari ile ilikuwa na umuhimu wa kipekee. Alipoona tumemkazia vya kutosha akakasirika na kutoa kitisho: “Sawa nifukuzeni, lakini mi n’takuja kulimwaga “shuzi” kabla hamjatoka humo ndani!” Mungu wangu!

Sifa kubwa ya mzee huyu ilikuwa ni kutosahau ahadi zake. Halafu hakuogopa taasisi wala mtu yeyote. Na kilichotutisha zaidi kilikuwa ni utani wa ukoo wake na wa kwetu. Hivyo tukajua ni lazima atakuja kuharibu shughuli kama alivyoahidi. Tukamchukua lakini kwa masharti ya kutogusa chochote asichoruhusiwa na mkuu wa msafara.

Pale kabati la vinywaji lilipofunguliwa, Rais wa baadaye alishtuka kama aliyepigwa na shoti ya umeme. Akajipinduapindua kwenye kiti kama aliyekalia gunia la misumari. Akaunyosha mkono lakini akazuiwa na mkuu wa msafara. Lakini cha ajabu alitoa macho na kufoka kama swila. Wote tukamuogopa.

Sasa akawa na mamlaka kamili juu ya lile kabati. Akawa anapiga “anadoo”… safari hii imeamgukia kwenye VAT 69, mara JW Black Label, mara Vodka… Tena akawa anaziimbia na kutamba: “Red Red Wine… humu tumboni wadudu wa wanzuki wanakoma kuringa!”

Haukupita muda akazidiwa. Tukampeleka maliwato ambako alitapika mapera. Watu wengine bwana! Mwili umeumbwa kwa namna ya ajabu sana. Kama umeuzoesha maji ya Mto Kaporogwe, siku ukiunywesha maji ya Kilimanjaro utaharisha ama kutapika.

Kadhalika mitambo yote inayotumika kumsaidia binadamu kwenye kazi zake imeundwa kwa mfano wa mwili wa binadamu. Yote inapokelea nishati kama anavyopokea chakula, inapoza injini kwa hewa au maji na inatoa uchafu.

Injini ya mfumo wa petroli ukiilisha dizeli si ajabu ukaiua. Kila kitu kinafanya kazi kwa kadiri ya mfumo wake. Katika awamu ya tano ya uongozi, Rais alibadilisha baadhi ya mifumo ya uendeshaji wa nchi. Kama kawaida mabadiliko ya ghafla ya mfumo huweza kukitikisa chombo kabla ya kupata mwelekeo sahihi. Bila shaka watendaji walipaswa kuusoma kisha kuutuliza mtikisiko badala ya wao pia kuendelea kutikisika ndani ya chombo.

Mwenyewe alishakuwa na wasiwasi mwanzoni hata akafikia kusema, “nadhani hawajanielewa” baada ya kuwaona wenzake hawaendi sanjari na mifumo anayoisimamia. Baadhi walikuwa wakikariri jinsi alivyofanya ziara za kushtukiza na kuvumbua madudu kwenye baadhi ya vitengo nyeti, wakadhani pengine ziara za kushtukiza ndiyo sera mpya!

Mbunge mmoja maarufu aliuanika wasiwasi wake bungeni kuwa hivi sasa watendaji wengi wa Serikali wameacha kushughulika na maendeleo, na badala yake wamegeuka kuwa marungu kwa wadau. Mwendo umekuwa “kamata”, “fungia” na “tumbua”!

Ni jambo lililo wazi sana kuwa Watanzania wapo nyuma sana kwenye uelewa. Huenda hili linatokana na mifumo mipya inayoendelea kuzaliwa. Kwa mfano baada ya kuung’oa ukoloni mwaka 1961, tuliondoa na mifumo yake yote na kufuata siasa ya Ujamaa na Kujitegemea chini ya Azimio la Arusha mwaka 1967.

Kwa yeyote aliyekulia katika Tanganyika iliyotawaliwa na Ujerumani au hata iliyokuwa chini ya udhamini wa Kiingereza, siasa hii ilikuwa mpya sana na alipaswa kuanza kujifunza upya.

Lakini baada ya Azimio la Zanzibar (1992) mambo yaligeuka tena na kuwaacha wengi midomo wazi. Hawakujua wao ni nani hasa; wajamaa au mabepari.

Ni kibarua kingine kwa Serikali kutoa elimu ya utambuzi sasa badala ya raia kusubiri kujionea miujiza. Watu hawajui nini kinafuata baada ya nyimbo za wasanii kufungiwa na chakula cha waheshimiwa kupimwa kwa rula.

Saturday, July 7, 2018

Wawakilishi wasikilizeni waliomo katika tasnia ya burudani nchini



Anko Kitime

Anko Kitime 

By ANKO KITIME

Utamaduni wa kuongea kisha kutokutekeleza ni wa kawaida sana katika jamii yetu.

Katika tasnia ya burudani, imezoeleka kusikia viongozi wakiwapa sifa kubwa watendaji wa tasnia hii na kuahidi mengi lakini hatimaye huishia kutotekeleza ahadi zao.

Bahati nzuri nchi yetu inaongozwa kwa misingi ya kuwa na wawakilishi ambao wanaweza kupigia kelele ahadi ziweze kutekelezwa.

Hivyo basi kiongozi akiahidi barabara, maji, umeme na ahadi kama hizo wapo wawakilishi ambao hufuatilia na kumdai aliyetoa ahadi kutekeleza ahadi yake.

Wakati hali ikiwa hivyo, kwa upande wa tasnia ya burudani ina bahati mbaya ya kukosa watetezi kwani hata wawakilishi ambao kabla ya kuingia kwenye shughuli za uwakilishi walikuwa katika tasnia ya burudani mara chache sana huitetea tasnia hii iliyowalea. Kuna tatizo gani?

Hongera kwa Serikali kwa kasi ya kueneza umeme nchini. Umeme ni nishati muhimu kwa tasnia ya burudani. Uhakika wa umeme unaweza kuifanya tasnia hii ipate muda zaidi wa kufanya kazi na hivyo kuwa na tija zaidi. Lakini kuna tatizo.

Ngoja nieleze kisa kimoja. Mwaka 1973 nilipangwa kufanya kazi ya ualimu katika kijiji kimoja wilayani Hanang. Basi lilinipeleka mpaka Dongobesh, wakati huo kikiwa ni kijiji. Kisha nikatumia punda na baiskeli kusafirisha mizigo yangu mpaka kwenye shule niliyopangiwa umbali wa kilomita kumi na tano.

Hapo kijijini, mchana tulifanya shughuli zetu kama kawaida lakini ilipofika saa moja au mbili giza lilipoingia tulienda kulala mpaka kesho yake. Burudani ilikuwa ni pombe tu.

Mwalimu mkuu wa shule yetu alikuwa na watoto kumi na tatu na binti zake wawili wa kwanza nao walishaanza kuwa na watoto. Mwalimu alikuwa hanywi pombe, ni wazi burudani yake ilikuwa moja.

Wapo watu wengi wengine viongozi muhimu hizo ndizo ratiba ambazo wamekuwa nazo. Kulala ni saa mbili ya usiku, ujio wa umeme haujabadili akili zao.

Hivyo pamoja na umeme wanataka watu wote wakalale saa mbili usiku. Miundombinu ya kuboresha burudani ipo, lakini inapata pingamizi kutoka kwa wenye mamlaka. Sasa kuwa na umeme unaowaka zaidi ya saa sita wakati watu wote wamelala kuna faida gani?

Mtazamo wa viongozi wengi na sina shaka na wawakilishi wetu wengi pia, ni kuiona tasnia ya burudani kama usumbufu au kitu kisichokuwa na faida yoyote. Nchi zote zilizoendelea huhakikisha kuwa na tasnia ya burudani zilizokomaa, kwani wanajua mtu aliyefanya kazi anastahili kupata burudani ili kesho yake aweze kufanya kazi kwa ufanisi zaidi.

Wanajua kuwa tasnia ya burudani huondoa ‘stress’, wanaelewa kuwa burudani ni sehemu yenye mchango mkubwa kwenye pato la nchi, wanaelewa kuwa tasnia ya burudani inaajiri watu wengi na hivyo kuhakikisha wananchi wake wanapata eneo jingine la kipato.

Ni nadra kusikia wawakilishi wakidai maeneo maalumu ya kukuza na kuendeleza tasnia ya burudani. Burudani kwa viongozi na wawakilishi wengi ni michezo na hasa soka.

Wawakilishi wengi wakianza kutetea masilahi ya tasnia hii huishia kuwatetea wanatasnia walio maarufu na hasa waliopo Dar es Salaam.

Kwani katika majimbo yao hakuna umuhimu wa wananchi wao kupumzika baada ya kazi za kilimo, uvuvi au uchimbaji wa madini?

Dodoma sasa ni jiji. Je kuna mpangilio gani wa sehemu za burudani? Kwa nini watu bado wanaona heri waondoke Dodoma Ijumaa jioni kuja Dar es Salaam kwenye burudani?

Jiji la Dodoma halioni bado idadi kubwa ya mapato linayoyakosa kwa kukosa maeneo shughuli za tasnia ya burudani? Wawakilishi chondechonde sikilizeni waliomo katika tasnia ya burudani, ni wananchi wenu.

Hao ndio wale ambao wakati wa kampeni waliwaimbia nyimbo, wakacheza ngoma, wakachora mabango, wakapamba majukwaa ili kuhakikisha ushindi wenu wakitegemea mtawatetea katika mengi ikiwemo kutengewa maeneo sahihi ya kazi katika majimbo yenu.

Mwisho nitoe kisa hiki. Mwanzoni mwa miaka ya 1990 nilimbembeleza sana mheshimiwa waziri mmoja ili asaidie kupatikana jibu kwa tatizo la hakimiliki.

Huyo mheshimiwa alinijibu hivi, “haya mambo unaweza ukayaingilia yakakugeuka.”

Baada ya miaka michache alipoteza ubunge na uwaziri wake. Alipokuja uraiani akagundua kuwa vitabu alivyotunga vinachapishwa bila ruhusa yake kwa hiyo hapati kitu. Akanitafuta na kuniomba tusaidiane jinsi ya kulinda hakimiliki ya vitabu vyake. Nilimjibu, “unajua mzee haya mambo unaweza ukayaingilia yakakugeuka.”

Saturday, June 30, 2018

Ni vita ya filamu na muziki

 

By Rhobi Chacha, Mwananchi mwananchipapers@mwananchi.co.tz

Tamasha la filamu za Zanzibar (Ziff) litafanyika kuanzia Julai 7 hadi 15 katika Viwanja vya Ngome Kongwe katika eneo la Stone Town, Unguja.

Tamasha hilo litahudhuriwa na waigizaji wakubwa kutoka mataifa mbalimbali wakiongozwa na Jordan Riber ambaye ameandaa filamu ya Bahasha iliyochezwa na waigizaji nyota kama Ayoub Bombwe, Godliver Gordian, Omary Mrisho na Catherine Credo.

Akizungumza kuhusiana na tamasha hilo la 21, Profesa Martin Mhando alisema mwaka huu tamasha hilo linatarajiwa kuwa moto wa kuotea mbali kutokana na mabadiliko waliyoyafanya.

Alisema kuwa moja ya mabadiliko ni kuingiza filamu mbalimbali za zilizochaguliwa ambazo ni fupifupi na ndefu moja.

“Kuna zawadi mbalimbali nono kwa mwaka huu, mfano Dola 1,000 za Kimarekani, kombe na cheti kwa mshindi wa kwanza. Naamini kila mwandaaji wa filamu atataka kushinda zawadi hiyo,” alisema Mhando.

Alisema kuwa majaji mbalimbali watakuwa ‘busy’ kuchagua filamu bora. Mbali ya Bahasha, filamu nyingine ni Daladala, Binti Zanzibar ambayo ilishinda Sh4 milioni kwenye Tamasha la Filamu la Azam.

Profesa Mhando alisema kaulimbiu ya mwaka huu ni ‘Sema na usikike’ yenye maana ya kupaza sauti katika kuhakikisha Tamasha la Ziff linazidi kuimarika.

“Tukiwa na haja moja, ya kupaza sauti katika kuhakikisha tamasha letu la ZIFF liweze kuzidi kuimarika siku hadi siku, Wanzibari na hata wageni watakaoshuhudia filamu hizi wataweza kuchukua utamaduni huo na kuupeleka nje kwa furaha kubwa katika kufikia hatima ya pamoja,” alisema Profesa Mhando.

Upande wa burudani

Mbali na filamu, tamasha la mwaka huu litahudhuriwa na wasanii mbalimbali ambao watafanya maonyesho ya muziki yatakayokuwa yakifanyika kila siku ndani ya Mambo Club, ukumbi uliopo ndani ya Ngome Kongwe kila baada ya filamu.

Kwa upande wake, Edward Lusala anayeshughulikia muziki kwenye tamasha hilo, alisema kuwa kutakuwa na filamu zaidi 120 ambazo zitaonyeshwa.

Lusala alisema mwaka huu wanatarajia kufanya ‘surprise’ kwa kumleta msanii mkubwa katika filamu ambaye bado wako kwenye mazungumzo naye.

Bahasha kufungua dimba

Mamia ya filamu zitaonyeshwa mwaka huu ikiwa ni pamoja na Bahasha ambayo itafungua uzinduzi wa tamasha hilo.

Bahasha imeandaliwa na taasisi ya MFDI ambayo pia ilitunga filamu maarufu ya Siri ya Mtungi.

Lusala alisema wamejiandaa kutoa burudani ya aina yake ambayo itaacha historia kwa mwaka huu.

Aliwataja wasanii wa muziki wanaotarajiwa kutumbuiza kuwa ni Darasa, Shetta, Aslay, Nandy, Ruby pamoja na kundi la The Mafik na wengine ambao wataingia kwenye orodha baada ya taratibu zilizobaki kukamilika

Saturday, June 30, 2018

Anatoka Harvey anaingia Omotola katika tuzo za Oscar

 

Unaikumbuka kashfa iliyomuondoa bilionea wa filamu Harvey Weinstein katika tuzo za Oscar? Huenda imeleta neema kwa mwigizaji wa Nigeria, Omotola Jalade ambaye amekula shavu.

Weinstein aliondolewa katika tuzo hizo baada ya kukumbwa na kashfa ya unyanyasaji wa kingono kwa wanawake katika kipindi cha miaka tofauti.

Wakati Weistein akilia kwa kukabiliana na mkono wa sheria na kuondolewa katika tuzo hizo kubwa za filamu duniani, Omotola anacheka baada ya kuangukiwa na bahati ya mtende.

Omotola au Omosexy kama anavyoitwa na mashabiki wake, mapema wiki hii ameteuliwa kuwa mmoja wa wanachama wanaopiga kura katika tuzo hizo.

Mwigizaji huyo mwenye umri wa miaka 41 anakuwa mmoja kati ya watu 928 wanaopiga kura kupendekeza filamu, watayarishaji na waigizaji waliofanya vizuri katika tasnia hiyo.

Omotola amepenya katika orodha hiyo kutokana na kazi zake nzuri alizofanya katika tasnia ya filamu nchini Nigeria.

Jopo la majaji lilimteua Omotola baada ya kupitia kazi zake mbili alizofanya ambazo ni ‘A Private Storm’ na ‘Last Flight to Abuja’.

Filamu ya ‘A Private Storm’ aliyoitengeneza kwa kushirikiana na Imasuen na Ikechukwu Onyeka, ilishinda tuzo tatu za Africa Movie Academy Awards.

Na filamu ya ‘Last Flight to Abuja’, iliyoandikwa na Tunde Babalola ilishinda tuzo moja ya Africa Movie Academy Awards award for ‘Best film by an African based abroad’.

Tangu aingie kwenye filamu mwanzoni mwa mwaka 1995, Omosexy ameigiza katika filamu zaidi ya 300 zilizouza mamilioni ya nakala.

Mwaka 2013 alitajwa kuwa miongoni mwa watu 100 wenye ushawishi duniani sambamba na Michelle Obama, Beyonce na Kate Middleton.

Saturday, June 30, 2018

Watoto wa masta wenye ufuasi mkubwa Instagram

 

By Kevin Kagambo, Mwananchi

Muziki na kila sanaa kwa sasa imehamia kwenye mitandao ya kijamii hasa Instagram. Hii imekua mno kiasi kwamba kuna wasanii sasa wakitaka kuachia kazi mpya hawamalizi tena soli za viatu kwenda kwenye vyombo vya habari.

Wanatangaza kwa kiasi kikubwa katika mitandao ya kijamii hasa Instagram, Twitter, Facebook na Snapchat na kuiachia hukohuko kwenye mitandao kama Youtube na Vimeo.

Instagram imekuwa kitendea kazi kikuu kwa sasa kiasi kwamba hata kuna baadhi ya kampuni hazimpi msanii shavu la matangazo bila kupima ana wafuasi wangapi kwenye mitandao ya kijamii hasa Instagram.

Umuhimu wake umeongezeka hadi katika kuvuta michongo na hii imesababisha wasanii waanze kutengeneza hadi akaunti kwa ajili ya watoto wao — lengo likiwa ni kuzikamata kampuni zinazotaka kutangaza bidhaa zao kama vile nguo za watoto, shule na benki.

Kwa sababu hiyo ndiyo tukaingia chimbo kukuletea orodha ya watoto wa mastaa wenye wafuasi wengi zaidi Instagram na namna akaunti zao zinavyoendeshwa.

Hata hivyo, sheria za mtandao wa Instagram haziruhusu mtu mwenye umri chini ya miaka 13 kutumia mtandao huo. Kwa hiyo akaunti hizi zina majina ya watoto hao huku zikiwa zinaendeshwa na wazazi au watu walioajiriwa kuendesha akaunti hizo.

Tiffah

Latiffah ndiye mtoto maarufu zaidi Afrika Mashariki kwa kuwa na ufuasi mkubwa Instagram. Ni ‘zao’ la muungano wa mwanamuziki ghali nchini Diamond Platnumz na mwanamke mfanyabiashara kutoka nchini Uganda, Zarina Hassan.

Tiffah alizaliwa Agosti 6, 2015. Wakati akaunti yake ya Instagram ilitengenezwa siku moja kabla ya kuzaliwa kwakwe — yaani Agosti 5.

Tangu hapo hadi leo amejikusanyia jumla ya wafuasi milioni 1.8 na kumfanya kuwa mtoto mwenye wafuasi wengi zaidi Instagram.

Tangu ifunguliwe hadi sasa imechapisha picha na video zinazofikia 1091 huku kila video ikipata wastani wa kupendwa na watu 159,510 na maoni 668. Pia, takwimu zinaonesha kurasa ya Tiffah ndiyo yenye ‘ubize’ zaidi ya kurasa ya mtoto yeyote Tanzania kwa sababu inachapisha wastani wa picha nne hadi tatu karibu kila siku.

Nillan

Anashikilia namba mbili. Ni mtoto wa Pili kwa Diamond Platnumz na watano kwa Zarina Hassan ambaye pia anaonesha kupita kwenye nyendo za dada yake Tiffah.

Akaunti ya Instagram ya Nillan inashikilia namba mbili ikiwa na wafuasi 670,000 na yenyewe pia ikiwa inafuata watu watano tu — yaani mama yake, kaka zake watatu na dada yake Tiffah. Hadi sasa imechapisha jumla ya picha na video 331 huku kila picha au video ikipata wastani wa kupendwa na watu 56,521 na kupata maoni 329.

Cookie

Ni kama kila kinachohusiana na WCB ni rahisi kupata wafuasi.

Cookie ni mtoto wa muigizaji Aunt Ezekiel na Moses Iyobo ambaye ni mnenguaji wa Diamond.

Akaunti ya Instagram ya binti mfalme huyo ina takriban wafuasi 476,000 huku ikiwa imechapisha picha 343 tangu ifunguliwe mwaka 2015.

Dylan

Diamond humuita Young Lion. Ni mtoto mwingine wa Diamond lakini huyu si wa Zari bali Hamisa Mobetto akishika nafasi ya nne akiwa na wafuasi 319,000 huku na posti 79 tu.

Jaydanvanny

Mtoto wa mwanamuziki Rayvan na kisura Fahyma anakamata namba tano.

Akaunti yake inayotumia jina la Jaydanvanny ina jumla ya wafuasi 210,000, idadi ambayo kuna baadhi ya wasanii hawajaifikia.

Jaden

Huko Instagram anatajwa kama mtoto mzuri zaidi. Na hili lilikuja baada ya kuzua gumzo pindi baba yake, muigizaji Vicent Kigosi maarufu Ray alipochapisha picha yake kwa mara ya kwanza —ilipata zaidi ya ‘likes’ 23,000 kiwango ambacho ni cha juu mno ukilinganisha na likes anazopata baba yake katika picha zake za kawaida.

Akaunti yake ya Instagarm ina wafuasi 171,000. Hiyo inamfanya kushika namba sita huku akiwa na post 139 ambazo kwa kawaida hupata wastani wa ‘likes’ 9,607 na ‘comments’ 49.

Wengine

Namba saba inashikiliwa na mtoto wa Alikiba, Sameer ikiwa na wafuasi 132,000. Vigrochoseen wa Hemed PhD anashika namba nane kwa ‘followers’ 84,4000 huku wafuasi 77,100 wakimuweka mtoto wa Aslay aitwaye Mozzah kwenye namba tisa. Namba 10 ni AmayaKiba wa Alikiba kwa ‘followers’ 65,500.

Takwimu hizi ni za hadi Juni 27, 2018.

Saturday, June 30, 2018

Ninogeshe ya Nandy na hali halisi

 

By Dk Levy

“Aai ni wewe ubavu wangu mwenyewe,

Ukifa nizikwe na wewe, nikifa uzikwe na mie

Oh baby wee...”

Umemsikiliza huyu Nandy kwenye wimbo huu? Maneno mazuri na sauti yake kindandanda haswa na watu hasa jinsia ya kike wanapenda sana.

Siyo yeye kina dada wengi na wavulana kibao wanaimba nyimbo za mahaba. Lakini kwenye uhalisia wao wenyewe na wanaowaimbia ni tofauti kabisa. Inashangaza sana.

Kuna wakati unamsikiliza Diamond na wenzake kwenye nyimbo za mapenzi kama “Ukimuona” na maisha yao halisi. Unaweza kudhani walipata tenda tu ya kuwaimbia watu wa sayari nyingine siyo hawa wa nchi hii.

Mwanamke kutwa unalalamika wanaume waongo kwenye mapenzi wakikutumia tu wanasepa, huna hata akili ya kufikiria kwa nini kwako wagonge na kusepa bila kuingia ndani?

Unahudhuria harusi za wasichana wenzio wakiolewa? Au wao wanaolewa na majini eti? Si ni wanaume hawa hawa unaopishana nao kwenye foleni mjini, bank, kwenye mabaa mitaa ya Sinza, Tabata na kwingineko?

“Aaah kwachukwachu kushea na watu sitaaki,

Ooh baby...

Bodaboda yangu vipi nipande mishikaki

Siwezi...”

Haya maneno ya Nandy sidhani kama yanawalenga hawa wasichana wa kujiona wa mjini, wa kisasa sijui, wanakuwa kama makuku ya kisasa kweli hayafai kwa kufugwa shida tupu.

Maana kuku wa kisasa ukitaka kuwafuga basi ujipange kuanzia mtaji wa kipesa hadi muda wa kuyahudumia. Huo muda wa kunogeshana hawana wanaitwa CCS. Yaani kirefu chake ni “Chukua Chako Sepa.”

Madem wa siku hizi hata ladha imeisha kabisa wewe unataka mwanaume akuoe wakati hujawahi kujiongeza hata kusema umfulie, kazi kumsifia kapendeza hujui hata anafuliwa na nani?

Hujawahi hata kumpikia kazi kumsifia ananenepa hujui hata anakula wapi, halafu unataka ndoa? Kila siku ukienda kwake kazi kuulizia ‘sirizi’ za Kikorea kama kaleta mpya, huulizi hata leo unanunua mboga gani nije kukupikia.

Mtoto wa kike bila haya unaenda kwa mchumba unafika na kulia njaa halafu unamuagiza akakununulie chips kuku. Kisha unataka atoe posa kwenu? Labda atoe kosa siyo posa.

“Unanipaga furaha hivi,

Ukiniacha utanipa jaka la roho...

Nipe mimi kwingine we useme no..

Ishinde ibilisi kwenye kichwa chako ooohoo.”

Haya maneno ya Nandy ni tofauti na fikra za madem wa mjini wa sasa. Wanachojua ni kuomba hela kama watoza ushuru wa manispaa.

Wakifulia wanajifanya kusema “Bby nimekumis nataka nije leo...” Kumbe pesa ndo inayokupeleka. Hata kilio cha kusalitiwa kwao siyo penzi bali ni mgao wa kipato kupungua. Kuna wasichana wako radhi kushea bwana mradi anapewa pesa ya kula tu.

Wakishashea mashuka na bwana fasta kuomba nauli na hela ya kula hata kukumbuka kutoa shuka atandike lingine hana muda, kudanga imekuwa kama kawa, wengi wao wasipodanga na kunywa mapombe basi ujue huyo mchawi.

Haya mambo mnayaona ya kipuuzi lakini ndo uchawi kwa mwanaume ajue thamani yako, asifikirie kukupoteza hata siku moja. Lakini hawa kina hawa wa sasa wao wanaona kudanga na kushinda baa ni jambo la maana. Wanaingiza hesabu kwa madanga kama daladala.

Sasa nyie endeleeni tu kufuata hela, mnaenda kwa wanaume mmejikoki marangi kama sadolin mdomoni, machoni mpaka mtu anashindwa kukukis. Hana muda wa kunogesha kama Nandy anavyotaka kutuaminisha.

Umefuga kucha kama visu vya kukeketea. Mnasafishaje? Mnachoweza ni kisafisha picha na kuziediti ili mtupie instagram. Na huko insta na kwenda ‘grupu’ za what’sApp ni eneo tengefu la kudanga mjini.

Unakuta anang’aa usoni utadhani duka la ‘Wahindi’ lakini ndani ya mwili na roho ni uvundo mtupu, hana haya wala soni. Hadharani anaropoka utadhani mpiga debe au muuza dawa ya mba upele mapunyee sumu ya panya.

“Mi mwenzako mkiwa baba...

Mkiwa wa wapenzi baba

Usinione nalia sana,

Nalilia mapenzi...

Chochote utachoniambia (sawa)

Mimi nitaridhia baba

Hata ukiwa mbali nitasubiria...”

Nandy hapa hawaimbii wenzake wanaomzunguka Bongo hii. Kawaimbia watu wa dunia anayoijua yeye. Wapenzi hawasikilizani wala kuvumiliana kwenye jamii tuliyopo.

Imefikia hatua kwamba ili uishi kwa amani na mke au mpenzi wako. Basi iwe mguu kwa mguu kama Chama na Mogella. Mume anaishi Mwanza mke anaishi Mtwara halafu mnasema mmeoana? Unachekesha, hiyo ilikuwa zamani.

Na si kwamba zamani dunia ilikuwa takatifu. Kumbuka Eva alirubuniwa na nyoka baada ya kuona Adam ametoka. Eva angekuwa na mumewe kando yake nyoka asingemsogelea na kumdanganya.

Kuna mambo mengine mkiwa mnaishi pamoja mke na mume shetani hawezi kuthubutu kuyaleta ila kule kutengana shetani anapata mwanya wa kuwajaribu. Ndoa nyingi zimepigwa chini kwa jinsi hii.

Nioneshe aliyewahi kuthamini ajira kuliko ndoa halafu ndoa ikabaki salama kwa muda mrefu. Mnaweza kusema tunaaminiana, mara ohooo, mke wangu/mume wangu hawezi kunisaliti. Mmekutana ukubwani mkiwa mmebalehe nakuvunja ungo halafu unaleta stori za tunaaminiana?

Maombi yanaweza kuhamisha kitu, lakini kuna mambo mwilini hayahami kwa maombi. Wewe umekomaa na ajira Mwanza mumeo yuko Dar, halafu unategemea maombi ya Nabii Tito, eti Mungu amlinde mumeo kule Dar? Subiri uvune mabua, ndio utaelewa!

Aliyewaambia mmoja akiacha ajira kumfuata mwingine mtakufa na njaa nani? Shida ni kwamba mkielezwa juu ya ujasiriamali mnaona kama hayawahusu, ndio maana mnatetemekea ajira kiasi cha kupuuza ndoa zenu.

“Tusiwe Tyson na Evander kisa kosa...

(Kupendana na wewe)

Presha kupanda kushuka kisa nini?

(Kupendana na wewe)

Mi mwenzako nakupenda nafurahi...

(Kupendana na wewe)

Nivike pete ya roho isiyotoka, mmmh!”

Huko Dodoma mchunga kondoo wa bwana alimcharanga mapanga mkewe mpaka kufariki juzi juzi tu kisa mapenzi.

Na wakati wa mazishi ya mkewe mchunga kondoo mwingine aliyeendesha misa ya mazishi akaomba wanandoa kuachana haraka mambo yanapokuwa hovyo, badala ya kusubiri watu watangulizane kuzimu. Siyo kufa kuzikana hivi sasa ni kufa bila kuzikana.

Wasichana wa mjini wana machaguzi sana, na machaguzi yao hayana msingi. Mwanaume huwezi kumridhisha mwanamke wa mjini kwa kila kitu.

Wanatamaa sana na kila kizuri wanataka kuwa nacho.

Huwezi kuwa handsome, ‘gentlomani’, pia ukawa na ‘six packs’ halafu una digrii, hapo hapo ukawa na pesa nyingi, mrefu mweusi mwenye misuli halafu hapo hapo ukawa mrefu mweupe na gari zuri na ajira yenye kipato kikubwa.

Wanawake wanaumizwa kimapenzi kwa kuchagua chagua sana. Ndo maana wanaume tumeambiwa tuishi nao kwa akili. Usimpende sana utaumia wala usimchukie maana wana umuhimu kwetu, ila kwenye mapenzi tanguliza akili siyo moyo.

Wasichana wengi wa mjini ni wale wa kampani tu. Mwanamke wa kweli anajua six packs hazileti kitu mezani. Wapo wanaoridhika na jinsi mwanaume alivyo na kumpenda hivyo hivyo.

Kama ilivyo tofauti kati ya mwanaume na mvulana, mwanamke makini ni mbeba maono, hawezi hadaika na vipande sita vya kifua cha mwanaume, umbo, elimu au swaga.

Lazima ajue anataka nini na nini anastahili katika maisha. Kuna vitu ni ziada tu na siyo muhimu katika maisha. Lakini hawa wa Ninogeshe anaowaimbia Nandy na wenzake ni ngumu sana kuelewa haya mambo.

Mwanamke ni kiti cha shetani, kumbuka shetani alihangaika na Adam akamshindwa na kwenda kwa Eva mambo yakawa rahisi. Shetani amewekeza kwa mwanamke ili aikamate dunia.

Bob Marley alisema, “Bila uwepo wa mwanamke kusingekuwa na kilio,” hili fumbo lina maana kubwa sana. Wanawake kiasili wanapenda kwa hisia hawa wa leo wanapenda kwa macho kwenye mifuko ya mwanaume.

Ukifikiria kwa kina hizi nyimbo wanazoimba kina Nandy na wenzao ni nzuri sana. Zina ujumbe wenye maana kubwa sana, lakini walengwa wa nyimbo hizo siyo hawa tunaoishi nao mitaani.

Ni ngumu sana kumridhisha binadamu. Jangalie vizuri kwa kioo. Siyo kazi ya mwanamke pekee kukupa urahisi wa kumuelewa na kufanya maisha yako yawe rahisi, wewe pia inakupasa uhangaike kuhakikisha unamuelewa.

Ukiona huwaelewi wanawake ujue wewe ndio mwenye kosa na sio mwanamke. Unaweza kuwa unakosea kuchagua aina ya mwanamke wa kuwa naye kwenye uhusiano au umekataa kumuelewa huyo mwanamke anachotaka.

Kwa hiyo basi kosa ni lako, hakikisha unachagua kilicho bora, vile vile uhakikishe wewe ni bora pia, ndiyo utapata mwanamke bora. Kivipi “Ninogeshe” wakati wengi wao ni “Kivuruge” tu?

Saturday, June 30, 2018

Leo umekula, kesho itakuwaje?



GASTON NUNDUMA

GASTON NUNDUMA 

By Gaston Nunduma

Inasemekana kuwa Wazaramo na Wasambaa walitokea kwa mzazi mmoja. Katika kutafuta maisha Mzaramo alielekea Mkoa wa Pwani na Msambaa akaelekea kwenye milima ya Usambara. Mzazi wao alipoulizwa kuhusu walipo wanawe alisema, “mkubwa amekwenda kuzarama baharini na mdogo kaenda kusambara.”

Ni kawaida kwa watu kuwapa majina watoto kulingana na matukio makubwa yanayotukia wakati wa ujauzito wa mama zao. Huku Uswahilini wapo watoto wanaoitwa Mateso, Nifanyeje, Sina Sudi, Waseme na kadhalika kulingana na shida alizopata mama kutoka kwa jirani zake.

Ninaye jirani aliyeamua kumwita mwanaye “Hikinini”. Niliambiwa kuwa watu walikuwa wakimsimanga Mama Hiki hata kufikia kumuita tasa alipochelewa kupata ujauzito. Alipoupata akawauliza “kama mimi ni tasa hiki ni nini?”

Vilevile si ajabu hata kiduchu kuwasikia wenzetu walio kwenye dunia ya kwanza wanapowaita watoto wao majina kama hayo kwa lugha zao.

Ukitafsiri jina la George Walker Bush kwa Kiswahili unapata maana ya Mtembea Vichakani. Kumbuka pia enzi zile John Walker alibatizwa jina hilo kutokana na tabia yake ya kutembea kilomita 30 kutoka nyumbani hadi shamba, shamba hadi kilabuni na kisha kilabuni hadi nyumbani.

Tabia hizi zipo duniani kote kwa sababu wazazi ni walewale wanaozaa watoto walewale. Watoto hufunzwa kwa tamaduni za kwao na wakikua huchangamana, kuoana na hata kuzaa pamoja. Wanaijenga dunia yao waliyoirithi kutoka kwa mababu na wahenga wao.

Kama vile Wazarama na Wasambara, binadamu wote hujiongeza kwa elimu. Kutembea ni nyenzo kubwa kwenye kuitafuta elimu. Ramadhani Mtoro Ongara (marehemu) aliwahi kusema tembea ujionee, utajifunza tabia za watu na nchi zao. Aliongeza kuwa duniani kuna mengi ambayo yanakusubiri. Katika historia ya dunia unasoma safari za akina Livingstone, Vasco da Gama na wengineo. Tunaona jinsi walivyopanua akili zao hata wakamudu kutuongopea kuwa Afrika ilikuwa tupu. Waliweza hata kushikilia maeneo na kuyapa majina ya viongozi wao (akina Victoria), kisha kuwauzia ama kuwazawadia.

Walter Rodney aliandika kitabu kuelezea jinsi Ulaya inavyoshusha uchumi wa Afrika. Alisema iwapo Afrika itajiongeza na Mzungu kushindwa kumnyonya, basi ipo hatari ya Ulaya na Marekani kuwa wafagizi wa Waafrika. Alitoa mifano ya tofauti za rasilimali baina ya Afrika na Ulaya.

Kwa hiyo ili wao waendelee kuwa matajiri ni lazima watutawale kiuchumi na kiakili. Hii ndiyo maana Mfalme Haile Selassie alipotaka uwepo ulinganifu wa elimu baina yao na sisi, waligoma. Nasikia pia ilikuwa ndiyo sababu ya uharibifu wa Chuo Kikuu cha Timbuktu nchini Mali. Mwaka 1976 baada ya kifo cha Mao, Wachina walitetereka kidogo kwani walikuwa wakiendeshwa na sera za Mao kwenye kila kitu. Lakini alipoingia Hua Guofeng aliendeleza sera za kupambana na demokrasia na ubepari kwa nguvu zote hadi kuwatokomeza wapinzani waliosaidiwa na mabeberu.

Akaja Deng Xiaoping. Yeye baada ya kuona jinsi mabadiliko ya biashara na uchumi duniani, alilegeza kidogo misimamo. Alikubali kubadilishana uzoefu na mabepari kama Rais Jimmy Carter wa Marekani na Kim il-Sung wa Korea.

Lakini pia wakati huohuo Wachina walimwagwa kila kona ya dunia kujifunza mambo ya wenzao. Wakageuka kuwa wataalamu wa kazi kuanzia ufundi mpaka vibarua. Uwanja wa Taifa Dar es Salaam ulijengwa na wahandisi hadi wachanganya zege.

Hivi leo China inatishia kuuongoza uchumi wa dunia baada ya kuweka malengo muda mrefu. Kila kiongozi anayeingia anaendeleza alipoacha aliyemtangulia. Pamoja na makosa yaliyofanywa wakati wa ukomunisti, Wachina hawajauacha ukomunisti bali waliurekebisha kwa kupunguza kasoro.

Tanzania sasa inalenga kwenye uchumi wa viwanda. Ni jambo zuri na la msingi kwa kuwa hakuna maendeleo bila uzalishaji. Lakini bahati mbaya yetu ni kubadilisha mfumo kila awamu ya uongozi bila kuchota mazuri yaliyotangulia.

Mwalimu Julius Nyerere alikuja na Ujamaa na Kujitegemea. Akaweka misingi ya vijiji vya ujamaa, Azimio la Arusha, vyama vya ushirika na kadhalika. Kinadharia ilikuwa safi sana, ingawa kiutekelezaji ilikuwa na changamoto nyingi.

Hapa izingatiwe kuwa sina nia ya kukosoa tawala zilizopita, bali najaribu kufurahia mafanikio ya China baada ya kusimama kwenye malengo yao.

Pamoja na makosa ambayo pengine yalizorotesha uchumi wa Tanzania, haikuwa busara kuvunja kila msingi uliosimikwa. Hivi sasa badala ya kwenda mbele tunarudi kupambana na mafisadi. Tunaendelea kunyosheana vidole na walaji wa fedha, matumizi mabaya ya fedha za umma na kadhalika.

Bado nasisitiza kuwa kwa mwenendo huu hatutafika kwenye nchi ya uchumi wa viwanda. Roma haikujengwa kwa siku moja na bila shaka kiongozi anayesimamia uchumi wa viwanda atamaliza muda wake na kupokewa na kiongozi mwingine. Tusipokuwa kama Wachina, kila kiongozi mpya atakuja na mapya yake. Anayetangulia anaweza kujenga viwanda na kukusanya kodi lakini anayemfuatia anakuja kuzitawanya badala ya kuzielekeza katika maendeleo. Nchi itaendelea kuwa hoi na wananchi wake kubakia kuwa ni maskini.

Saturday, June 30, 2018

Kazi zinazosigana na maadili zina historia ndefu



Anko Kitime

Anko Kitime 

By ANKO KITIME

Katika siku za karibuni wimbi la nyimbo na video zimewaingiza wasanii kadhaa kwenye matatizo baada ya kuonekana haziendani na maadili ya jamii zetu.

Hakika kwa mwendo na taratibu zilizopo, hali hii itazidi kuongezeka. Hali hii siyo Tanzania peke yake, bali vijana kutoka pande zote za Afrika wanajiunga katika wimbi la kutunga nyimbo ambazo zinawaweka katika ugomvi na mamlaka mbalimbali.

Nchini Ghana, vituo kadhaa vya luninga ikiwemo GhOne Tv vimeikataa video ya wimbo Budum Budum ya msanii Vybrant Faya, hali ambayo imemfanya msanii huyo kulalamika kuwa hatua ni kali mno na wimbo wake usingekataliwa bali ungekuwa unapigwa usiku.

Wakati huohuo huko Nigeria, taasisi yake ya utangazaji imeupiga marufuku wimbo wa ‘Don’t Stop’ wa msanii Olamide kwa kudaiwa kuwa na maneno machafu na pia wasanii katika video hiyo walikuwa wakitumia ishara ambazo ni wazi ziliashiria mambo yasiyo na staha.

Wanamuziki wengine wa Nigeria waliowahi kukumbana na rungu la taasisi hiyo ni Wizkid, Phyno, Davido, Inyany na, Reminisce.

Bahati mbaya hawa ndio vioo vya wasanii wetu wachanga. Huko Kenya wimbo ‘Same Love Remix’ wa wasanii Art Attack na Nicole Francis Kutoto ulipigwa marufuku kwa kuhamasisha mapenzi ya jinsi moja.

Hata huko Uganda, msanii wa kike Jemimah Kansiime maarufu kwa jina la Panadol wa Basaja alijikuta akikumbana na mkono wa sheria kwa kuonekana kavunja sheria zinazokataza utupu hadharani kwa kutengeneza video ambayo alionekana kavaa nusu uchi iitwayo Ensolo Yange.

Waziri wa maadili wakati huo alitishia kumfunga jela miaka 10. Kundi la Urban Boyz la Rwanda liliwahi kujikuta kwenye matatizo kwa wimbo wa Ancilla. Wizara ya Michezo na Utamaduni iliamua kupiga marufuku usirushwe hewani na vyombo vya utangazaji.

Hii ni mifano michache ya hali ilivyo katika bara letu. Kati ya sababu zinazotajwa kusababisha hali hii ni ukosefu wa malezi mema kwa vijana wa Afrika, wazazi wakilaumiwa kwa upande mmoja kwa kuacha jukumu lao la kufundisha maadili stahili na Serikali nyingi zikipuuza wizara za utamaduni kwa kuona kuwa hazina tija, wakati ni zenye dhamana ya kulinda maadili.

Jambo hilo liliacha mwanya wa kuingia kwa kasi maadili mapya kupitia kisingizio cha utandawazi na kuathiri vijana wengi ambao sasa wanaona utamaduni wa Magharibi ndio utamaduni bora.

Wafanyabiashara wa kazi za sanaa wamechukua nafasi na kuwa walimu wa maadili mapya ili kupata masilahi, kwa maelezo kuwa aina ya sanaa hizi ndizo zenye soko kwa sasa.

Lakini pia ieleweke kuwa kutoa kazi ambazo zimekuwa zikikiuka maadili siyo jambo geni, pengine tofauti imekuwa ni sababu au kipimo cha nini ni kinyume cha maadili na pia ukubwa wa adhabu.

Adhabu ya kifungo kwa waliokiuka maadili ziliwahi kutolewa, tena bila kujali umaarufu wa msanii. Katika nchi ya Jamhuri ya Kidemokrasi ya Congo, mwaka 1978, Bendi ya TP OK ilitoa nyimbo mbili zilizokuwa tungo za Franco Luambo Makiadi aliyekuwa kiongozi na mwanamuziki maarufu. Mwanamuziki huyo alitoa santuri za nyimbo za ‘Helene’ na ‘Jacky’. Nyimbo hizo zilileta matatizo makubwa kwa Franco na alipatikana na makosa kadhaa.

Kosa la kwanza alilofanya ni kuvunja sheria iliyomlazimisha kila mwanamuziki kupitisha nyimbo zake kwenye kamati iliyokuwa ikizihakiki kabla ya kuzitoa. Umaarufu wa mwanamuziki huyo wakati huo pengine ulimfanya ajione yuko juu ya sheria, hakufuata taratibu hizo.

Kosa la pili ni kuwa maneno yaliyotumika katika nyimbo hizo yalikuwa ni matusi ambayo hata leo, miaka 38 baadaye nyimbo hizo bado zimepigwa marufuku.

Mwanasheria Mkuu nchi hiyo wakati huo, Kengo wa Dondo alipomuita na kumuuliza Franco kwa nini alitunga nyimbo chafu, alijitetea kuwa hazikuwa na tatizo lolote.

Ilipochukuliwa hatua ya kumwambia mama yake Franco asikilize nyimbo zile na kutoa mawazo yake, inasemekana Franco mwenyewe alisihi asizikilize. Pia kuna maelezo kuwa alisikiliza na kupigwa na butwaa, lakini hatimaye Franco alishtakiwa na kukutwa na hatia na kufungwa miezi mitatu na wanamuziki wake 10 akiwemo Simaro Lutumba.

Mara kadhaa Franco alikumbwa na adha ya kusigana na Serikali japo mara mbili alipata mikasa kutokana na sababu za kisiasa. Mwaka 1959, Franco alifungwa jela miezi miwili kutokana na uendeshaji mbaya wa gari. Wakati akiwa gerezani pia kuna mwanamuziki mwingine wa OK Jazz aliyekuwa mpiga tarumbeta. Wawili hao walitunga wimbo wa Mukoko uliozungumzia uhuru wao, wakiwa na maana uhuru kutoka gerezani. Baada ya kutoka gerezani na kuurekodi, Serikali ya kikoloni iliutafsiri kama wimbo uliokuwa unahamasisha uhuru, haraka sana ukapigwa marufuku usirushwe hewani wala kuuzwa.

Mwaka 1965, Rais wa Congo wakati huo Mobutu Seseseko aliamuru wapinzani wake watano wauwawe hadharani. Franco aliyeshuhudia mauaji hayo akarekodi wimbo ulioitwa Luvumbu Ndoki unaoweza kutafsiriwa kama ‘Mchawi Luvumbu’. Huu ulikuwa wimbo wa Kicongo uliokuwa ukiimbwa kumsimanga mtu aliyeua nduguze au watu wa karibu, na ulitokana na Chifu Luvumbu aliyekuwa akitoa kafara ndugu zake ili aweze kufanikiw.

Serikali ikitafsiri kuwa ule wimbo ulitokana na mauaji yaliyoamriwa na Mobutu. Franco aliwekwa kizuizini kwa muda na nakala za wimbo zikaanza kukamatwa.

Saturday, June 16, 2018

Kansiime atoboa fedha ilivyovunja ndoa yake

 

By Mwandishi Wetu, Mwananchi

Sababu nyingi zimeelezwa kuwa chanzo cha kuvunjika kwa ndoa ya mchekeshaji maarufu Afrika Mashariki, Anne Kansiime na aliyekuwa mumewe Gerald Ojok.

Wapo waliosema fedha, kushindwa kubeba ujauzito au kuchepuka. Tetesi hazijawahi kuacha kusikika kila kona, lakini mwenyewe ameibuka na kukata mzizi wa fitina.

Katika mahojiano yake mwishoni mwa wiki iliyopita, Kansiime alifunguka kwanza kukiri kuvunjika kwa ndoa hiyo akisema anatangaza nafasi kwa mwanamume aliye tayari kuwa naye.

Mtangazaji alipomuuliza sababu ya kuvunjika kwa ndoa yake alisema hana uhakika ila anahisi suala la kipato linaweza kuwa limechangia.

“Mimi nilikuwa naingiza fedha nyingi kuliko yeye, huenda hiyo ni sababu lakini sina uhakika,” anasema.

Katika mahojiano hayo pia alitoboa kuwa ndoa yake ilivunjika muda mrefu lakini alikuwa akiogopa kuwaambia mashabiki wake na watu wa karibu akihofia kuonekana mwanamke mpumbavu.

“Kusema ukweli ndoa yangu ilivunjika miezi sita kabla dunia nzima haijajua. Nilificha nikijipa muda wa kutafakari namna nzuri ya kuwaeleza mashabiki wangu. Niligundua kuwa najiumiza bure kwa sababu sasa nipo huru,” alisema.

Kansiime ni mchekeshaji ambaye amejizolea umaarufu mkubwa Afrika Mashariki kwa uwezo wake wa kuweka utani kwenye maisha ya kawaida.

Pia alijipatia umaarufu kupitia mitandao ya kijamiii ambako alianza kwa kuweka vipande vya video akiigiza kama mwanamke wa Kiafrika anayekutana na changamoto mbalimbali za maisha.

Mchekeshaji huyo wa kike, ambaye pia huendesha kipindi cha “Don’t Mess With Kansiime” kwenye kituo cha Citizen TV, anatajwa kuwa mwanamke mwenye kipaji cha pekee nchini Uganda na Afrika Mashariki kwa ujumla.

Saturday, June 16, 2018

Ndoa ya muziki na siasa sasa ndio basi tena



Anko Kitime

Anko Kitime 

Ukifuatilia historia ya nchi hii hata kabla ya ujio wa wakoloni, wanamuziki wamekuwa na nafasi muhimu katika siasa za jamii yetu. Kiwango cha mchango huo na sababu za mchango zimekuwa zikibadilika katika nyakati tofauti.

Kabla ya ujio wa wakoloni, kulikuwepo na wasanii - wanamuziki katika makabila mengi ambao walikuwa wakiimba na kupiga vyombo vya muziki na kuwa na ukaribu sana na viongozi nyakati hizo. Wanamuziki hawa walikuwa ni sauti za wananchi zilizomtaarifu mkuu wa jamii, furaha na masikitiko ya wananchi wake.

Na alikuwa akifanya hivyo kwa uhuru bila kuogopa adhabu toka kwa kiongozi wake. Wasanii hawa mara nyingi walifadhiliwa na wakuu wa jamii na hivyo kuwa na nafasi muhimu katika jamii.

Ujio wa wakoloni ulieneza utamaduni wa kuanzishwa kwa miji. Miji ilikusanya watu kutoka makabila mbalimbali, watu hawa waliungana kwa vile mbaya wao sasa alikuwa mkoloni.

Simulizi zinatuambia kuwa Wajerumani walipenda sana kutumia viboko kuwaamrisha wazawa, tabia hii na tabia nyingine zilizowadhalilisha na kuwanyima uhuru wazawa zilisababisha wananchi kuanza kutafuta njia za kuilalamikia.

Wanamuziki wakaanza kufanya kazi hii. Wanamuziki walikuja na muziki ulioitwa Beni Ngoma. Muziki huu kwanza uliwaunganisha watu kutoka makabila mbalimbali na ulitumika kwa kuimba mengi yakiwemo maovu ya mkoloni. Hata uchezaji wa ngoma yenyewe ilikuwa ni kejeli kwa taratibu za jeshi la Ujerumani.

Ngoma hii ilisambaa sehemu kubwa ya Afrika Mashariki. Na hata leo baadhi ya ngoma kama Mganda na Malipenenga ni kati ya zile ambazo ni mwendelezo wa Beni Ngoma.

Waingereza walipoiondoa Ujerumani walikuta wanamuziki wa Beni Ngoma wakiwa na nguvu na umoja hata kuweza kufanya mashindano kati ya mji mmoja na mwingine. Muda si mrefu wakoloni waliishtukia ngoma hii kwa kuona kuwa ilikuwa inawaunganisha wananchi na wanaitumia kupashana taarifa kuhusu namna ya kumpinga mkoloni.

Waingereza waliupiga marufuku muziki huu. Na hata sheria ya kuanza kuomba vibali kwa ajili ya maonyesho ya muziki ilianza wakati huo. Bahati mbaya sheria hiyo ipo mpaka leo miaka zaidi ya 50 baada ya Uhuru.

Wakati zilipopamba harakati za kupigania Uhuru miaka ya 1950, muziki ulitumika sana. Nchi nzima kulikuwa na wanamuziki wakitunga nyimbo kwa kutumia ngoma za asili na muziki wa dansi na taarab nyimbo zilitungwa kuhamasisha watu kuungana kudai Uhuru.

Mwanamuziki Frank Humplick ambaye baba yake alikuwa Mzungu kutoka Austria na mama yake Mchaga alijulikana zaidi kama kijana wa Kichaga na aliwahi kutunga wimbo ulioitwa I am a democrat. Wimbo huu ulikuwa ukielezea kishairi mambo yatakavyokuwa Uhuru ukipatikana, ulimchukiza sana mkoloni. Amri ilitolewa na santuri za wimbo huo zilisakwa na askari nyumba kwa nyumba na kuvunjwa. Wimbo huo ulikuwa mmoja wa nyimbo zilizotumika kabla ya mikutano aliyokuwa akihutubia Mwalimu Nyerere wakati huo. Katika mikoa ya Kusini, wanamuziki kama Moses Nnauye walianzisha vikundi vya muziki kuhamasisha kudai Uhuru na ujumbe uliwafikia vizuri wananchi wengi. Desemba 9, 1961 bendi na vikundi vingi vilitunga nyimbo zilizoongelea furaha ya kupata Uhuru na na ndoto za wananchi baada ya Uhuru. Kaulimbiu wakati huo ilikuwa ni Uhuru na Kazi. Uhusiano wa muziki na siasa uliongezeka baada ya Tanzania kuamua kuwa nchi ya kijamaa. Serikali iliwekeza katika sanaa.

Kulikuwepo na maoafisa utamaduni wa wilaya na mikoa kila mkoa na bajeti yao ilitoka Serikali Kuu. Maafisa utamaduni walihamasisha kuanzishwa vikundi vya muziki wa aina mbalimbali mpaka vijijini.

Mashirika ya umma yalihamasishwa kuanzisha vikundi vya sanaa na ndipo kukawepo kundi la sanaa la Taifa, vikundi vya sanaa majeshini ambapo huko pia kukawa na vikundi vya taarab na dansi. Mashirika kama Bima, DDC, Urafiki na mengine mengi yakawa na vikundi vya sanaa. Kurugenzi za mikoa kama Dodoma na Arusha nazo zikaanzisha vikundi, bila kusahau Women Jazz Band na baadaye Umoja wa Vijana wa Tanu nao ukawa na bendi yake maarufu ya Vijana Jazz.

Vikundi vyote hivyo vilishiriki katika kuimba nyimbo mbalimbali za siasa na maendeleo. Pamoja na bendi na vikundi vya taarabu, wasanii maarufu walikuja kupatikana akina Makongoro, Mwinamila, John Komba na kadhalika. Zama hizi ziko tofauti sana, Serikali inaonekana kama haioni umuhimu wa sanaa katika kuhamasisha uzalendo. Bajeti ya sekta hiyo ni ndogo, wizara inayohusika na utamaduni haina tena maofisa mkoani wala wilayani. Waliopo wako Tamisemi ambako nako hawapewi umuhimu sana. Hata Bendi yaVijana wa CCM nayo iko hoi bin taaban.

Vyama vingine vya siasa navyo ni wazi havioni umuhimu wa vikundi vya sanaa katika kueneza sera zao, hivyo ndoa ya miaka mingi ya muziki na siasa ni kama imekufa.

Saturday, June 16, 2018

Mama aliyejifungulia kwenye usalama

 

Niliichukulia habari ya mama aliyejifungua kwenye kituo cha polisi mkoani Morogoro katika taswira mbili. Kwanza, nilihisi kuwa mtoto aliyezaliwa ni maalumu sana. Kwa Wakristo wanajua Biblia inavyoeleza jinsi wazazi wa Yesu walivyokosa nyumba hadi mama yake akajifungulia kwenye zizi la ng’ombe.

Lakini pili nilidhani kuwa mama huyo hakulielewa tangazo linalotolewa kila siku na Wizara ya Afya kwamba wajawazito wachukue tahadhari na kuhakikisha wanajifungulia “kwenye usalama”. Kwa muda mfupi nililipongeza Jeshi la Polisi kwa kurudisha imani kwa wananchi kiasi cha mama huyo kukimbilia kwao.

Katika miaka ya 1980 uliokuwa Muungano wa Nchi za Kisovieti (sasa Russia) ulisimamia vizuri usalama wa raia wake kupitia polisi. Ilifikia mahala Polisi walimsindikiza mlevi hadi mlangoni kwake bila kumsachi.

Katika miaka ile Warusi walikuwa wanapiga maji kwa kwenda mbele. Sijui ni sababu ya msongo au vipi, maana walikuwa Taifa kubwa lenye rasilimali watu kubwa na viwanda vingi, lakini nchi haikuwa na maendeleo kivile. Serikali yao iliwekeza kwenye nguvu za kijeshi kwa nia ya kuigeuza dunia nzima kuwa ya kikomunisti.

Raia walipiga kazi kwelikweli. Kulikuwa na viwanda vya ndege, meli na silaha nzito huko chini ya ardhi. Ndani ya siku moja mtu aliweza kufanya kazi katika viwanda vitatu na mwisho wa mwezi akapokea mishahara mitatu. Lakini kilichofuata baada ya mshahara ilikuwa pombe.

Wanaume hawakuwa na desturi ya kujenga familia. Walipopata pesa waliishia kwenye bustani za umma kulikouzwa pombe maarufu ya Vodka. Urusi (USSR) ilikuwa ikitoa ruzuku ya chupa ya Vodka kwa kila raia kwa ajili ya kujikinga na baridi kali. Raia wakajiongeza na mishahara yao na kufanya kila siku sherehe.

Akina mama walipoelemewa na mzigo wa familia wakagundua njia maridadi ya kuwabana waume zao.

Siku ya mshahara walikwenda kiwandani na kujipanga mistari miwili kushoto na kuume mwa geti pekee la kiwanda. Ilikuwa mfano wa jeshi linalokaguliwa na waheshimiwa.

Yeyote aliyemwona mumewe alimkamata na kwenda naye pembeni. Akamsachi na kumpukutisha fedha zote, kisha akamgawia fedha za kustarehe kwa siku tatu, akamwacha aende zake bustanini wakati yeye akienda kununua chakula, kulipa kodi na ada za watoto.

Kidume kilijifanya kulalamika, lakini mama alipopotea kilichomoa fedha kilizochimbia kwenye boksa na soksi, safari kwenda kuungana na wenzie kule bustanini ikafana.

Huko walilewa kuliko maelezo. Ulipofika usiku wa manane makarandinga ya polisi yalizungukia bustani zote na kuwakusanya walevi walioangusha bodi. Wakawapeleka vituoni ambako waliwasachi na kuwahifadhia pochi zao, kisha wakawalaza kwenye bwalo safi lenye vitanda vizuri. Asubuhi yake walevi waliitwa majina kulingana na vitambulisho vilivyokutwa kwenye pochi. Kila mmoja alirudishiwa fedha lakini baada ya kukatwa pesa ya malazi ya usiku uliopita. Wanaume wakalianzisha tena bustanini kupata supu na “kutoa loki”.

Hadithi hii ndiyo iliyonifanya niamini yule mama wa Morogoro alikwenda kujifungua mahali salama. Sikuweza kufikiria polisi eti wanaweza kumkamata mama mwenye ujauzito wa miezi tisa, tena si kwa tuhuma zilizomkabili binafsi, bali za mumewe.

Huwa natamani sana walinzi wa usalama wetu wafanane japo kidogo na wale wa Urusi ya zamani. Huwa siamini kabisa kama Warusi wametushinda utu na udugu tulionao Watanzania, ila ninachoamini ni wao kutushinda kielimu katika fani zao.

Nimesoma tangazo la ajira za Jeshi la Polisi kwa mwaka 2017/2018. Linawalenga vijana waliopo kwenye kambi za JKT/JKU ambao wamemaliza mafunzo ya awali katika Operesheni Kikwete na Operesheni Magufuli wenye elimu ya kidato cha nne, sita, astashahada, stashahada, stashahada ya juu na shahada.

Ni jambo jema kuwa na askari wenye elimu hasa katika wakati huu wa makuzi ya teknolojia. Bila shaka wakiongezea elimu ya kipolisi kule Moshi wanaweza kufanya kazi kwa weledi. Wanaweza kutazama, kupambanua na hatimaye kuamua si kuhukumu, bali kuamua wafanye lipi na waache lipi.

Nasema hivyo kwa sababu kuna uwezekano wa polisi kuingia lawamani kwa makosa yasiyokuwa yao. Enzi zile askari kanzu alikuwa ni polisi aliyevalia kiraia. Lakini alipomkamata mhalifu aliweza kujitambulisha. Hivi sasa kuna askari kanzu, polisi kidole na kadhalika. Katika tangazo lile sijaona polisi jamii inaingiaje. Jeshi liliamua kuwa na ulinzi shirikishi kwa nia njema ya kupunguza urefu wa daraja baina ya polisi na raia. Linamshirikisha raia kwenye ulinzi wa jamii yake na pia kutoa ushirikiano kwa jeshi kama raia mwema. Ikumbukwe kuwa wahalifu nao ni raia.

Napendekeza CCP (chuo cha polisi) wawe na vitengo kwa ajili yao. Nao wapewe elimu badala ya kuwaamini kwa sababu tu wanajua michongo ya mtaani na kuwapa pingu na rungu. Ujue kuwa ukimnunulia mwanao bunduki atacharaza wenzie kwa sababu hujamfundisha miiko yake.

Wapewe elimu na vitambulisho kiasi wanapokwenda kumkamata mtuhumiwa wajitambulishe, wamweleze nia yao na wamfikishe kunakohusika. Wafundishwe namna za ukamataji kwani kuna raia wanaotii sheria bila shuruti. Wakati mwingine matumizi ya pingu na rungu si ya lazima. Muwafunze tofauti ya matumizi ya nguvu ya chini, ya kati na ya juu. Kuku hachinjwi kama kitimoto ati!

Saturday, June 16, 2018

Duniani kote thamani ya msanii huonekana baada ya kifo

 

Mwanzoni mwa wiki hii jioni moja nikiwa mitaa ya Kurasini baada ya shibe ya mwaliko wa futari kwenye mkeka mujarabu nimelaza mbavu zangu kilofalofa huku nikiperuzi simu yangu.

Ubora wa futari ambayo ilikuwa na mchanganyiko wa vitu vyote vinavyotakiwa. Wakati naperuzi simu yangu nikaingia kwenye ukurasa wa staa mmoja wa kike wa muziki. Ametundika maneno mtandaoni yaliyonifanya nivute kumbukumbu nyingi nyuma. Hebu tuachane naye kwanza.

Mshikaji mmoja hivi sanaa ya muziki ilimtambua kama Sam wa Ukweli ameaga dunia wiki iliyopita. Huyu ni miongoni mwa wanamuziki waliokuja kwenye kizazi cha kina Diamond Platinumz na wenzake.

Ujio wake ulikwenda sambamba na akina Ommy Dimpoz, Belle 9, Ben Pol, Barnaba, Amin, Mwasiti, Linnah na wengineo wengi tu ambao kwa kiasi kikubwa walipindua mambo.

Waliua mizuka ya madogo kuchana mistari. Baada ya kuona washikaji wa kuimba (akiwemo yeye Sam wa Ukweli) wanapasua anga fasta kuliko wapenda ngumu kwa ‘biti’ zile za kubum kabam. Hapo kabla wachanaji walitamba zaidi.

Kinachoshangaza ni kwamba, kifo chake kimezua mijadala kiasi cha kuacha kumuongelea kwa mazuri yake. Na watu baadhi ya wanamuziki wenzake kuanza maneno mitaani na mitandaoni.

Siyo mijadala mipya ni ileile kama iliyokuwepo wakati wa msiba wa Ngwair. Kwamba nyimbo za wanamuziki zinapigwa sana au kuongelewa kwa wema baada ya kufariki dunia tofauti na wanapokuwa hai.

Hili suala linanikata stimu sana. Linakera na sitashangaa siku mwanamuziki akafariki na nyimbo zake tukafanya kuzitafuta mitaani baada ya kutozisikia redioni na runingani.

Kwa sababu lawama hizi zimekuwa kubwa na sasa zimehama kwa mashabiki na kwenda kwa wanamuziki wenyewe. Kifo cha Sam kimewaibua wasanii kadhaa waliolalamika mitandaoni.

Kwamba redio na runinga zinatwanga sasa nyimbo za Sam wa Ukweli baada ya kuaga dunia. Hizi pia ni lawama ambazo zina baraka ya kiibilisi ndani yake. Sidhani kama wanawatendea haki jamaa wa redio na runinga.

Hebu kwanza tujiulize wenyewe, siku chache kabla ya mwili wa Sam wa Ukweli kuachana na roho yake, ni wimbo au nyimbo gani alizotoa ambazo leo tunaweza kulaumu redio na runinga kuwa hazikuutendea au kuzitendea haki mpaka alipofariki?

Sam wa Ukweli taarifa ya msiba wake ilikuja na mshituko wa aina tatu. Wapo walioshangaa kifo chake, hao nd’o wengi sana. Wapo baadhi kifo chake kimewakumbusha uwepo wake na wapo ambao walishangaa kusikia kulikuwa na mwanamuziki huyo.

Nyakati hizi za akina Harmonize alikuwa na kasi ya konokono kwenye gemu. Hakuweza kwenda na kasi ya muziki wa kiki kabla na baada ya kuachia ngoma. Ubora wa muziki wa saa ni ukubwa wa kiki.

Pia, wanamuziki wengi vifo vimewakuta wakiwa kwenye hali tofauti na ukubwa wa majina yao. Wakiwa hawana kazi mpya au kazi bora kama zile za awali wakati wakipambana kutengeneza majina.

Ndivyo ilivyokuwa kwa Ngwair, siku chache kabla ya umauti kumtenganisha na ulimwengu huu hakuwa Ngwair yule wa enzi za Mikasi na Getho Langu. Alikuwa Ngwair sawa lakini siyo Ngwair aliyevuruga akili za masela na masista duu kitaani. Alikuwa na nyimbo mpya kama ‘Bifu’, ambao haukuwa daraja moja na ‘Mikasi’. ‘She Got Gwan’ wala ‘Mtoto wa Jah Kaya’. Hakuwa yule Ngwair ambaye mitaa ya Uswahilini kama Tandika walimpenda na maeneo ya ushuani kama Oysterbay walimtii.

Siku za mwisho wa uhai wake alikuwa Ngwair anayepambana kurudi kwenye ubora wake akiwa na hasira na pesa kuliko wakati wote. Ni wakati ambao hakuwa anatafuta jina, bali anatufata pesa. Na siyo pesa tu bali pesa nyingi.

Haikuwa ajabu kifo kumtokea nje ya mipaka ya Taifa lake. Zilikuwa mbio za kusaka pesa na siyo za kuandika mistari. Ukubwa wa mazishi yake ni kutokana na ubora wa msingi wake tangu anatoka kimuziki.

Wakati anatoka alikuwa kwenye uzito wa tani nyingi. Balaa alilokuja nalo ndilo lililioendelea kulinda heshima yake na kupendwa na mamilioni ya watu mpaka siku anafukiwa pale Kihonda mjini Morogoro.

Mioyo na hisia za watu kuhusu Ngwair, anahesabika kama mwanamuziki wa kizazi kipya ambaye hakuwahi kutokea na hatotokea wa aina yake. Fid Q hakuwa mjinga kurudia upya ‘vesi’ yake kwenye wimbo wa CNN.

Lakini pamoja na hayo hakuwa peke yake. Na isingewezekana kila siku tusikie nyimbo zake zilezile wakati hana ngoma mpya. Na iko wazi kuwa msanii anayetoka anakuwa na hasira nyingi kuliko aliyetoka tayari.

Mana’ake ni kwamba mizuka ya Ngwair wakati anatoka kwenye gemu ni tofauti na baada ya kupata jina. Alikuwa mkali lakini, hakukaza kama mwanzoni. Hapa stresi zinahusika sana.

Pia kibiashara redio na runinga haziwezi kupiga nyimbo hizohizo kila mwaka. 2004 wakati Mikasi ikitoka ni tofauti na 2013, wakati uhai wa Ngwair unatutoka.

Wanamuziki wengi wa Kibongo wakishapata umaarufu mkubwa kuna kitu wanapoteza. Wanaupokea umaarufu kwa mbwembwe nyingi na wanatumia kiwango kilekile katika kuupoteza na kuacha juhudi ya kazi. Wanajisahau.

Kama redio zinapiga sana nyimbo za msanii aliyefariki dunia ni suala la kushukuru kama siyo kupongeza. Ni sawa na mizinga 21 kwa mwanajeshi aliyefariki anapozikwa. Dunia nzima iko hivyo.

Siku chache kabla ya kifo cha Michael Jackson hakuna aliyemuongelea wala kusikiliza muziki wake. Hakuna mahojiano wala tuzo aliyopewa kwa muda mrefu.

Lakini baada ya kifo chake aliongelewa kuliko miaka yote aliyodumu kwenye muziki. Kila runinga, redio, magazeti na mitandaoni aliongelewa yeye.

Mauzo ya albamu zake yalianza upya. Nyimbo zake za kitambo hicho zilipigwa kila wakati kana kwamba nd’o zinatoka. Lakini hakuna aliyelalamika kama huku kwetu kuwa mbona wanapiga nyimbo zake baada ya kufa?

Hatukusikia staa wala shabiki ndani ya Marekani aliyelalamika kuwa redio na runinga zinaanza kupiga nyimbo za Michael baada ya kifo chake. Hii akili ipo mitaa hii ya Mwananyamala tu huku kwetu.

Dunia nzima staa anapofariki vyombo vya habari vitamuongelea mpaka vitakapotosheka. Huku wanasema anaanza kupigiwa nyimbo zake baada ya kufariki dunia.

Hizo nyimbo zake zenyewe zilijulikana kupitia redio na runinga hizohizo. Alipata umaarufu kwa kutajwa na mahojiano na hizo redio na runinga. Lakini huwezi kuwa unapigiwa nyimbo zako na kuongelewa wewe tu kila siku.

Ni Kanumba tu ambaye alifariki akiwa kwenye kilele cha umaarufu mkubwa. Mafanikio makubwa na kazi zake nyingi zikiwa mtaani kwa wakati huohuo.

Ngwair licha ya kutuacha ghafla hakuwa kwenye kilele cha umaarufu mkubwa. Hakuwa na kazi nyingi mtaani kwa daraja la Kanumba na filamu zake. Ngwair alibebwa na ubora wake kwa ujumla toka anaanza muziki.

Kama ilivyo kwa Ngwair naye Sam wa Ukweli amefariki kipindi ambacho hana kazi kali mtaani. Ndiyo maana hakusikika sana mwishoni mwa uhai wake kama ilivyokuwa kwa Ngwair.

Hata safari yake ya Afrika Kusini alikofia ilijulikana kwa wengi baada ya kifo. Uwezo wake kisanaa, mazingira ya kufa kwake ilikuwa lazima kifo kiwe rafiki na vyombo vya habari.

Hata Sam wa Ukweli kifo chake kimemrejesha kwenye masikio ya watu. Sasa badala ya kuongelea mambo mazuri aliyokwishafanya wao wakajikita kwenye neno ‘kubaniwa’.

Inafika wakati malalamiko yanakuwa makubwa kana kwamba ndiyo chanzo cha kifo chake. Kama ilivyokuwa kwa Ngwair ikawa kama mauti yake yametokana na kubaniwa kwa nyimbo zake.

2Pac alikuwa maarufu, lakini kifo chake kikampa umaarufu zaidi. Mauzo ya albamu zake yakapanda na kila chombo cha habari kilimuongolea yeye.

Tusishangae kifo cha staa kuongelewa, kitu cha kushangaa ni siku staa akifariki dunia bila kuongelewa na vyombo vya habari. Hicho kitakuwa kitendo cha kuhoji na kuzua mjadala.

Kila mwanadamu mara nyingi huwaza jinsi ya kuibadili dunia, lakini ni ngumu kumuona akifikiri namna ya kujibadili yeye mwenyewe. Pale unafikiri upo sawa au haupo sawa, maana yake uko sawa.

Eid Mubarak.

Saturday, June 16, 2018

Hivi ndivyo Diamond, Wema walivyoanzisha penzi Facebook

 

“Mimi na Diamond tuliwahi kukutana mara moja tu kipindi kile Billcanas na hatukuwahi kusalimiana kabla ya kuanza uhusiano lakini tulikuwa tunaangalianasana. Kwa hiyo nakumbuka alikuwa yupo ‘smoking room’ (chumba cha kuvutia sigara) kwa hiyo tukawa tumepeana migongo, mimi nilikuwa na rafiki zangu wawili

“Nikamuona akaniona yeye alikuwa na rafiki yake, hatujasalimiana hatujafanya chochote mimi nimechukua vinywaji tukatoka nje na marafiki zangu. (Wakati) tumesimama hapo nje nikawa naambiwa ‘yule ndio ameimba Kamwambie’. Kipindi hicho nilikuwa namuona wa ajabu sana ila tu ‘alijisekshisha’ kiasi fulani, mimi nilikuwa natoka na Chaz Baba so’ nakumbuka hiyo ndio ilikuwa mara ya kwanza kuonana.

“Mimi nikasafiri kwenda Marekani, nilipofika kipindi hicho Kamwambie ndio ilikuwa hot na wimbo wa Mbagala ndio kauachia. Dada zangu walikuwa wanampenda sana Diamond kutokana na nyimbo zake, dada yangu wa kwanza alikuwa anaona Bongo inafanya vizuri kimuziki, akaniuliza kama tuna urafiki na Diamond nikasema sio sana tunajuana tu. Akaniambia nimwambie aende Marekani kufanya shoo sababu kila party tuliyokuwa tunaenda lazima watapiga Kamwambie halafu kila mtu anaupenda.”

Wema anasema hapo ndipo watu wakaanza kumwambia atafute mawasiliano ili Diamond aende kufanya shoo Marekani.

“Nilimwambia Da Rehema (Ray C) anitafutie namba zake, siku moja nikaona Diamond ana mpango kwenda kufanya shoo London, nikamtumia meseji, nikamwambia ‘hey mambo vipi mzima upo London’ akaniambia ‘hapana mamie sipo London sijui ni nani’ nikamwambia Wema hapa nipo Marekani halafu una mashabiki wengi sana huku, akaniambia basi sawa acha nimalize ishu ya London halafu nitakuambia.

“Siku moja tukanuniana, alikuwa amealikwa Ikulu halafu nikawa namtumia meseji hajibu, nikimpigia simu hapokei akaja akatoka akanipigia simu nikawa sijibu. Akanitumia meseji ‘baby I’m sorry, wewe ndio faraja yangu sijui ni nini…. I LOVE YOU. Sikuona kitu kingine chochote nikaona tu hiyo. Basi nami nikamjibu sawa nimekusamehe lakini sijakusamehe sana, nimekusamehe kidogo.”

Wema akaendelea kusema, “mimi nilimwambia aniambie kitu kizuri na mimi nikamwambia I LOVE YOU. Basi akaniambia ‘mwenzio nakupenda, nachanganyikiwa’ basi hapo ndio mapenzi yakaanza, kwa hiyo niliporudi kutoka Marekani mimi na Naseeb tukaanza kuishi pamoja.”

Wema anasema yeye na Diamond wamekaa pamoja mwaka mzima kama mke na mume.

Kwa nini mliachana?

“Mimi na Diamond tuliachana baada ya yeye kunichiti na Jokate, nilikuwa sijui na maisha yangu yote tangia nimeanza mapenzi na Diamond kipindi hicho, kwani tulikuwa tunapendana sana hata kumfuatilia niliona nitayaharibu mapenzi yetu,” anasema nyota huyo wa filamu hapa nchini.

Saturday, June 16, 2018

Wema Sepetu: Nilitamani kuwa mhudumu wa ndege,umaarufu ukanitibulia kila kitu

 

Rhobi Chacha, Mwananchi

Wema Sepetu ni role model (mtu wa kupigiwa mfano) wa mabinti wengi nchini, lakini wasichofahamu kuwa hakutaka awe alivyo sasa.

Kama watoto wengine alikuwa akitamani kuwa mhudumu wa ndege, lakini umaarufu alioupata akiwa binti mdogo ulimpeleka katika ulimwengu mwingine kabisa. Umaarufu!

“Nilikuwa binti mwenye ndoto za kufanya kazi ya uhudumu wa ndege. Mbali na hiyo nilikuwa naagalia pia kila fani ambayo inanivutia kama urembo, uigizaji na muziki. Sijawahi kufikiria kabisa kama nitakuwa staa kama hivi,” anasema Wema.

Kitu gani kilichobadili maisha yako?

“Baada ya kuwa Miss Tanzania maana nilipata taji nikiwa na umri mdogo, nilikuwa kila kitu nachukulia poa tu niliona ustaa freshi tu, hivyo nilikuwa nafanya vitu bila kuhofia kuwa ni kibaya. Waliokuwa wanafuatilia maisha yangu ndio walizidi kuyabadili kwa kuwa kila sehemu nayoingia nakuwa naangaliwa.”

Kuna wakati wowote uliwahi kujutia maisha ya ustaa baada ya kuwa Miss Tanzania?

“Yes, nimewahi kujuta lakini mwisho wa siku huwa nasema Mwenyezi Mungu ndiye anapanga kwa sababu nisingefika hapa kwanza. Kwa hiyo kujutia kunatokea kwa kila mtu,” anasema.

Vipi kuhusu matibabu India?

Siku chache baada ya kurudi kutoka India kwa ajili ya kufanyiwa upasuaji mdogo, Wema Sepetu ameliambia Mwananchi kuwa anaendelea vizuri japo maumivu yapo madogomadogo.

Akipiga stori mbili tatu na gazeti la hili, japo hakuwa tayari kufungukia ugonjwa uliompeleka India, anasema anaendelea vizuri kiasi.

Hata hivyo meneja wake, Martin Kadinda aliwahi kuliambia gazeti hili kwa kifupi kuwa ugonjwa wa Wema unahusiana na ‘masuala ya wanawake’.

Mwandishi alipombana kuhusu ugonjwa huo, Kadinda alimjibu: “Magonjwa yenu wanawake si unayajua,” huku akimsisitiza kuongelea uzinduzi wa filamu ya mrembo huyo utakaofanyika Juni 30, mwaka huu.

Ni kweli umekimbia kesi?

Kuna madai kuwa hakusafiri kwenda India, bali ilikuwa mbinu ya kutohudhuria kesi yake inayomkabili.

“Hapana siwezi kukimbia kesi, mimi nimeanza kuumwa kabla hata ya kesi jamani na kwa nini nikimbie wakati nataka, naomba iishe hata kesho. Sasa nisipohudhuria kwa makusudi si muda utazidi kuongezeka wa kuisha,” anasema.

Kukubali kutumika na WCB

“Nasikia tu watu wanasema hivyo, ila naweza sema ni kweli ila katika kazi na kazi hiyo huwa anapata malipo, tofauti na watu wanavyodhani kutumika kwa mapenzi au kiki zisizokuwa na faida na ndio maana niliwaambia Diamond nipo naye kikazi tu na sio mapenzi. Watu waache na ushabiki wa mitandao hauna maana.”

Wema anasema pindi alipoachana na Diamond walikaa muda mrefu bila kupeana salamu, lakini walikaa chini na kumaliza tofauti zao na wakakubaliana wawe wanafanya kazi.

Kitu gani ambacho hukipendi?

“Kitu ambacho sikipendi kwanza kuambiwa mimi nina uhusiano wa kimapenzi na Diamond wakati nilishaachana naye na kwa sasa ukaribu wetu ni wa kikazi.

“Pili watu wa mitandaoni kuunganisha matukio na kufanya kuwa ya kuyaongelea vibaya, huwa nachukia sana mambo machafu ya mitandaoni,” anasema Wema.

Saturday, May 19, 2018

Karibu juisi ya ngisi kwetu Uswazi

 

By Gaston Nunduma

Krismasi moja nilihudhuria Tamasha la Watoto mtaani kwetu. Naona mshaanza kuambiana ati “huyu babu sasa anazeeka vibaya”. No, nilienda kwa kwa sababu maalumu; ilikuwa ni mara ya kwanza kwa mtaa wetu kuwachanganya watoto “classic” na watoto wa singeli katika tukio moja.

Unaweza kujiuliza “sasa tatizo liko wapi?” Ni lazima kungezuka matatizo kwa sababu hawa ni watoto. wanapokutana kwa mara ya kwanza ni lazima wapimane uwezo kabla ya nyinyi kuwapima. Na kwa sababu ya utofauti wa mazingira wanayoishi, mchezo unaweza kuhatarisha afya au hata maisha ya watoto wa upande mmoja kwa sababu tu ya mazoea ya watoto wa upande mwingine.

Nasema hivi kwa sababu chumba kimoja katika mitaa ya Uswahilini ndiyo ofisi, duka, stoo, jiko, saluni na ndiyo chumba cha kulala. Ukiona duka limefungwa basi ujue watu wanapika humo ndani. Na kama hujui basi wenyewe wanalala na mabaro ya mitumba kabla ya kuyaingiza sokoni kila asubuhi.

Siku moja mama wa kishua aliyekuja kumwona mdogo wake wa chumba cha jirani aliomba majirani waliokuwa wakisukana humo ndani wamshikie mtoto wake mchanga alipokwenda barabarani kununua mboga. Aliporudi alikuta saluni imegeuka bucha na mwanaye analia akiwa amening’inizwa kama nyama kwenye chuma!

Hivyo na watoto wa Kiswahili huwa wanakopi tabia za wakubwa wao. Kwa hiyo tuliamua kuchukua tahadhari mapema. Ilikuwa ni lazima busara za babu zitumike kupunguza joto la kiswazi.

Shughuli zilianza mara moja kwa walimu wa kituo chetu kuwauliza watoto maswali ya ufahamu. Tulitegemea kuona watoto walioambiwa “umepata” waonyeshe furaha na “umekosa” wanune au kulia. Lakini kinyume chake walioambiwa wamepatia majibu ndio waliolia. Nikajua kuwa kumeshakucha!

Baada ya zaidi ya nusu ya watoto kuangua vilio nilishauri waende kwenye hatua inayofuata, yaani michezo. Kwenye riadha watoto wa kishua walikuwa wakianguka kama kuku wa mdondo. Vilio vikaongezeka hadi tukakatisha ratiba baada ya kugundua kumbe si miundombinu mibaya iliyowaathiri, bali walikula makonzi na mitama walipojaribu kumaliza mbio.

Kwa usalama wao tuliifuta ratiba nzima. Tukaamuru wapewe chakula na kuondoka. Lakini sinia la pilau liliisha kabla halijatua jamvini. Tukaona masinia yameshakuwa meupe bila hata chembe na watoto wa Uswazi wakijiramba mikono huku wakiwaacha wenzao wa ubalozini wakitumbua macho bila kuelewa kinachoendelea.

Michezo ya watoto huwa inaakisi shughuli za kila siku za kijamii katika maeneo yao. Watoto wanaigiza kuwa madaktari na wagonjwa, walimu na wanafunzi, pia kuna polisi na wahalifu. Sijawahi kuona Mahakama kwenye michezo yao kwa sababu nao hawajawahi kuona jinsi Mahakama inavyoendeshwa.

Wao hucheza kile tu walichowahi kukiona; mwizi anaiba nguo, wananchi wanamkamata na kumpiga, anapelekwa kwa Polisi, anakula kichapo kikubwa na hadithi inaishia hapo. Pengine maskini hawajui kuwa wananchi wenye hasira kali wangenuia kumuua mwizi na Polisi angefika kumwokoa na kumsalimisha kituoni.

Rafiki yangu anayeishi Ughaibuni aliniambia kule michezo ya watoto inapewa umuhimu mkubwa sana, kwamba michezo ya watoto ni sehemu ya masomo, pia masomo ni sehemu ya michezo yao. Iwapo mtoto atakimbia masomo ya Sayansi na kupenda michezo ya kuunda magari ya maboksi, ataendelezwa kwenye fani ya ufundi ambako mwisho wa siku ataingia kiwandani akiwa mbunifu wa mapambo na hata magari na ndege.

Mtoto anaweza kupenda michezo kuliko masomo. Huku kwetu dawa yake ni bakora za kufa mtu. Asipoelewa atawekwa mbali na watoto wenzie huku kichapo kikiendelea. Atajiuliza: “Nikigusa mpira nakula kibano, nikifanya Hisabati anapata ziro jumlisha mikwaju”. Mwishowe atafanya maamuzi magumu.

Atatorokea kizani ambako atakutana na kampani mpya almaarufu kama “Watoto wa Mbwa”. Atakuwa mtu mzima kabla ya wakati wake kutimu; atalazimika kufanya vibarua ili akachangie ugali kwa waliomkaribisha pagaleni na atakuwa tayari kwa lolote litakalomfika kwani ameshakata tamaa.

Utayari huo utamfanya aingie mapema kwenye mahabusu atakakokutana na vibaka na mateja. Atagundua kuwa kumbe kuna fursa nyingine zisizo rasmi kule mtaani kama kukwapua pochi za kinamama mtaani na kuuza dawa za kulevya.

Amini usiamini dogo huyu akichomoka kule anakuwa wa hatari kuliko jambazi sugu.

Tofauti kubwa ya mtoto mhalifu na jambazi sugu ni hii: Jambazi sugu anakuwa na hofu kwa kuwa ana fanilia, lakini jambazi mtoto huwa hana cha kupoteza. Anaweza kuchinja kijiji kizima huku anapiga uluzi. Anafanya hivyo akiamini kuwa jamii ndiyo iliyohusika kwa yeye kuwa vile.

Ipo haja ya kunyosha mapito ya watoto tangu wangali wadogo sana. Nakumbuka wakati uliopita kulikuwa na Shule maalum kwa ajili yao, kulikuwa na jela za watoto na vilikuwepo vituo vya kulea watoto wanaoishi kwenye mazingira hatarishi.

Pamoja na hayo, Serikali inapaswa kujua kuwa ayaonayo mtoto ndiyo anayoyavaa. Jeshi la Polisi litoe nafasi za mafunzo kwa wingi ili tupate askari waadilifu wanaoweza kumkamata baba bila watoto kuona tofauti. Kwa sasa tunao Polisi Jamii wengi wasioelewa athari wanazopata watoto pale wanapomchapa bakora mzazi mbele yao.

Linapotokea hili aidha mtoto atapandikizwa sumu ya chuki kwa wazazi au Serikali. Mwisho wa siku vurugu zake na visasi vinakutana tena na Polisi. Unaibuka ugomvi usio na mwisho.

Saturday, May 19, 2018

Muziki wa Congo ulipotawala Afrika



Anko Kitime

Anko Kitime 

By ANKO KITIME

Katika miaka ya 1960 na 1970 muziki na wanamuziki wa Congo walikuwa maarufu sana hapa nchini. Vijana wa wakati huo waliokuwa wanaupenda muziki wa huko walikuwa wakizisikiliza nyimbo hizo kwa makini na kuandika maneno ya nyimbo hizo katika madaftari licha ya kuwa hawakuwa wakifahamu lugha ya Kilingala na walihakikisha kila santuri mpya ya bendi ambayo walikuwa wakiipenda waliinunua.

Wengine walikuwa wakipita katika baa ambazo zilikuwa na Jukebox na kusikiliza nyimbo walizokuwa wanazipenda. Jukebox ilikuwa aina ya mashine ambayo ulikuwa unaweka sarafu ya thumni (senti hamsini) au shilingi na kisha kuchagua wimbo unaoupenda na unapigwa. Wanamuziki wengi na hata vijana wengi wapenzi wa muziki huo walijipachika majina ya wanamuziki maarufu wa enzi hizo, kuna vijana walijiita Brazos, Zozo, Bavon, Bholen, Mujos,Muzola Ngunga, Nzayad au Vata Mombasa.

Santuri za muziki huu zilikuwa zikichapishwa Kenya, hivyo ilikuwa biashara kubwa sana ya santuri hizi, na maduka na wafanya biashara wa santuri nao walipata umaarufu mkubwa katika miji waliyokuwapo kutokana na kuuza tu santuri.

Kuna mambo ambayo ukiyawaza siku hizi unajiuliza mengi, ilikuwaje vijana waliweza kujua mitindo ya uchezaji wa nyimbo mbalimbali wakati hakukuwa na runinga wala sinema za kuonyesha uchezaji huo?

Tofauti na zama hizi, wakati huo kila staili mpya ya muziki ilikuwa na aina ya uchezaji wake na kila bendi ilijitahidi kubuni namna ya kucheza muziki wake, hivyo ukiacha uchezaji wa muziki wa midundo mikubwa ya asili kama vile rhumba, chacha, bolero, na kadhalika, kulikuwa na uchezaji wa kirikiri, sukisa, pachanga, sakumuna, kavasha na mitindo mingine ya bendi za enzi hizo.

Kwa hapa Tanzania staili nyingi mpya za uchezaji zilijulikana kwanza Dar es Salaam, labda kwa kuwa kulikuwa na wanamuziki wengi wa kutoka Kongo. Nakumbuka kuwa wale wanafunzi wa shule hasa za sekondari waliokuwa wakifika Dar es salaam kwa ajili ya likizo, walihakikisha kuwa wanajifunza staili mpya zote za kucheza ili wakirudi kwenye shule zao mikoani wanakuwa ndio ‘masupasta’ kwa kuwa na staili mpya za uchezaji, na hiyo ikwa mojawapo ya njia zilizoeneza staili mpya za uchezaji.

Kutokana na kutokuwa na aina nyingi za mawasiliano, magazeti machache na redio kubwa ilikuwa moja tu, japo wengine walisikia redio za nje ya nchi, Burundi, Uganda wakiwa na redio yao ya Soroti, na wengine kusikiliza Radio toka Kinshasa, wanamuziki wengi walifahamika kwa sauti zao na vyombo walivyovipiga, sura zao ilikuwa nadra kuzifahamu, mara moja moja kulikuwa na bahati ya gazeti kutoa picha ya sura ya mwanamuziki maarufu, picha hizi zilikuwa na thamani kubwa sana.

Vijana wengi walikuwa na daftari ambazo walibandika picha za wanamuziki mbalimbali waliokuwa wakitamba, daftari hilo lilitunzwa kwa uangalifu mkubwa. Kwa wazee ambao walikuwa wapenzi wa muziki wa zamani majina kama Tabu Ley, Joseph ‘Grande Kalle’ Kasebele, Pepe Kalle,Nicholaus Kassanda maarufu kwa jina Dr Nico, Johnny Bokelo, Bavon Marie Marie, Soki Vangu na Soki Dyanzenza,Verckys, Franco na bendi zao African Jazz, African Jazz Fiesta, Conga Success, Negro Success, Kiam, Veve, Bela Bela , Lipua lipua na nyingine nyingi, majina hayo huwarudisha katika enzi ambazo wengi huamini kuwa hakutakuwa na muziki utakaoweza kufikia muziki uliopigwa katika zama hizo.

Kuna mambo yaliyotokea ambayo yanaweza kuongeza uzito imani hiyo kwani mwanamuziki kama Tabu Ley aliwahi kutunukiwa heshima katika nchi mbili nje ya nchi yake ya Kongo. Serikali ya Chad ilimpa heshima ya Officer of The National Order, wakati Senegal ilimpa heshima ya Knight of Senegal, na ndipo alipoanza kujiita Siegneur Rochereau. Hakika lazima uwe umefanya kitu kikubwa kwa nchi ambazo s ik kwenu kuamua kukupa tuzo za heshima. Hakuna anaejua kazi za Franco Luambo Luanzo Makiadi, anayeweza kubisha umuhimu wa Franco katika muziki wa Rumba barani Afrika. Franco aliyeanza muziki akiwa na umri wa miaka 12 tu alikuja kufikia kutoa album zaidi ya mia mbili ambazo zote zilionyesha umahiri wake wa kupiga gitaa kwa staili mbalimbali ambazo ziliigwa na wanamuziki wengine Afrika nzima.

Franco alifikia daraja ambalo hakuna mwanamuziki mwengine wa Afrika amefikia au anaweza kulinganishwa nae. Mdogo wake Franco, Bavon Marie Marie akiwa anapiga gitaa la solo akishirikiana na wenzie akina Leon’ Bholen’ Bombolo, Hubert ‘Djeskin’Dihunga, mpiga sax Andre Menga, mpiga gitaa la rhythm Jean Dinos, mpiga gitaa la bezi Alphonse ‘Le Brun’ Epayo, walikuwa katika bendi yao waliyoiita Negro Succes, kuanzia mwaka 1965 bendi hii nayo ilikuja kuleta msisimko Afrika nzima , na kutokana na tabia ya Bavon kujichubua, wanamuziki wengi wakaanza utamaduni huo wa kujichubua wakati huo wakitumia krim iliyoitwa AMBI.

Utamaduni wa kujichubua umekuwa sugu kuuondoka Afrika mpaka leo. Pengine methali ya Kiswahili isemayo ‘ngoma ikivuma sana hupasuka’ ndicho kilichotokea kwa muziki wa bendi wa Kongo.

Muziki unaotoka Kongo kwa sasa ni kivuli tu cha ulikuwapo enzi hiyo na hata Wakongo wenyewe katika maandiko mbalimbali wanathibitisha hilo. Na kwa wanamuziki wa Tanzania ambao wamekuwa wakijikita kuiga kila kitu kutoka Kongo nao pia wanalaumiwa kwa kuanguka kwao kwa ubora wa muziki wa dansi wa nchi hii

Saturday, May 19, 2018

Walid

 

By Mwandishi Wetu, Mwananchi

Anaitwa Walid Ally. Jina lake la kisanii ni Walid ambaye ndiye msanii pekee kutoka Afrika Mashariki kuingia mkataba katika lebo ya muziki ya Amari Musiq ambayo inamilikiwa na msanii kutoka Nigeria, Patoranking.

Kama bado unajiuliza Patoranking ni nani, ndiye aliyeimba Garlie O akimshirikisha First Lady wa Mavin Records, Tiwa Savage. Pia ndiye aliyeimba No Kissing Baby na Luv You Die aliomshirikisha Diamond Platnumz.

Walid ni Mbongo aliyezaliwa nchini na kukulia Zimbabwe kisha Uholanzi na huko ndipo inapoanza historia yake ya kukutana na staa huyo wa Nigeria.

Kwanza alianza kwa kuwa shabiki wake, ukafuata urafiki na mwisho ukazaliwa muungano wa kufanya kazi chini yake.

Akizungumza na Mwananchi, Walid anasema kuwa kupata dili la kuwa chini ya lebo hiyo kwake ilikuwa ni bahati kubwa lakini anafurahi kwa sababu Patoranking anaikubali kazi yake.

“Nilikuwa na rafiki yangu anaitwa Dammy, alikuwa na ukaribu na Patoranking na mimi nilikuwa napenda sana kumsikiliza staa huyo wa Nigeria na Afrika kwa ujumla”

“Nilimtumia ngoma zangu huyo mshikaji wangu, ambaye alimtumia pia Patoranking na alipenda akanipigia simu na kuniambia kuwa anataka kuniweka katika lebo yake,” aliongeza.

Walid anasema sasa amerudi Bongo kwa ajili ya kuutangaza muziki wake kwa kuwa anaowaimbia wapo Afrika Mashariki.

“Unajua Kiswahili wanasema fimbo ya mbali haiuwi nyoka na pia sio sahihi sana kukaa mbali na watu unaowalenga, nimerudi nyumbani ingawa kazi nyingi zitafanyika nje,” anasema

“Muziki wangu pia unasikilizwa Uholanzi na Nigeria, kwa hiyo hapa nimerudi kwa muda, nategemea kusafiri mara kwa mara kwaajili ya kuusambaza muziki wangu sehemu nyingi duniani,” aliongeza.

Akiwa chini ya lebo hiyo ametoa nyimbo tatu, Dunia, Ni Wewe na Namna Gani ambao amemshirikisha Patoranking mwenyewe.

Saturday, May 19, 2018

Biashara za mastaa wa majuu zilizokufa

 

Migahawa ya JLO

Mwanamuziki Jennifer Lopez ni mjasiriamali anayejihusisha na biashara mbalimbali ikiwamo za manukato. Pamoja na mafanikio aliyonayo kwenye muziki, utangazaji na manukato, amewahi kuingia kichwa kichwa kufungua migahawa lakini akala za uso.

Anasema aliingia huko kutokana na mama yake kupenda mapishi lakini haikufua dafu. Migahawa hiyo iliyoitwa Pasadena ikiwa maalumu kwa misosi ya Kilatini ilifungwa mwaka mmoja tu baada ya kuanzishwa. Huenda mashabiki wake hawakumuunga mkono kwa sababu hawakutaka kula ili wapate umbo kama lake.

Kanye West na mtindo wa Pastelle

Kabla ya kuzindua mtindo wake wa Yeezy, rapa Kanye West aliwahi kujaribu kutengeneza mavazi mengi yakiwa majaketi akiita nembo yake Pastelle lakini naye haifahamiki alipatwa na nini kwani hayakuwahi kuonekana sokoni.

Huenda baada ya kuona majaketi hayatoki akaamua kuja na mitindo ya ajabu ajabu hasa ya kuchanachana ambayo yameendana na hulka ya mashabiki wake na sasa Adidas wanatamba kuwa hawatamuacha kwa kuwa amewaongezea faida maradufu.

Britney Spear

Mgahawa wa mwanamuziki Britney Spear ulifunguliwa kwa mbwembwe mwaka 2002 na kufungwa miezi kadhaa baadaye. Huenda ni mmoja kati ya wasanii ambao hawakufanya utafiti kabla ya kujiingiza katika biashara hiyo kwani pigo la kwanza alilopata ni kudaiwa vyakula vyake vinakiuka vigezo vingi vya afya nchini Marekani.

Naye ni kama aliususia mgahawa huo kwa sababu uliandamwa na madeni ya uendeshaji na mwisho wa siku ulifungwa.

Pharrell Williams na kinywaji cha Qream

Mwanamuziki wa Marekani aliwahi kuishtaki kampuni iliyompa dili la kinywaji cha Qream baada ya kushindwa kufanya vizuri sokoni akisema hawakukitangaza. Mwanzoni mwa 2011 alisihiriki kuzindua kinywaji hicho lakini matokeo yake yalikuwa mabaya sokoni naye akawafikisha kwa pilato akitaka alipwe fidia kwa kumshirikisha katika biashara ambayo hawakuitangaza.

Beyonce ashindwa kuiendeleza Derion

Kama ilivyo familia ya Kardashian, Beyonce, mama yake Tina na mdogo wake Solange walianzisha mavazi wakiyaita Derion. Huenda hiyo ndiyo biashara ambayo imeanza kuguswa na mwanamuziki huyo iliyobuma.

Beyonce anasema kuna mambo mbalimbali yanaweza kumfanya mtu aingie kwenye biashara fulani lakini yote kwa yote hii matokee yatakwambia unapaswa kufanya utafiti kabla ya kuingia kwenye biashara au ubia.

Saturday, May 19, 2018

Maisha ya umaarufu ni mafupi mno, muhimu kuwekeza

By JULIE

Kuna wasanii sasa hivi akiandikwa inabidi atambulishwe kwa kukumbushia kazi zake alizowahi kufanya. Kwa wale wa kizazi cha zamani kidogo wanaweza kumtambua ila kwa wasomaji wa kizazi kipya watamwona chipukizi.

Sanaa imepitia mengi nchini na kuna wasanii waliwahi kuwa chipukizi, wakawa mastaa halafu wakarudi tena kuwa chipukizi.

Wapo wasanii wanapotaka kutoka wanawapigia magoti waandishi, baada ya miaka miwili wanawadharau, miaka mitano baadaye wanaanza kulazimisha waandishi waandike habari zao. Wakiambiwa haziandikiki wanadai wanabaniwa au kutuhumu kuuliwa vipaji vyao.

Nathubutu kusema maisha ya umaarufu kwa asilimia 80 ya wasanii wengi nchini ni miaka mitano tu.

Kwa maana hii wasanii wanakabiliwa na changamoto za kiuchumi hasa baada ya umaarufu wao kushuka.

Wengi huanza kupata fedha katika umri mdogo na umaarufu hudumu kwa kipindi kifupi. Hapa nchini msanii anaweza kuwa katika kilele cha mafanikio kwa miaka mitano.

Kipindi cha umaarufu wake ndiyo huwa cha kupata fedha. Mialiko ya matamasha, mikataba ya matangazo na dili nyingine huja wakati huu, lakini umaarufu unapopungua na mirija yote ya fedha hukata na hapa ndipo yanapoanza matatizo ambayo tumeshuhudia yakiwasukuma wasanii kujiingiza katika vitendo visivyofaa.

Utafiti uliofanywa miaka mitatu iliyopita na Taasisi ya Marekani ya National Bureau of Economic Statistic inasema, msanii wa Afrika anaweza kuingiza mpaka Sh4 bilioni katika kipindi cha miaka mitano ya mafanikio yake.

Swali linabaki je, msanii huyu anazifanyia nini fedha hizi wakati zinaingia au anaishia kuzitapanya akiamini kuwa kesho zitakuja nyingine?

Niwakumbushe tu kujituma katika kipindi hiki cha miaka mitano ya umaarufu kwa kuwekeza na pia angalau kuhakikisha baada ya muda huo jina halishuki moja kwa moja.

Wasanii kama AY, Mwana FA, Profesa Jay, Lady Jay Dee, Chegge, Mr Blue na wengine wamejitahidi kubaki katika mstari (nachelea kusema wa juu) lakini ingefaa wengine wote wabaki hivi.

Haitawezekana kamwe msanii kubaki juu kwa kuwa nyakati hubadilika na pia mahitaji huwa tofauti. Kwa maana hii hao niliowataja ni wa kupigiwa mfano.

Saturday, May 5, 2018

Hivi Ruge ‘anawakoseaga’ nini?

 

By Dk Levy

Lameck Ditto ‘Ditto’ alianza kusikika miaka 15 iliyopita kwenye ngoma ya Darubini Kali ya Afande Sele. Kama ni movie tunaweza kusema kwenye ting’a lile alicheza kama mtoto mbea. Mnoko. Kiherehere.

Yaani alikuwa anakoleza pale anapoishia kaka yake. “Arabuni utanyongwa” moja ya mstari maarufu zaidi. “Unanyoosha miguu wakati shuka ni fupi?” Uwepo wake ulinogesha na ubunifu ulikuwa wa kipekee.

Nani alishangaa Sele kuwa Mfalme wa Rhymes kwa pini lile? Nani aligomea ushindi ule? Labda Soggy Dogy. Ule wimbo ulikuwa kama “Dawa ya mba, fangasi, upele, mapunyee... sumu ya panya. Wakati ule tulimuita Dogo Ditto.

Yupo THT kwa sasa. Bila Ruge kumpokea na kuamua kuwa naye pale sijui Ditto angekuwa katika hali gani hivi sasa. Kaenda THT akitokea kundi la La Familia kwa Chid Benz (eti jamani?) baada ya kuachana na Afande Sele.

Nidhamu, uvumilivu na bidii imebadilisha kila kitu kwenye maisha yake. Anatoa ngoma kwa muda anaotaka. Video anayotaka. Hana stress za kupanga foleni studio na interview za kina B Dozen. Mungu ampe nini, matende?

Kuna watu wapo kwa ajili ya kukupa moyo kwenye maisha ya kipaji. Watakusifia kuwa unaweza, wewe ni mkali, lazima utoke. Jide kitu gani bana, hakuwezi hata kidogo. Yaani kila aina ya maneno ya faraja utapewa.

Hao huishia kukusifia tu kwenye vikao vya baa au popote. Watakupa bia mbili tatu ili uwaburudishe huku wakijinasibu kufahamiana na kila mdau wa sanaa nchini (Yahaya). Na kama msanii mwenyewe ni msichana watakwenda mbele zaidi.

Bia nyingi. Sifa nyingi. Tantalila nyingi na mwisho wa siku hata kama msanii huyo hana mvuto wowote au umri mdogo, akili ya pombe itafanya amuone kama Beyonce na mtu mzima mwenzake na kuishia kushea naye shuka kwenye ‘kigesti’ jirani na hiyo baa.

Huwa hawana muendelezo zaidi wa kumsaidia baada ya hapo. Msanii akubali kuwa kicheche chake au aishie kwenye ‘data base’ ya idadi ya mademu zake. Wako wengi wa hivi.

Haohao pia ndiyo wanaowatia ndimu kina Mwasiti ambao tayari wana majina. Kina Recho na wenzao kuwa wanatumiwa na wajanja huku wao wakifa masikini na vipaji vyao. Msanii mpumbavu anawasikiliza, anaachana na watu sahihi anaenda kusikojulikana anaishia kujifia na kipaji chake.

Kama hukumfahamu kabla huyo Linnah. Kama hukuwahi kuwaona kabla Barnaba na Nandy inakuaje leo useme kuwa wanatumiwa na wajanja baada ya kuwaona kwenye runinga na majukwaa ya Fiesta?

Na msanii inakuaje ukubali maneno ya shabiki tu kuwa unatumiwa, ambaye pia kakuona baada ya uwekezaji wa akili za watu wengine kwenye kipaji chako? Na wewe unaamini maneno yake na kumuona mtu sahihi kwako? Akili za kuambiwa...

Sasa kuna watu ambao wanamsikiliza msanii. Wanagundua kuwa kuna kipaji na namna gani watamtumia ili kipaji chake kigeuke kuwa mfereji wa pesa. Msanii apate na muwezeshaji huyo pia afaidike. Hao ndio akina Ruge.

Hawa huwezi kuwakuta baa wakimsifia msanii na kumnunulia bia, huku wakijinadi kufahamiana na wadau wa sanaa. Ila majina yao utayasikia kwa wasanii huko huko baa wakiwaongelea kwa mema na mabaya.

Akina Jide walikuwa na kipaji kabla ya uwepo wao kando ya Ruge. Lakini pesa zimejenga urafiki nao baada ya kuonyeshwa njia na akina Ruge. Ndivyo ilivyo kwa akina Ray C kabla ya kufunga ndoa na unga miaka kadhaa iliyopita.

Hawa Jide na Ray C walianza kama watangazaji pale Clouds kabla ya kujikita mazima kwenye muziki. Kuna hawa wanamuziki wengine wa kike ambao hawakupitia njia hiyo ambao ndio wengi kwa sasa.

Wanaanza kumsikia tu Ruge. Wanajipa matumaini na imani kuwa siku wakikutana naye basi maisha yao yatabadilika ghafla. ‘Of coz’ inatokea hivyo kweli kwa wenye vipaji sahihi kama akina Ruby, Nandy na wenzao.

Kabla ya kukutana na Ruge, wanatamani hata mahojiano tu na akina B Dozen, kupanda ngazi za maghorofani pale Mikocheni. Na zaidi huumia mno wakiwaona wenzao kwenye majukwaa ya Fiesta wakifiestika kiamazing.

Wanakuwa na hasira sana ya kupata umaarufu kabla ya mafanikio. Hapo akili ya pesa hutengwa na akili ya umaarufu, shida inakuwa kujulikana na wanakuwa tayari kwa lolote ili mradi wajulikane.

Lakini wakipewa nafasi kidogo tu majina yakiwa makubwa kuliko viatu alivyovaa, akianza kutazamwa zaidi sura na umbile lake kuliko kusikilizwa sauti yake yaani umaarufu ukiwa mkubwa kuliko wigi alilobandika kichwani. akili zinamruka ghafla.

Wakati shida yake kabla ilikuwa ni umaarufu sasa anaanza kuwaza utajiri wa ghafla. Ndinga kali. Pamba za maana na gheto la ukweli. Hapa neno subira huwa adui namba moja kwenye moyo wake kuliko shetani.

Na ndipo mishipa yake ya fahamu huwa karibu sana na maneno ya wapuuzi huko mitaani kuliko waliomfikisha pale alipo. Neno ‘unaibiwa’ linapewa kipaumbele kuliko hata sala kabla ya kula na kulala.

Pesa ya shoo anaanza kuona haitoshi kukidhi mavazi yake ya kistaa, kustarehe kila wikiendi na kutoka na mashost zake kula bata. Anaanza kuona hastahili maisha yale anataka maisha ya juu zaidi ya pale ili aishi kistaa kweli kweli. Hii ni kwa Bongo Movie pia.

Mwisho wa siku masikio yake yanatoa nafasi kwa mapedeshee. Maana ubwege wa pedeshee ni kumuona msichana maarufu ni bora zaidi. Wanatapanya pesa kama majuha ili mradi katoka kimapenzi na staa fulani.

Na mastaa wa kike pesa ndiyo kila kitu. Wanaanza kusikilizwa mapedeshee kuliko simu ya B Dozen kwenye XXL. Anaanza kujiona yuko juu kuliko kipindi cha Leo Tena. Yuko bize na maisha ya starehe.

Simu ya Soud Brown inageuka sumu kwake. Miezi miwili nyuma alitamani kuhojiwa na Shilawadu, leo anawaona wale masela wanafki, wanoko na wachawi wa maisha yake. Mabega yake yako juu juu kama kasombwa na mafuriko.

Macho ya watu. Sifa za mashabiki. Mitongozo ya mapedeshee, msanii anaanza kujiona ni zaidi ya Clouds. Ruge kitu gani? Nidhamu inaanza kutoweka taratibu kama nywele kwenye utosi wa Sallam, yule meneja wa Diamond.

Sasa nani wa kuendelea kuishi na msanii wa namna hiyo? Atawekwa kando atanyanyuliwa mwingine kwa sababu kwenye foleni ya kutoka kimuziki kuna wanamuziki wengi kuliko hawa unaowasikia hii leo.

Na kwa kuwa mapedeshee walimpendea umaarufu na sasa kuna maarufu wengine kibao, yeye ataanza kutengwa. Ataonekana makapi kishatumika sana. Hapo ndipo anapoanza kukumbuka shuka asubuhi. Nani wa kumpokea? Kutoka kutaka umaarufu. Baada ya umaarufu wa kutaka pesa nyingi na starehe. Baada ya vyote kuja na kupita na kubaki yuleyule kama mwanzoni mwisho wa siku anaanza kujenga upendo na neno, “Ruge ananibania.”

Ruby kabla ya kukutana na Ruge kila aliyemsikia kwenye studio nyingi mjini alisema huyu demu ni balaa. Ni zaidi ya fulani na fulani na fulani. Nakumbuka mimi baada ya kumsikia nilisema huyu mtoto ni zaidi ya Rose Muhando.

Kuna wakati baada ya Ruby kuzingua sana nikaanza kuhaha kumsaka Rose Muhando nimuombe radhi. Ingawa hata hajui kuwa kuna binti nilisema yeye ni zaidi yake. Pamoja na hayo pia naye Rose anahitaji makala zaidi ya haya.

Sisi wote tuliishia kumsifia kwa mdomo na sauti zetu. Hatukumshika mkono. Hatukumnyanyua zaidi ya kumfariji kwa maneno na sifa kibao. Na naamini kabla ya kutoka alisikika na watu wengi sana.

Lakini Ruge hakuishia kumsifia tu kama sisi alifanya Tanzania yote itambue uwepo wa kipaji hiki. Alimfungulia dunia na kuwa anachotaka. Mtoto wa kike akapitiliza mlango na kufanya tusichotaka.

Karukaruka huko kama kipepeo kwenye maua mwisho wa siku karudi palepale. Kuwa na kipaji ni jambo moja na kukisimamia kipaji chenyewe ni jambo lingine kubwa zaidi kuliko hata kipaji chenyewe.

Najua kuna mapimbi watasema yalishaisha nayaendeleza ya nini? Upuuzi kama huu hauwezi kuisha kindezindezi tu lazima tuweke kumbukumbu sawa ili kina Nandy wasifanye upuuzu kama huu.

Ukisikiliza mahojiano ya Ruby kwa sasa haweki wazi kabisa sababu za kugombana na Ruge. Kinachofurahisha ni kwamba wako poa hivi sasa. Subiri tuone kile kipaji halisi kwenye mwili wa Ruby.

Lakini hebu ngoja kwanza wewe, usitufanye mabwege mdogo wangu wacha nikuulize.... “Ruby hivi Ruge anawakoseaga nini?”

Saturday, May 5, 2018

Kutana na Nabii wa kizazi kipya

 

By Gaston Nunduma

Wakati ule mambo yalivyokuwa supa kwangu, nilipata uhamisho wa kikazi kwenda mahala fulani kijijini. Kilikuwa kijiji cha zamani sana; umaskini, njaa, basi tu. Kwa kuwa nilipewa nyumba kuukuu ya kuishi, niliondoka na mama watoto na mwanangu mdogo wa kike niliyemwombea uhamisho kutoka shule aliyokuwa akisoma.

Tulipofika kule, wote tulishangaa kuona jinsi maisha yalivyokuwa yakiendeshwa. Watu waliishi katika mfumo wa ujima, hata pesa ilikuwa haionekani. Mkulima anapeleka kiroba cha maharagwe kubadilishana na dawa ya kutuliza ngiri kwa mganga pekee wa kijiji!

Nami ili niende nao sawa, niliomba asilimia sitini ya mshahara wangu iwekwe kwenye fixed account (eh! Kama hujui maana yake basi!). Sikutaka watu wajue kuwa mimi ninazo maana wangelala mlangoni pangu. Unaambiwa miongoni mwa wazawa walioacha historia ya utajiri alikuwepo Mjeru (Mjerumani mweusi) aliyewahi kumiliki Land Rover 109 short chasis.

Siku moja niliitwa shuleni kwa mwanangu. Walimu walilalamika kuwa mtoto aliweka masharti ya kupatiwa maziwa fresh, mkate, siagi na yai la kuchemsha kama kifungua kinywa. Iliposhindikana akadai apewe kompyuta ili a-“subscribe online” kutoka Motel Afrique wamletee kwa helikopta.

Mimi nilijifanya kushtuka hadi walimu wengine walinionea huruma. Niliwaeleza kuwa mtoto huyu hajawahi kula hivyo vitu ila pengine ameota na anaashiria kuvihitaji hapo baadaye. Niliapa kwamba sisi ni masikini na hatujawahi kuishi matawi ya juu. Mwalimu mmoja mkorofi (sikupenda hata alivyoniangalia) alikataa utetezi wangu. Aliniuliza swali baya sana:

“Wewe umeshawahi kuota ukiongea na Mwenyezi Mungu?”

“Hata kidogo,” nilijibu haraka.

“Na huyu…” Mwalimu alisema akimvuta mkono mtoto, “hawezi kuota jambo asilopata kuliona. Mtoto, hebu mweleze baba yako familia masikini ikoje.” Mwalimu yule aliuliza akiwa kanitumbulia macho. Nadhani alitaka kuhakikisha simkonyezi binti yangu.

“Familia maskini,” binti alijibu kwa uhakika, “kwanza magari yao sio otomatiki…” Astaghafirullahi! “Pili nyumba yao sio ya ghorofa…” Mimi nilishindwa kuvumilia na kama si yule mwalimu kuniwahi mkono, ningekwishamnasa kibao mtoto mjinga huyu.

Lakini watoto hawana longolongo hata ukimtengenezea kwa nia ya kumsaidia. Unaweza ukamwelekeza amwambie baba mwenye nyumba kuwa haupo ili asikose msosi wa mchana, lakini yeye akatoa taarifa sahihi zaidi: “Baba kasema eti hayupo!”

Katika kipindi kilichopita tulikuwa na walimu wasio waaminifu kwenye shule za Serikali. Walijitengenezea mazingira mazuri ya kupata fedha za moja kwa moja kutoka kwa wazazi kama vile tozo za vifaa vya shule, ada ya mitihani ya kila wiki na masomo ya ziada (twisheni).

Walimu hawa walisitisha au kufundisha kwa kiwango cha chini masomo ya darasani na kuweka nguvu kwenye twisheni zao. Ili kujiweka salama walikuwa wakiwatisha watoto waliopeleka taarifa mbaya za darasani kwa wazazi wao. Hivyo matokeo yakawa mabaya sana kwa wale waliokosa twisheni.

Kwa bahati mbaya zaidi mtoto aliporudi na matokeo hasi nyumbani alipokelewa na kichapo kutoka kwa wazazi. Naye kwa akili za kitoto aliona nafuu kumlalamikia mzazi ili amsajili kwenye twisheni kuliko kusema ukweli na kupokea kichapo kingine kutoka kwa mwalimu.

Watoto waliyumba, walimu wakayumba, wazazi ndio kabisa lakini yote kwa yote Wizara husika ilijikuta lawamani wakati Shule za Serikali zikiendelea kupoteza uelekeo. Ufonjwa ukishafika hapo ni lazima tiba nayo iwe mtambuka. Unaanzaje kumtibu mtu anayeumwa kichwa, kifua, tumbo, miguu, mgongo na kila kitu? Kwa mfano, mtoto wa Sekondari wa leo hamjui Mtemi Isike. Atajitetea kuwa siku hizi wana somo jipya ya Tehama. Sawa. Ingia naye huko umuulize kompyuta ya kwanza ilikuwaje? Atakujibu ilikuwa na skrini (monita) ya chogo, siyo ya bapa.

Sasa kama hajui kuwa zamani kompyuta haikuingia kwa fundi bali fundi ndiye aliyeingia kwenye kompyuta, atajuaje nia ya wavumbuzi kurahisisha uundaji wake kuwa katika sehemu ndogo (micro) zisizoonekana kwa macho? Kumbuka enzi zile fundi aliingia kwenye mitambo ya kompyuta kwenda kutia grisi kwenye valvu wakati leo tunasafiri na kompyuta viganjani!

Ni jambo la msingi kwa wanafunzi, wazazi, wizara na serikali kutokuangalia walipoangukia, bali walipojikwaa ili wakakiondoe kile kisiki. Njia bora ni kujali tija ya kila mmoja ili kipata kizazi bora. Lakini ni lazima uzalendo uwekwe mbele ili watoto wajue kuwa waasisi wao hawakuiga kila kitu.

Wafundishwe historia za akina Mirambo, Mkwawa na hata Kimweri alivyokataa kuacha Mdumange ili kupaparika na country music au Rock’n’Roll. Itawasaidia kuleta ushindani na ubunifu wa kazi zao badala ya kudhani kuwa wao ni mayatima wasio na mbele, kati wala nyuma.

Ni lazima kuelewa kuwa huo si mwanzo wala mwisho wa uvumbuzi. Wahenga wao waligundua utengenezaji wa marimba kabla ya wengine hawajayaendeleza na kuwa kinanda, pembe kabla ya saksafoni, kuezeka kwa nyasi kabla ya vigae na kadhalika.

Wajiulize sasa, nini kinafuata?

Saturday, May 5, 2018

Machafuko DRC yalivyochangia wanamuziki wake kukimbilia Bongo



Anko Kitime

Anko Kitime 

By ANKO KITIME

Jamhuri ya Kidemokrasi ya Congo (DRC) katika uchaguzi wake wa kwanza wa vyama vingi ulileta kigugumizi cha namna ya kushika madaraka kwani hakukuwa na chama kilichoshinda na kuweza kuendesha nchi, hivyo basi Chama cha Alliance de Bakongo cha Joseph Kasavubu kililazimika kuungana na cha Mouvement National Congolais cha Patrice Lumumba ili kuunda serikali.

Joseph Kasavubu akawa Rais na Patrice Lumumba, Waziri Mkuu. Pamoja na muungano huu viongozi hawa wawili walikuwa na mtizamo tofauti kuhusu hatima ya DRC. Haikuchukua hata mwezi baada ya kupata Uhuru kukatokea uasi wa askari uliochochewa na Wabelgiji ambao ulisababisha Jimbo la Katanga lililopo kusini mashariki mwa nchi hiyo kujitenga.

Septemba mwaka huohuo Rais Kasavubu akatangaza kuwa kamfukuza kazi Lumumba, ambaye naye aligoma na yeye pia kutangaza kumfukuza kazi Rais wake. Hapo ndipo Kanali Joseph Mobutu akamkamata Lumumba na kumkabidhi kwa waasi wa Katanga ambako Lumumba aliuawa kikatili.

Kasavubu aliendelea kutawala kwa shida huku kukiwa na uasi katika Jimbo la Katanga. Akabadilisha mawaziri wakuu kadhaa na hatimaye akampa madaraka hayo Moise Tshombe ili kuzima uasi Katanga. Miezi michache baadaye Kasavubu na Tshombe wakafarakana na ndipo hapo Mobutu akapindua Serikali na kutangaza hakuna siasa kwa miaka mitano akitoa sababu kuwa ndiyo iliyoleta machafuko nchini humo.

Fujo na uasi katika Jimbo la Katanga vilisababisha nchi yetu kupokea wimbi kubwa la wageni na wakimbizi kutoka Katanga, jimbo ambalo kwa sasa linaitwa Shaba.

Kati ya wageni hao kulikuja na wanamuziki ambao waliona huku kuna amani na wangeweza kufanya kazi zao kwa usalama, huo ukawa mwanzo wa wanamuziki wa DRC kuingia kwa wingi nchini. Wapo waliokuja mmoja mmoja na kuna waliokuja kama bendi.

Bendi maarufu zilizotua hapa ni kama Maquis du Zaire, Fauvette na Tha Jambos iliyokuja kuitwa Orchestra Makassy baadaye, Super Boca na bendi nyingine nyingi.

Wanamuziki hawa walikuja nchini na kukuta vikundi vingi tu vya muziki, lakini hapa nchini vingi vilikuwa na muundo wa klabu. Wanamuziki wakipiga muziki baada ya kutoka kwenye ajira zao nyingine na hivyo muziki kutokuwa ajira wala biashara yenye uzito wowote. Wanamuziki kutoka DRC walikuja na kuanza kufanya kazi ya muziki, wakiishi kwa muziki wao.

Hali hii ilitokana na kuwa kwa muda mrefu katika nchi ya DRC kulikuwa na kumeshajengeka taratibu za kuendesha muziki kibiashara. Kampuni ya kwanza ya kurekodi nchini humo ambayo ilitoa santuri za lebo ya Lonongiza ilianzishwa mwaka 1947, na ndio iliyokuwa chanzo cha wanamuziki waliokuja kupata umaarufu mkubwa kama vile Wendo Kolosoy, Franco, Henri Bowane, Joseph Kabasele na wengine wengi.

Wanamuziki wa Tanzania wakaanza taratibu kuiga mambo mengi kutoka kwa hawa wageni, wakaiga utawala wa bendi, nidhamu ya jukwaani, uvaaji na hata muziki uliokuwa ukipigwa na Wakongo. Na kwa miaka mingi DRC ikawa darasa kwa wanamuziki wa Tanzania.

Upenzi huu wa muziki wa Congo bado uko hai kabisa hata leo. Kama nilivyogusia hapo juu, kulikuwepo na wanamuziki wengi tu hapa nchini na bendi kubwa maarufu kama Morogoro Jazz Band iliyoanzishwa mwaka 1944 au Cuban Marimba ambayo ilikuwepo tangu 1952, Western Jazz Band ya mwaka 1958.

Ukisikiliza nyimbo za bendi hizi kabla ya ujio wa Wacongo utakuta walikuwa wakipiga muziki kwa kuiga midundo ya Cuba, muziki kutoka Afrika ya Kusini na wa kutoka Ulaya kwa mitindo kama waltz, tango, foxtrot na kadhalika. Ukisikiliza nyimbo mbalimbali za wanamuziki Frank na Dada Zake unaweza kupata picha ya maelezo hayo hapo juu.

Kwa maelezo hayo ninajiuliza, kama Congo ingepata uhuru na kuendelea kuwa nchi ya amani, na kutokana na mali nyingi ambazo nchi hiyo imejaliwa hakika ingekuwa vigumu wanamuziki wake kuikimbia na kuja kutafuta riziki huku ugenini. Kwa sababu hiyo muziki wa Tanzania ungeendelea katika mkondo mwingine kabisa, kwa kila hali.

Je tungekuwa na muziki wa aina gani? Rumba lazima lingekuwepo kwani upigaji wa rumba ulikuwepo lakini ulikuwa unaigwa kutoka Cuba, bila shaka lingekuwa rumba la aina nyingine tofauti na rumba la Congo, kama vile ukisikia rumba kutoka Cameroon au Ivory Coast. Nchi za kusini mwa Afrika ambazo hazikuathiriwa na muziki wa Kicongo nyingi zilifuata mitindo kutoka Afrika Kusini, huko kulikuwa na kampuni kongwe ya muziki ya Gallotone iliyoanza kusambaza muziki wa nchi hiyo mwaka 1923, muziki ambao ulifika hata huku kwetu na pia kupendwa na kuwa muziki uliokuwa unaopigwa na bendi nyingi kabla ya muziki wa Congo haujaja. Ingekuwa wazo la kufurahisha wangetokea wanamuziki wachache na kupiga muziki wa nchi hii kabla ya ujio wa muziki wa Congo pengine wangeanzisha aina nyingine ya muziki.

Saturday, April 28, 2018

Mchongo wa Diamond kombe la dunia huu hapa

 

By Mwandishi Wetu, Mwananchi mwananchipapers@mwananchi.co.tz

Mashindano ya soka ya Kombe la Dunia ambayo fainali zake zitafanyika nchini Urusi miezi miwili ijayo, yamewakutanisha mahasimu wawili; Diamond Platnumz na mtayarishaji Nahreel wanaokutana kufanya kazi pamoja. Nahreel amepewa kazi na kampuni ya Coca cola kutengeneza kipande cha wimbo ambacho kitaunganishwa na vingine kutoka kwa wasanii watano barani Afrika.

Lakini ilikuwaje Diamond akapata shavu hilo? Mtayarishaji wa Afrika Kusini, Tim Horwood alipewa kazi ya kutafuta wasanii watano wa kutengeneza wimbo wa Colors maalumu kwa ajili ya Kombe la Dunia.

Ndipo katika orodha yake yenye wasanii wanaotajika Afrika akaona hawezi kuliacha la Diamond Platnumz.

Anasema ni msanii aliyeimarisha himaya yake katika Ukanda wa Afrika Mashariki, hivyo haikuwa rahisi kumchagua mwingine.

Wasanii wengine waliopata shavu hilo ni

Sami Dan wa Ethiopia; Lizha James wa Mozambique; Ykee Benda wa Uganda; na Casper Nyovest.

Wasanii wote walirekodi vipande vyao katika nchi zao isipokuwa Casper Nyovest ambaye alisafiri mpaka Los Angeles nchini Marekani kurekodi moja kwa moja na Jason Derulo.

Diamond na Nahreel waandika historia

Wasanii hawa nguli nchini walitofautiana baada ya kufanya kazi pamoja miaka mitatu iliyopita.

Diamond alitofautiana na Nahreel baada ya kuondoa utambulisho wa mtayarishaji huyo katika wimbo wa Nana aliomshirikisha Mr Flavour wa Nigeria.

Nahreel aliyetengeneza wimbo huo alikasirishwa na kitendo cha Diamond kuondoa utambulisho wake maarufu “Nahreel on the beat” katika video.

Ilichukua muda mrefu mashabiki kujua mtayarishaji wa wimbo huo kabla ya Nahreel kulalamikia hatua ya utambulisho wake kuondolewa na ndipo Diamond alipojitokeza kujitetea kwamba hakufanya hivyo kwa makusudi.

Katika utetezi wake alisema Nahreel alimpa wimbo ambao hauna utambulisho, hivyo baada ya kumaliza kurekodi video ilishindikana kuweka kipende kingine na kwamba hakufanya makusudi.

Hata hivyo, Coca cola nchini imewakutanisha tena kutengeneza kipande cha wimbo Colors maalumu kwa ajili ya kombe la Dunia.

Kipande cha Diamond kilichounganishwa na wimbo huo kimetengenezwa na Nahreel ambao kwa mara ya kwanza uliimbwa na mwanamuziki wa Marekani Jason Derulo.

Diamond amempongeza Nahreel kwa kupata shavu hilo akisema anastahili kutokana na umahiri wake anapokuwa kwenye mitambo ya kutengeneza beat.

Kwa upande wake Nahreel amesema anaamini kazi aliyomtengenezea Diamond itaandika historia mpya kwani hawajawahi kuwaangusha mashabiki wanapokutana kazini.

Saturday, April 28, 2018

Mambo kumi usiyoyajua kuhusu Monalisa

 

By Nasra Abdallah, Mwananchi nabdallah@mwananchi.co.tz

Yvonne Cherrie wengi wanamfahamu kwa jina la Monalisa ni miongoni mwa mastaa wa kike wachache wanaosifika katika fani ya maigizo nchini.

Kwa zaidi ya muongo mmoja ametikisa anga la filamu nchini. Pamoja na ukimya katika kutoa filamu mpya, mchango wake unaonekana na ndio maana hivi karibuni katwaa tuzo ya African Prestigious Awards, kama msanii bora wa kike, tuzo zilizotolewa Aprili 14, mwaka huu, Accra nchini Ghana.

Utoaji wa tuzo hizo hufanyika kwa lengo la kutambua maendeleo na tija aliyonayo mtu kwenye nyanja za uongozi, biashara au sanaa.

Katika kipengele hicho cha muigizaji bora wa kike, Monalisa alikuwa akichuana na wasanii maarufu wa kimataifa akiwemo Lupita Nyong’o ambaye ni mwigizaji wa Hollywood mwenye asili ya Kenya na Jack Apia mwigizaji kutoka nchini Ghana.

Waigizaji wengine waliong’ara kwenye tuzo hizo mbali na Monalisa ni Vicent Kigosi maarufu kwa jina la Ray aliyeshinda kipengele cha muigizaji bora wa kiume na Moise Hussein aliyeshinda kwenye kipengele cha mpiga picha bora barani Afrika.

Mwananchi lilifanya mahojiano maalumu na Monalisa kuhusu tuzo hizo na kubaini baadhi ya mambo mengi ambayo watu hawayafahamu kuhusu yeye kwani ni mkimya na asiyependa kuzungumzia mambo yake

Tuzo za APA alipendekezwa, hakujipeleka

Wakati watu wakiwa wanajiuliza ilikuwaje Monalisa kupambanishwa katika kipengele kimoja na mwigizaji wa kimataifa, Lupita Ngong’o, na kwa kazi gani hasa anasema yeye jina lake lilipendekezwa na watu kuingia katika tuzo hizo na sio kwamba kuna kazi yoyote alipeleka ili ishindanishwe.

“Binafsi nimefurahi sana kuwa mmoja wa wateule, kwanza kutajwa tu jina kuwa nawania kwangu ilikuwa ushindi, lakini na ushindi ulivyokuja ndio furaha ikaongezeka zaidi ukizingatia watu niliokuwa napambanishwa nao,” anasema.

Monalisa anasema tuzo hiyo imemuamsha kurudi rasmi kwenye filamu, akiona pamoja na kuadimika kwenye tasnia hiyo lakini bado watu wanamkumbuka na kukubali kipaji alichonacho.

Kazaa na wanaume watatu tofauti

Monalisa amewahi kuolewa mara moja na aliyekuwa nguli wa kutayarisha filamu nchini, George Tyson ambaye sasa ni marehemu. Katika ndoa hiyo iliyofungwa mwanzoni mwa miaka ya 2000 alipata mtoto mmoja wa kike aitwaye Sonia.

Hata hivyo, ndoa ilikufa miaka kadhaa baadaye na maisha yakaendelea. Monalisa amebahatika kupata watoto wengine wawili wa kiume. Kitu wasichofahamu ni kwamba kila mtoto ana baba yake.

Katika hili anasema baba wa watoto wake wapo kimpango wao na yeye anaishi kimpango wake na watoto wake (single mother) na kuongeza kuwa kwa sasa ‘jimbo’ liko wazi, hana mume wala mchumba na kama kuna anayejiona anaweza kuwa naye ajitokeze.

Ni mtoto wa kipekee

Kumbe kuonekana mtoto mayai kwa Monalisa kuna siri ndani yake, kwani ni mtoto pekee kwa mama yake Suzan Lewis ‘Natasha Mamvi’, na ndio maana hukosi kumuona wameongozana naye katika hafla mbalimbali na madeko yake yanaonekana hata ukizungumza naye.

Wasanii wakubwa kibao amewatoa

Pamoja na kuwa kimya kuhusu matunda ya kazi yake katika sanaa, anadai yeye ni mmoja wa watu waliowatoa wasanii wengi kisanaa, lakini hawamzungumzii kwa hilo.

Anasema huwezi leo kuwasikia wakimtaja wakati wanapohojiwa kuhusu watu waliochangia kukua kwa vipaji vyao.

Monalisa ameanzisha klabu za uigizaji mashuleni. Ili kuweza kuwatengeneza akina Monalisa wengine, anasema tayari ameshaanza kampeni ya kutembelea mashule kuibua vipaji kwa kuanzisha vilabu.

Kwa kuanzia anasema tayari wameanza kutekeleza hilo katika shule zilizopo mkoani Mtwara na kwamba iwapo atapata wadhamini wengi zaidi atafikia shule nyingi nchini.

Kumuhonga ujipange

Akiwa na mvuto wa mwanamke wa Kiafrika, Monalisa anakiri kwamba wapo mapedezee kibao wanamfuata kumtaka kimapenzi.

Lakini anaeleza kwamba wanaotaka kufanya hivyo ni lazima wajipange, kwa kuwa vitu vingi vidogovidogo viko ndani ya uwezo wake kuvifanya, hivyo atakayekuja kwa nia ya kumhonga lazima ajipange kwelikweli.

“Yaani ukitaja kunihonga ufanye hivyo kwa mapenzi yako mwenyewe lakini sio kama njia ya kunishawishi eti nikupende, kwani mambo mengi nayafanya mwenyewe na sio kwa msaada wa mwanaume,” anasema. “Isitoshe kama binadamu huwezi kukataa kuhongwa, ila sio ndio unihonge vitu vidogovidogo, nihonge vikubwa vinavyoonekana.”

Hapendi kuweka uhusiano wake wazi

Monalisa anasema anashukuru mwanamume ambaye hadi leo watu walikuwa wakimjua kuwa ana uhusiano naye ni George Tyson.

Tayson alikuwa mtayarishaji wa filamu ambaye kwa sasa ni marehemu, ni kati ya watu waliochangia kuleta mapinduzi katika soko la filamu baada ya kutoa kwa mara ya kwanza na filamu ya Girlfriend iliyowashirikisha wasanii kibao wakiwemo wa muziki. “Kwangu ni jambo zuri mwanamume halali aliyefuata taratibu za kuoa kujulikana kuliko kila siku unaonekana mara upo na mwanaume huyu mara yule, kama msanii na kioo cha jamii naona kuwa haipendezi na ndio maana hawa wengine sijawaweka wazi,” anasema msanii huyo.

Hachezi filamu bila kujidhihirisha

Mwigizaji huyu aliyepata umaarufu kupitia kikundi cha sanaa cha Nyota Assembly, anasema pamoja na ukimya wake katika kucheza filamu, ukweli ni kwamba kuna watu wengi wanamfuata na filamu zao wakitaka acheze, lakini hataki kukurupuka.

“Yaani sitaki kucheza filamu ilimradi nimecheza, lazima niangalie kwanza muswada unasemaje na kama sijaridhika nao, basi huwezi nichezesha.

“Nashukuru kwa miaka miwili iliyopita nilishirikishwa kwenye filamu ya Daddy’s Wedding ya msanii Honeymoon anayeishi nchini Marekani, ambayo hadi sasa imepata tuzo zisizopungua tisa. Kwangu hii inanipa moyo kwamba nilikubali filamu ambayo ni nzuri hata kwa jamii,” anasema.

Hapendi kuwalazimisha watoto wake wafuate nyayo zake

Monalisa anasema kama mama asingependa kuwalazimisha watoto wake kufanya sanaa ya uigizaji kama yeye na badala yake anawaachia wawe huru kufanya kile wanachotaka.

Akitolea mfano mtoto wake wa kwanza Sonia, mara ya kwanza alimlazimisha kuingia kwenye uigizaji na kucheza filamu kama mbili hivi, lakini aliona wazi kwamba sanaa hiyo haipendi na baadaye kuja kugundua kuwa yupo vizuri kwenye kuimba.

Anakoshwa na Simba na Manchester

Kama ulikuwa hujui, Monalisa ni shabiki wa mpira wa miguu huku timu anazokoshwa nazo zikiwa ni Simba ya hapa nchini wakati upande wa majuu ni Manchester United.

Wakati kwa upande wachezaji Cristian Ronaldo na Lionel Messi ndio wanaomkonga moyo.

Saturday, April 28, 2018

Masogange Dunia imepoteza pambo

 

Dogo mmoja ‘bishoo’ kutoka ‘mji kasoro bahari’ Morogoro, Belle 9 ndiye chanzo cha yote. Jina lilianza kama hadithi fupi tu ya mapenzi. Kisha likasambaa kama askari wa kudhibiti maandamano. Hatimaye likamnogea na kuwa utambulisho wake rasmi.

Kwa mhusika wa jina hilo sidhani kama alipata kuhisi kuwa jina hilo ulikuwa mwanzo wa mkasa mzito. Kama mkondo wa mto unaopita katikati ya msitu mkubwa ambao mwisho wake ni kutengeneza mafuriko ya pesa.

Dar es Salaam ikiwa imehifadhi wasichana warembo kupindukia, wengi kuliko pundamilia wa Serengeti. Na zaidi wao wakiwa wameuongezea urembo wao wa asili kwa nakshi nakshi za vipodozi vilivyofurika madukani kutoka Uchina.

Huku maji chumvi na joto lenye mvuke vikizidi kulainisha ngozi zao na kukupa kazi rahisi zaidi ya kutofautisha msichana wa Dar es Salaam na mikoani. Ukiondoa kumeza mate. Kumtambua msichana ni wa mkoani ni kazi nyepesi zaidi duniani.

Msichana huyu machoni kwa wazembe wa shughuli za kutafuta vipaji vya urembo mtambuka alikuwa wa kawaida. Pamoja na uzembe huo hata kipofu kwa hisia tu angebaini kuwa alikuwa na ziada ya ziada juu ya urembo wake kwa hisia tu bila kumuona. Ngozi yake ya maji ya kunde ilikuwa ya kawaida sana, kabla ya kuanza kupata ugeni wa mara kwa mara wa pesa kwenye pochi yake. Pesa uwepo wake ni shibe tosha. Kilainishi tosha na nuru tosha. Lakini yeye wakati huo alikuwa bado hana urafiki na pesa.

Kutoka kwao Mbeya huko. Kwenye jiji lenye uoto wa asili wa kijani kibichi likiwa limepambwa na sura za wenyeji walioshiba muda wote kutokana na wingi wa chakula, Agnes Gerald Masogange ndiye anayezungumziwa hapa. Mungu amlaze mahala anapostahili. Amina.

Alipotua katika Jiji la Dar es Salaam haraka sana wajanja wakagundua ubora wake. Sijui lafudhi yake ikikuaje wakati anaingia mjini. Sijui pozi zake, lakini akadakwa na huyu. Akavutwa na huyu. Akanyakuliwa na yule na kurudishwa kwa wale pale. Kila Mbongo Fleva alitaka kupambiwa video na sura ya mwanamke huyu.

Achana na sura, mlima ulioota kwenye ncha ya uti wa mgongo pale chini. Ukiwa na vilele viwili kama Kibo na Mawenzi ilitosha kuwa utalii wa ndani. Angekukosa kwenye sura, rangi, nywele au tabia, ila kwenye hilo ungenasa kibwege sana kuliko ubwege wenyewe.

Ujio wake ukawakimbiza wasichana wengi sana wa mjini. Wapo waliojificha. Wapo waliohama mji na wapo wale wajanja walioamua kujenga urafiki naye. Adui akikuzidi wakati mwingine dawa ni kuungana naye.

Kutoka kuwa na ngozi ya kawaida sasa ikaanza kujitengenezea mazingira ya kutamaniwa. Achana na lile tabasamu lake la mara kwa mara mbele ya kamera. Hilo ni jambo la kawaida kwa wasichana wa Instagram. Pesa ikaanza kuingia kwa kazi yake ya kupamba video za wanamuziki.

Maisha yakabadilika naye akaanza kwenda sambamba na wayafanyayo wasichana wa mjini. Mapochopocho, joto na vipodozi vikatengeneza kiumbe kingine kwenye umbile lilelile la Agnes. Pesa inageuza jinsia ya mtu itakuwa urembo bana?

Kwa muunganiko wa vitu vyote hivyo, tabasamu lake likapanda vyeo na kuweza kununuliwa kwa fedha nyingi kuliko thamani ya shoo moja ya Diamond Platinumz.

Jiji la Dar es Salaam na mitaa yake ikaanza kumheshimu. Tayari alikuwa sehemu ya pambo la jiji kama fukwe na hoteli za kitalii.

Masogange kwa uwepo wake alibadilisha fikra juu ya thamani ya wasichana toka mikoani. Aliwafanya watu wathamini na kuheshimu kazi ya video vixen (kupamba video za wanamuziki). Na zaidi kuwaaminisha wasichana kuwa ukiwa na umbile la aina yake unaweza kupata pesa.

Wakati huo msichana alitaka kujikondesha awe miss au mwanamitindo, kumbe kuna pesa kupitia umbo la Kibantu. Kwa kupamba video za wasanii hata mamiss wakaanza kujinenepesha wawe kama Masogange.

Macho yake angavu, pua iliyochongoka na meno meupe yaliyojipanga kinywani, Agnes alikuwa na ziada. Alikuwa hatua 15 mbele ya video vixen wengi tu wa Kibongo. Hata alipoamua kupumzika kupamba video za wanamuziki haikushangaza.

Ilifika kipindi Masogange alikuwa na thamani kubwa kuliko nyimbo za wanamuziki wengi. Kivipi akapunguze ubora wake kwa nyimbo za kidwanzi? Hata bei zake zilikuwa juu. Umaarufu unapoongezeka na akaunti ikinenepa huo nd’o ustaa halisi.

Haya. Hicho nd’o kitu cha ziada kwa marehemu Masogange. Alikuwa msichana mwenye haya. Masogange ni kati ya wasichana wachache Bongo waliobakia na haya. Watu waliobahatika kukaa naye na kuishi naye wanajua.

Moja ya sifa ya urembo wa mrembo ni soni. Demu akiwa na aibuaibu anavutia zaidi ya mvuto wake wa kawaida. Wengi wao toka walipoanza kuvaa suruali kama masela neno ‘soni’ lilitoweka kama homa ya dengue.

Hakuna kifo kizuri kama kuacha alama nyuma yako. Wote tutakufa. Na kifo ni kifo. Lakini kifo cha kuacha alama kina mizuka yake kuliko mtu anayekufa na kusahaulika kama kafa mende. Historia inatangazwa kwa kifupi kama kifo cha mbu.

Masogange kaacha alama, kwamba kuna maisha ya pesa ya muziki bila kuimba. Bila kukata viuno wala kushika gitaa. Ni miongoni mwa wapambaji wa video za muziki waliofanya hiyo kazi iheshimike. Kabla ya hapo ilikuwa kawaida tu.

Mtu angeweza kumchukua msichana yeyote bila kujali na kumchezesha kwenye video. Mapinduzi ya video vixen yameletwa na Masogange na wenzake wachache, lakini yeye anabaki kuwa alama sahihi. Hilo liko wazi. Ndiyo maana wasanii waliomlilia ni wengi.

Kuna muziki mzuri. Kuna video nzuri na kuna washiriki wa kwenye video wazuri. Masogange alikuwa mshiriki wa kwenye video za wanamuziki mwenye daraja la peke yake. Alivyo tu mwanamuziki alitangaza dau hata ambalo halikuwepo kwenye ubongo wa Masogange.

Huu muziki wa kizazi kipya kauntendea haki. Amefariki akiwa bado anadai huu muziki. Maisha yake hayakuendeshwa na muziki ingawa aliutendea haki iliyostahili. Siyo kila mtu anapenda kelele za wanamuziki, lakini ungependa kumuangalia Masogange kideoni.

Uwezo wake katika kupamba video za wanamuziki ulimpa kila kitu. Jina, umaarufu, marafiki, dili na pesa. Ndiyo maana alipata nafasi kwenye filamu za wasanii kwa sababu ya uwezo wake huo. Na waigizaji wengi ndiyo waliomzika.

Nyakati za mwisho kabisa za uhai wa Albert Mangweha ‘Ngwair’ mitaa ya Sinza akiwa amevaa ‘traki suti’ nyeusi yenye michirizi myeupe mabegani kwenye baa moja iliyokuwa jirani na makazi yake, alikuwa haachi fegi mkononi tabasamu lake na maneno kadhaa ya utani. Sikumuuliza chochote zaidi ya salamu, lakini yeye ndiye aliyekuwa wa kwanza kunieleza kwamba, “Daktari wa Nenge... nataka kufyatua baruti moko level za Masogange... Huu muziki bado naudai mamilioni mengi ya pesa.”

Kitendo cha kusema hivyo maana yake ni kwamba hata yeye mkali wa ‘freestyle’, michano na mitambao ya hatari Bongo alikuwa anamuelewa Masogange. Alitambua uwepo wake.

Agnes Gerald. Masogange. Ameondoka. Mwili wake umelala Mbalizi Mbeya kando ya nyumba aliyojenga kwa pesa yake. Hakika alikuwa ting’a namba moja kwa video vixen Bongo. R.I.P my sister!

Saturday, April 21, 2018

Diamond, Nandy wamechemka...

 

By Dk Levy

Ilikuwa ghafla. Ni kama shambulio la kisu ambalo lilipenya mwilini na kuujeruhi moyo wangu. Sikutegemea. Kati ya yote niliyotegemea kuyaona au kusikia Jumamosi ya wiki iliyopita. Niliumia. Unampenda mtu halafu hajui kama unampenda. Inauma sana.

Ilikuwa jioni. Ndipo nilipopata ujumbe wa video kwenye simu kwa njia ya Whatsapp. Video ambayo haikuwa sahihi kuja kwangu. Lakini mtumaji alifanya kusudi. Kusudio lake moyo wangu uvuje machozi ya masikitiko. Nitaeleza punde.

Kwenye moja ya pembe za ukumbi wa Hotel Desderia ndani ya Jiji la Mbeya. Nimekaa. Kinywaji changu mezani chenye vinasaba na utaratibu wa kudhibiti baridi. Wahudumu wengi wao wana maumbile. Sura. Rangi na lafudhi ya Kinyakyusa.

Asubuhi ya siku hiyo nimetoka kumuona gerezani Mbunge wa Mbeya Mjini na mwanamuziki wa kitambo sana, Joseph Mbilinyi ‘Sugu’ (mshikaji anawasalimia sana). Simu inajazwa moto ukutani. Macho yangu yako kwenye runinga kubwa ukutani. Habari ni za Syria na makombora ya Marekani.

Mara akatokea mshikaji mmoja ambaye usiku wa jana yake (Ijumaa) alikuwa akinunua vinywaji kwa fujo kuliko mtu mwingine yeyote hotelini hapo, huku akigeuka pedeshee kwa kuwatuza wanamuziki wa bendi iliyokuwa ikiporomosha muziki wa kukopi.

Mpaka siku hiyo mifuko yake bado ilionekana imetuna. Anajichekesha chekesha kwa wahudumu. Akageukia nilipo. Akaniona. Bila salamu akanitandika na kinywaji kingine akimuagiza mhudumu kijeuri na ujivuni. Ni dhahiri kuwa jana yake alinikariri sura.

Mara sauti ya ujumbe mfupi wa Whatsapp ikasikika kwa simu yangu. Nikaichomoa kwenye chaji fasta. Nilikuwa na hamu na mlio wa meseji au simu. Kuna miadi nilipanga na totozi moja ya chuo kikuu hapa mjini. Miadi ya kutengeneza kioo cha simu yake. Napenda sana ufundi wa simu mimi.

Tofauti na nilivyotegemea haukuwa ujumbe wa mrembo yule. Ilikuwa video ya msichana mmoja mwingine mzuri sana. Namzimia kinoma. Kuanzia alivyo kwa sura, umbo, sauti hata rangi yake. Dah. Nilihisi mapigo ya moyo yakienda kasi sana.

Jamaa aliyenitumia video hiyo anajua ni namna gani napenda muziki wa Nandy. Na na anajua namuhusudu Nandy. Huwa nakaona kama kamdoli flani hivi amazing. “Video ya utupu? Naaandy... c’mooon!” Sauti ilinitoka bila kujielewa.

Nikainua uso kuona kama watu wamenisikia. Hakuna aliyeniendekeza wahudumu walikuwa bize na yule jamaa aliyenipiga na kinywaji. Wateja ambao tena ndiyo waliokuwa wengi ni Wazungu. Nikainamisha kichwa kuendelea kuangalia kama ni kweli nilichoona.

Nilitamani iwe ndoto. Yaani awe ni msichana wa mbali huko sijui, lakini siyo Nandy.

Jamaa aliyenitumia ile video nikamjibu kuwa “Asante”. Nalo likajibu kwa kicheko kireefu utadhani likicheka sana litapata mgao wa Sh1.5 trilioni. Alinikera. Nandy kaanza safari ya muziki vizuri sana, ni mmoja wa wasanii wa muziki wa kizazi kipya wenye mapokezi bora. Alizaliwa kwa sababu ya muziki. Na muziki upo kwa ajili ya watu kama Nandy. Ni msanii bora sana. Mtoto mzuri mwenye sauti, rangi na umbile yanayoshawishi.

Ni miongoni mwa watoto wa mjini watamu na wabichi, lakini anaharibika ghafla kama nyanya masalo akiwa bado hata hajaona ufalme wa ustaa kwa maana ya ustaa, anaanza kuzingua mapema sana mtoto. Amedata.

Nandy ameamua kuwa Rihanna ghafla wakati hata kuwa Shilole bado. Nandy anaacha kuwaza kuwa Ruby. Anadhani kuwa kapita daraja la Jide. Haya mambo ndiyo yaliyowaondoa kwenye ramani kina Nora.

Ni mtoto, lakini siyo umri wa kuzuiwa kunywa pombe na kuingia kwenye kumbi za starehe. Tatizo siyo kufanya. Tatizo ni kuuonyesha ulimwengu kinachofanywa gizani na watu wa jinsi mbili tofauti. Huu ni udwanzi kama udwanzi mwingine.

Kiki? Hapana siyo kiki. Huu ni wendawazimu tu. Kiki gani za kuwasononesha wazazi? Walezi? Viongozi wako wa kiroho? Waumini wenzako? Majirani? Ndugu jamaa na marafiki huku ukipunguza ushawishi kwa mashabiki? Wanachojua wasanii wetu wa sanaa zote na wanajivunia sana ni kupata uchizi baada ya kupata umaarufu na pesa. Kuna akili ya kijinga hujenga urafiki na wao na kuamua kutenda lolote kwa nguvu ya majivuno ya umaarufu.

Wote waliopata kichaa hiki wamefeli kila kitu. Wamefeli kimaisha na kipesa, kiushawishi na kiuhusiano. Yaani hata wapenzi wao walitoweka kwenye mbavu zao.

Inakera. Mungu akupe nini Nandy? Homa ya dengue au matende? Unatafuta kiki kwa video ya matendo ya gizani? Kipi unachokosa kwenye dunia hii ulipofikia? Umaarufu? Usafiri? Lipstick? Make Up? Kope za bandia? Au urojo wa Forodhani kule Zenji? C’moon gal.

Nd’o staa mdogo wa muziki ambaye nilibeti kuwa atakuja kuwa juu kuliko staa yeyote wa kike Bongo. Kila niliposikiliza muziki wake nilikuwa namuona mawinguni, anapaa tu. Mkeka wangu umechanika kabla ‘game’ halijaanza. Yaani timu nd’o kwanza zipo vyumbani.

Kwa aina ya wasimamizi wake wa muziki sidhani kama wamemtuma atende ujinga ule. Kama wamemtuma na Mungu awaumbue na wao watende kama yeye siku za usoni. Ila sidhani.

Ni akili zilezile ambazo leo hii akina Irene Uwoya na Wema Sepetu wanatamani muda urudi nyuma wasitende hayo. Hawa mastaa wetu wengi ambao hii leo wanatamani kuajiriwa na Wasafi TV ni wale ambao wangekuwa na runinga zao kama muda wao wa ustaa wangeutumia vyema.

Nandy ana dada zake wengi ambao wamechemka kimaisha, ambao wanafaa kuwa mfano kwake kukwepa yasimkute yaliyowakuta. Ila ni tofauti. Katikati ya safari Nandy anageuka nyuma. Anarudi njia ileile huku akipita kwenye nyayo za dada zake na mama zake waliofeli.

Anaweza kuchukulia poa kwa sababu hajui madhara yake. Anaweza kuona haina shida kwa sababu kuna mabwege ambao wanajipendekeza kwake kwa kumpa moyo kuwa mbona siyo ishu? Na hao nd’o wengi maana hawana akili.

Hii ni mbaya sana kisanii na kimaisha kwa Nandy. Elizabeth Michael ‘Lulu’ katika makuzi yake alikuwa hivi. Alikuwa anaambiwa hiki na watu wenye akili timamu na mabwege nao wakawa wanamwambia kile. Matokeo yake yako wazi kama vazi la kahaba. Nandy jifunze.

Umesikia ya Diamond? Staa mwenye mji wake. Mwenye nchi yake. Mwenye muziki wake. Mwenye utajiri wake. Mwenye mademu zake ambao anawageuza atakavyo kama chapati. Amerukaruka sana. Amekwenda mbele nyuma, kulia, kati, kushoto na waapi!

Mwisho amegota palepale. Anatazamwa kimataifa, yeye akili yake kaielekeza kitaifa tena, Mwananyamala. Mafanikio ya Diamond ni kwa sababu aliwatazama mastaa wa zamani kama mfano.

Aliangalia nyendo zilizowafelisha akagundua wao walipita kulia yeye akapita kushoto. Ndiyo maana kila kukicha anazidi kuwekeza kwenye maisha, lakini tabia za maisha mengine anapita kulekule walikopita wengi. ‘Any way’ ustaa bila mademu kwa Bongo ni kama Simba bila Yanga.

Tatizo siyo mademu. Tatizo ni kuwadhalilisha. Yawezekana mademu nd’o vilaza. Kwamba wanakwenda wenyewe kwa njaa au sifa za kijinga kwamba niko na Simba toka mbuga ya Tandale. Lakini Diamond mwenye aangalie, yeye ni kioo na balozi wa kampuni nyingi.

Hizi kiki za kidwanzi za kuachana nazo. Ushawadanganya sana watu kwa kiki hizo huwezi kuendelea kuwadanganya watu wote muda wote. Unaonekana kituko. Nandy na kaka yake Diamond wametoa maboko. Wamefungisha kinoma. Muda siyo rafiki.

Saturday, April 21, 2018

Zamani muziki ilikuwa lazima ujue kuandaa melodi ya wimbo wako



Anko Kitime

Anko Kitime 

By ANKO KITIME

Juzi nilikuwa naongea na msanii maarufu ambaye ana wimbo ambao siku hizi haukosi kupigwa hewani mara tatu kwa siku. Kizazi chake wanasema “ametoka”. Nilikuwa na maswali machache kwa supastaa huyu.

Nilipokuwa nausikiliza wimbo wake nimependa sana uimbaji wake lakini nilikuwa na shida kuelewa mpangilio wa vyombo katika muziki huo, hivyo nilitaka kujua aina ya vyombo alivyotumia na pia alikuwa ana sababu gani kutumia vyombo hivyo.

Kifupi tu alishangaa swali hilo na alikuwa hana jibu. Alisema aliyepanga hivyo vyombo si yeye bali mtayarishaji wake. Jibu lake lilinirudisha nyuma sana wakati nikiwa katika bendi miaka ya 1980 jinsi tulivyokuwa tukitunga na hatimaye kurekodi nyimbo.

Katika zama hizi msanii hutunga ‘mistari’ yake na kufanya mazoezi ya kuuimba peke yake kisha huingia studio ambako mtayarishaji humtengenezea muziki au maarufu ‘beat’.kutoka hapo wimbo huenda hewani.

Hali ilikuwa tofauti huko nyuma. Labda nirudishe picha miaka ya 1980 mwishoni nilipokuwa Bendi ya Tancut Almasi iliyokuwa na maskani yake Iringa.

Mwanamuziki yeyote mwenye uwezo wa kutunga aliruhusiwa kutunga wimbo, watunzi walikuwa wa aina tofauti. Watunzi maarufu mapacha Kasaloo Kyanga na Kyanga Songa walikuwa wakitunga pamoja, hivyo walikuwa wakileta wimbo ambao umekwishapangwa sauti za uimbaji na hata magitaa ya kusindikiza ambayo waliyaimba kwa mdomo.

Lakini watunzi wengine walikuja na mashairi na kutegemea watu wengine watunge sauti na kupanga vyombo. Lakini kitu cha kwanza ambacho kilikuwa kinafanyika kwa tungo yoyote ile ilikuwa ni mtunzi kuyasoma mashairi yake mbele ya watu wote.

Baada ya hapo ndipo mtunzi alianza kuuimba wimbo huo wakati waimbaji wenzake wakimsikiliza na kuchangia hapa na pale kuuboresha. Baada ya hapo waimbaji walianza kupangiana sauti ili kuleta muafaka katika wimbo huo.

Wakati huo mpiga gitaa mmoja mara nyingi gitaa la rhythm alikuwa akisindikizana na waimbaji wakati wa kuanza kujenga njia za wimbo huo. Baada ya hapo wapiga magitaa wote walikaa pembeni na kupanga magitaa yao.

Vyombo vya upulizaji vilifuata na hatimaye wimbo ulikuwa tayari. Bendi iliufanyia mazoezi kati ya wiki moja au mbili kabla ya kuanza kuupiga hadharani.

Siku ambayo wimbo ulikuwa unapigwa kwa mara ya kwanza hadharani kila mwanamuziki wakiwemo mafundi mitambo hata marafiki wa karibu wa bendi walikuwa wakiangalia wimbo umepokewa vipi na wapenzi.

Wimbo ukionekana umepigwa mara mbili au tatu lakini haujapokewa vizuri, ulirudishwa tena mazoezini au mara nyingine ulikufa hapohapo na haukupigwa tena, labda mtunzi angeupika tena.

Wimbo ukipata bahati ya kurudi mazoezini watu waliulizana kwa nini haukupokewa vizuri, na kwa kweli watu walikuwa wanapeana ukweli kiasi cha kwamba mara nyingi baada ya kufanyiwa marekebisho wimbo uliweza kupokewa vizuri na kuingizwa katika orodha ya nyimbo za kurekodiwa.

Nyimbo zilipigwa ukumbini kwa muda wa miezi kadhaa kabla ya kurekodiwa, hivyo ‘kuuivisha’ kwa maboresho ya hapa na pale kila ulipopigwa ukumbini.

Bendi zilikuwa zikirekodi nyimbo zao katika studio za RTD. Taratibu zilizokuwepo ni kuwa kabla ya kupangiwa siku ya kuingia studio, bendi zililazimika kupeleka RTD mashairi ya nyimbo zote ambazo zinatakiwa kurekodiwa.

Huko kulikuwa na kamati ambayo iliyapitia mashairi hayo na kuidhinisha kurekodiwa au kukataa kurekodiwa nyimbo ambazo zilionyesha kuwa na tungo tata.

Nyimbo nyingi zilipita bila kupingwa kwa kuwa bendi zilikuwa zinafanya kikao cha ndani cha kuangalia upya mashairi kabla ya kuyapeleka RTD. Lakini pamoja na matayarisho hayo, bado nyimbo kadhaa zilikwama au nyingine kukatazwa kurushwa hewani japo zilikuwa zimepita katika kamati ya awali.

Siku hizi mtu anaweza kuchukua mwezi mzima kurekodi wimbo mmoja. Hali haikuwa hivyo zamani, RTD walikuwa wakitoa siku mbili kwa kila bendi kuwa studio.

Siku ya kwanza kurekodi nyimbo zote, hata kama ni 15. Na muda wa mwisho kuwa studio ilikuwa ni saa 12 jioni, hivyo ilikuwa muhimu kufanya sana mazoezi kabla ya kuingia studio ili kutumia vyema muda huo. Siku ya pili bendi ilishiriki katika kurekodi kipindi cha Klabu Raha Leo Show.

Ni wazi ukielewa aina ya ugumu wa taratibu za kurekodi na kuona kuwa nyimbo zilizorekodiwa katika mazingira hayo bado ni maarufu miaka hamsini baada ya kurekodiwa, mtu unaelewa ubora wa wanamuziki katika miaka hiyo.

Kutokana na aina ya kurekodi mwanamuziki ulijua kabisa ni vyombo gani vimetumiwa katika wimbo wako na kwa nini chombo fulani kimepigwa katika sehemu fulani. Hakika kila zama na vitabu vyake.

Saturday, April 21, 2018

Ukweli wa Tattoo na Maadili Yetu Nchini

 

By ROBERT MWAMPEMBWA

Wiki iliyopita nilianza mfululizo wa makala haya kuhusu michoro ya mwilini maarufu kwa jina la tattoo. Nilieleza mengi na leo nitaendelea na mada hii.

Tukumbuke kuwa tattoo ni fani inayoingiza mamilioni ya dola katika dunia yetu na imekuwa ikitanuka kwa kasi hasa ukizingatia nyota wa filamu, michezo na sanaa nyinginezo huitangaza fani hii bure kwa michoro inayochorwa katika miili yao.

Hapa Tanzania hatujabaki nyuma kwa kuwa vijana wetu wanajicharaza ‘manembo’ na mapicha katika miili yao.

Jambo hili linagusa maeneo ya maadili, afya na utawala wa sanaa. Swali la kujiuliza ni je, vyombo vya usimamizi wa sheria kama polisi wanaijua vizuri kisheria sanaa ya tattoo?

Ni sehemu ya fani ya sanaa za ufundi inayogeuza mwili wa binadamu kuwa malighafi au kitambaa (turubai) ya kuchorea.

Uchoraji wa tattoo ni utamaduni wa siku nyingi wa Mwafrika na Mtanzania. Makabila mengi kama Wamakomde, Wasukuma, Wamang’ati, Wasonjo, Wambulu, Wangindo, Wandengereko, Wabarbeig na wengine wengi wanatumia tattoo katika tamaduni zao.

Hata katika makabila yasiyo na tattoo za jumla kwa watu wake, wanazo kwa makundi maalumu kama machifu, waganga, majemedari, wanikulu na kadhalika. Tattoo za kisasa ziliongezewa umaarufu na mabaharia enzi za miaka ya 1980 na mwendelezo wake ndio huu wa leo hii.

Upo mpambano kwa maana ya maadili katika nyanja nyingi za sanaa kama muziki, uchoraji, uchongaji na kadhalika katika jamii yetu. Baadhi ya watu (hasa wazee) hawapendi ujumbe unaowekwa na vijana katika miili yao na mara nyingine ujumbe huu hutukuza (glorify) tamaduni za nje au za kisasa.

Vijana kwa upande wao wanaiendeleza sanaa hii ya mababu zao kujichora au kujiandika nembo na michoro mipya waliyotunga au waliyoiga mara nyingine bila hata kujua maana yake. Mjadala huu ni mpana na hautaisha kwenye makala hii. Napiga ‘tatoo’ ya kudumu katika mawazo yangu inikumbushe niutendee haki mjadala huu.

Kadri siku zinavyosogea umuhimu wa kuwa na utaratibu wa uchoraji tattoo ndivyo unavyozidi kuongezeka. Tayari hapa nchini hasa mijini zipo saluni za uchoraji maarufu kwa lugha ya kigeni kama tattoo parlours.

Ipo haja sasa kufanya usajili wa saluni za uchoraji katika Baraza la Sanaa la Taifa (Basata). Baraza linaweza kufanya uhakiki na usajili wa uwezo wa wachora tattoo hasa zile za kudumu.

Vilevile kupitia kitengo cha Osha (Occupational Safety and Health) ambacho kiko Wizara ya Kazi na kitengo cha udhibiti wa magonjwa katika Wizara ya Afya tunaweza kupata miongozo juu ya usalama wa kikazi na kiafya maalumu kwa eneo hili, ikiwa ni pamoja na kutunza kumbukumbu za wateja ili linapotokea tatizo, ufuatiliaji unakuwa rahisi. Sera ya Serikali ya usalama kazini (National Occupational Health and Safety Policy) ya mwaka 2009 iko wazi kuhusu usalama katika maeneo ya kazi.

Wachora tattoo ni vyema wasaini mkataba na wateja wao kwani upo uwezekano mkubwa sanaa iliyochorwa mgongoni mwa mtu mmoja ikawa mali ya mchoraji na si mchorwaji.

Sasa hapa sheria ya hakimiliki na hakishirikishi inahusika, hivyo ni vyema wachoraji na wachorwaji wakaijua sheria hii.

Uchoraji tattoo una mazingira hatarishi kiafya kama utokaji damu na majimaji ya mwili, hivyo lazima ziwepo kanuni na miongozo ya namna gani kazi hii ifanyike na katika mazingira hayo lazima pawepo na huduma ya kwanza.

Magonjwa kama wa hepatitus ‘B’ na C, na Ukimwi yanaweza kuambukizwa wakati wa kuchora tattoo. Vyombo vinavyotumika sharti vipitishwe katika dawa za kuua wadudu ama viwe vya matumizi ya mara moja (disposable) na takataka kama za sindano ziwe zina udhibiti wa utupaji wake kwani zikitupwa hovyo zinaweza kuishia mahali ambapo watoto au wasiojua vitokako wakadhurika.

Ni vyema wachoraji wakawaelimisha wateja wao kuhusu athari zinazoweza kujitokeza katika uchoraji, la sivyo malalamiko na kesi nyingi zinaweza kuibuka. Vilevile msisitizo uwekwe katika kukataza uchorwaji tattoo kwa watu wenye ugonjwa wa ngozi mpaka pawepo na ruksa ya daktari. Hii itaepusha magonjwa ambukizi kutapakaa. Katika muktadha huu pia kuna haja ya wachorwa tattoo kutochora maeneo ya makovu au majeraha kama ya operesheni na kadhalika.

Mojawapo wa matatizo makubwa katika mfumo wa nchi yetu ni uwepo wa vyombo huru vya walaji katika maeneo mengi. Walaji hao (wachorwaji) wakipewa nafasi wanaweza kuchangia mjadala kwa kuujenga.

Muafaka wa jambo hili la tattoo endelevu ni mazungumzo. Mazungumzo kati ya Serikali na wadau, vijana kwa wazee, wanamtandao na wanamitindo, wanasheria na wabunge, wanautamaduni kwa wanasayansi.

Mwandishi ni msanii wa siku nyingi na Mkurugenzi wa Mipango wa Shirikisho la Sanaa za Ufundi nchini.

Saturday, March 31, 2018

Tatizo mastaa wetu hawajitambui..

 

Kazi rahisi zaidi mjini hivi sasa ni kutongoza mwanamke. ‘Vere simpo’. Maneno waachie wapiga debe. Siku hizi ukiomba namba ya simu na kupewa umemaliza. Hakuna mjadala zaidi.

Kabla hujainakiri namba yenyewe kwenye simu yako. Tayari umeshakuwa baby wake. Danga lake. Mchumba wake. Mume wake. Yaani anakuingiza kwenye bajeti zake rasmi.

Mademu wa mjini huwezi kusikia eti ‘’Baby nina

mimba yako.’’ Hawapati mimba hawa hata ule rosti maini na supu ya pweza

miaka 8. Wanaopata mimba ujue wamekuja mjini na mbio za mwenge.

Kuwa makini sana. Mapenzi siku hizi ni ‘timming’ za kumchinja kobe. Ukidhani umewahi kumbe

umewahiwa. Penzi la kweli kupata mjini ni ngumu sana. Ni kama kutolewa ‘kolabo’ ya Afande Sele na Justin Bieber.

Ukisikia leo usije mjomba kanitembelea ujue imekula kwako. Kesho bila hata aibu anapost Instagram picha akiwa viwanjani akila bata. Unajiuliza: “Si alisema hatoki jana au mjomba wake ni msanii wa WCB?”

Pamoja na mbwembwe zao zote. Kujifanya wanaenda na wakati kwa pamba na viingereza vingi. Lakini kwa waganga wanapishana hao. Wanapanga foleni kama wapo kununua luku pale Sayansi Kijitonyama.

Na mimba wanapata sana tu. Ila inabidi kuwachukulia RB mapema. Akipata mimba na tumbo kutoweka ghafla unafungua kesi, aswekwe ndani miaka 30. Kitu kisichodumu zaidi hivi sasa ni mimba kwenye matumbo ya wadada wa mjini.

Miujiza yao sasa. Mshahara laki mbili na nusu, hata kama laki tano. Au hana analofanya yupo yupo tu. Maana hata wale waigizaji hamna uzalishaji wa filamu kama wakati wa Mkwere. Nao wanalia njaa.

Lakini utashangaa mkoba wa 140,000. Anamiliki kigari IST. Viatu 120,000. Simu ya milioni kwenda juu. Hivi mtu kama huyu kuna haja ya kwenda kanisani kuomba aombewe wakati yeye mwenyewe anatenda miujiza?

Ukijiuliza sana unaweza kuwehuka. Sijui inakuwaje. Wanabalansi vipi matumizi yao hapo? Kweli ni miujiza tena hapo bado na kodi ya nyumba juu, analipia.

Kifupi ni kwamba kodi inalipwa na Joshua. Gari ananunuliwa na Abeli wa TRA. Nguo zitaletwa na Obadia wa bandari. Mahitaji ya ndani anafanyiwa na Hemed mwenye duka la ‘spea’ mtaa wa Shaurimoyo.

Wakati Mungu anatoa adhabu kwa Adam na Hawa baada ya kula tunda lililokatazwa. Hawa aliambiwa atazaa kwa uchungu wakati Adam aliambiwa atakula kwa jasho.

Wakati mwingine tuelewe tu kuwa hakuna maandiko ambayo Hawa aliambiwa atafute. Ni mwanaume atakayemtafutia.

Sasa ukiona dada ana vitu hivyo ujue kuna mwanaume anaitumikia vizuri adhabu aliyopewa na Mungu.

Maana yake ni kwamba wanaume tunatakiwa kutafuta sana mkate unaotutosha sisi na wao pia. Otherwise tutabaki kwenye kundi la kulalamika na kutopata vitu vizuri kutoka kwao.

Tunabaki kusema “Wakubwa wanafaidi” kumbe ni kwamba wanafaidi kwa sababu wanatekeleza vizuri adhabu zao. Wewe endelea kulamba lips ukidhani utapendwa.

Kwa maana nyingine ni kwamba, mwanamke atamzalia yule atakayemlisha. Sasa tunisha misuli ukitegemea ajira ya ‘uben ten’. Utatumikishwa miaka yote. Au utaishia kuwa mlinzi wa kumbi za pombe.

Wale wanaogharamika wanapata wanawake wazuri. Husikii wanalalamika. Wametulia tu. Tena wanawake wanajipeleka wenyewe. Sababu wanajua watatekelezewa agizo la Mungu la kutokula kwa jasho.

Kuna makundi mawili wanatumikia vyema adhabu na wale wasiotumikia. Wale walioshindwa kutimiza ile adhabu wanaishia kulalamika tu na kula kwa macho. Totoz amazing zinakwenda kujibebisha mpaka kwa wazee kuliko baba zao.

Wasiotumikia vyema adhabu ya kula kwa jasho. Wamekuwa mabingwa wa kuibua malalamiko. Utasikia mara oooh madem wana gharama, mara madem wanapenda hela. Lakini kila mtu akifanya homework yake vizuri, haya malalamiko yataisha.

Hizi tabia zimepelekea wanawake wengi wa mjini kupoteza mvuto wa kuolewa.

Wamepoteza sifa moja muhimu sana inayomvutia sana mwanaume ukiwa nayo. Nayo ni aibu. Mwanamke mwenye aibu anavutia sana. Hawa wa mjini hawana aibu tena. Demu wa mjini unamsomesha macho makavu utadhani unaongea na njemba mwenzako. Halafu unakuta demu ana umbo bomba. Ametupia pamba za ukweli. Sasa subiri kauli zake. Utazimia.

Matusi ya nguoni ni lugha zao za kawaida. Wanatukana kwa kutaja viungo vya siri kwa majina yake tena hadharani. Hawana soni aibu wala haya. Achilia mbali hofu. Hawana hofu kabisa. Wanaishia kuolewa na pombe na michemsho ya baa.

Sasa hili limekuwa tatizo endelevu. Tatizo mkurabita kama siyo mkukuta. Mpaka mastaa wetu wa kike wamejikuta kwenye mazingira haya. Ndiyo maana ndoa kwao zimetoweka kama vipindi vya Pwagu na Pwaguzi.

Kupenda skendo ili kupata kiki. Hawajui jinsi skendo zinavyodidimiza umaarufu wa mtu. Kinachoumiza hawajifunzi hata kitu kimoja kila siku makosa yale yale. Kupeana zamu ya penzi kwa mwanaume mmoja. Alipotoka huyu anakuja yule. Walipoacha wale wanakuja hawa.

Wameshindwa kujipambanua kwa ustaa wao. Wanachofanya ni kuishi maisha kama mademu wa mjini wanavyofanya. Sanaa kwao ni njia ya kutengeneza jina na siyo pesa. Pesa wanatengeneza kwa njia nyingine mbadala.

Wanatengeneza brand zao kwa skendo. Matokeo yake dili za maana hawapati wanaishia kupata dili za siri. Dili za kuchafua mashuka ya hotel za mjini. Wakati wana fursa ya kutengeneza umilionea kwa majina yao tu. Hawataki kutumia nguvu nyingi ya akili. Wanataka kuishi kama wanamuziki wanavyotuzwa pesa jukwaani.

Wenye makampuni makubwa wamewekeza pesa nyingi. Hawawezi kutangaza biashara zao na mastaa wa aina hii. Wasiozeeka. Kila siku wanajifanya watoto kwa umri na matendo. Wanaishia kuwa burudani ya macho ya watu.

Kila wakifanya sherehe za birthday zao huwa hawazidi miaka 30. Kila mwaka wanagota palepale. Hawataki kuzeeka wakati ngozi zao zinaukataa ujana kutokana na vipodozi vyao.

Wenyewe wanacheza kwenye umri wa miaka 21 mpaka 29. Wengine ni wa kitambo tu lakini hawaongezeki miaka sijui wenzetu wana mashine za kusimamisha miaka.

Kitu pekee wanachoweza ni kuhangaikia mapenzi ya maonyesho kama viwanja vya sabasaba. Hata wenye watoto ambao unaweza kudhani wamejitambua kuwa wanatakiwa kuwa wazazi kutokana na umri wao. Nao wanatukanana na watoto mitandaoni. Nani wa kukupa dili la maana?

Wapo ambao wamelalamika kwa kitendo cha Zari kupewa ubalozi na moja ya makampuni ya biashara nchini. Kwamba kuna mastaa wengi nchini ambao wangeweza kupewa hilo dili badala ya kupewa yule Mganda.

Wako sahihi. Lakini kwa mastaa gani hao wa nyumbani hapa? Unataka kupata faida kwenye biashara yako au hasara? Mfanyabiashara siyo taasisi ya serikali. Kaweka pesa apate pesa. Hawezi kutumia mtu ambaye hawezi kuleta faida kwake.

Kwa malalamiko ya mastaa wetu wa kike wanasahau kuwa hapa Bongo wapo kina Okwi. Kina Niyonzima. Wanafanya kitu ambacho wanaweza kufanya kaka zao. Lakini kaka zao nao wengine wapo Afrika Kusini. Wapo Morocco na Ubelgiji.

Dada zao wengine kama kina Flaviana Matata. Millen Magesse. Miriam Odemba. Herriet Paul. Wapo nchi za watu wakitengeneza pesa kwenye mitindo. Na wanafanya kitu ambacho kinaweza kufanywa na wenyeji wa huko huko. Ila mademu wa Bongo hawataki Zari atengeneze pesa hapa kwao.

Nani akupe mchongo mtu unayebadili wanaume kila wiki. Nani akupe dili mtu unayegeuza ukurasa wako wa Instagram kama soko la kuuza mwili wako? Nani akupe dili mtu ambaye dili zako zote zimefeli?

Kama hujawahi kufanikiwa kwenye shughuli zako mpaka kwenye uhusiano wako wa mapenzi. Utaaminika vipi kwa watu waliowekeza pesa nyingi kwenye shughuli zao? Kabla ya mastaa wa kike kumlalamikia Zari ilitakiwa kaka zao walalamike uwepo wa kina Donald Ngoma na wenzake.

Kwa tabia za mastaa wetu wa kike. Kuendelea kuishi maisha ya kipuuzi. Kudhani bado watoto. Kutegemea maisha kudanga badala ya kujishughulisha. Kukariri kuwa ustaa ni njia ya kurahisisha kupata mabwana badala ya pesa.

Kuamini kuwa maisha ni kumiliki simu na namba nyingi za madanga. Badala ya kumiliki watoto na kuishi kwa hofu. Kuendelea kuwaza nguo na nywele za kutokea wikiendi badala ya kutumia majina yao kuwekeza.

Tabia ya kuona ufahari kuwa na mashabiki wengi mitandaoni. Badala ya kuwatumia hao mashabiki kutengeneza mfumo wa kuingiza pesa halali. Kuamini kuwa watakuwa mastaa miaka yote.

Kudhani kuwa wataendelea kuingiza pesa kwa miili. Wakisahau kuwa wanazeeka. Kusahau kuwa kuna muda watakuwa wavivu hata kupaka poda usoni. Kuweka kope na kucha bandia. Kupost picha mitandaoni. Itawaumiza.

Zari ataendelea kuwakimbiza sana tu kwenye vibaraza vya mama zenu. Kwa sababu Zari anajua anachofanya. Endelea kujivunia wingi wa mabwana wakati yeye anajivunia wingi wa watoto.


Saturday, March 24, 2018

Muna Love : Asimulia kuhusu mtoto,kuokoka, maisha na michoro mwilini

 

By Nasra Abdallah,Mwananchi nabdallah@tz.nationmedia.com

Munalove ni jina maarufu nchini hususani katika mitandao ya kijamii na masuala ya burudani.

Pia, ni mmoja wa watu waliopata umaarufu kupitia tasnia ya filamu na kazi za ujasiriamali ikiwamo kuandaa matamasha ya burudani ya muziki.

Hivi karibuni amejikuta akiwa masikioni mwa watu kutokana na kuamua kwake kukata shauri na ‘kuokoka’.

Gazeti hili limefanya mahojiano ya kina na mwigizaji huyo wa zamani kujua mengi kuhusu yeye ikiwamo hilo la kuokoka, kufuta tattoo na kuachana na uigizaji.

Nasra: Tueleze Munalove jina lake halisi ni lipi?

Munalove: Jina halisi la Munalove nililopewa na wazazi wangu ni Rose Alphonce, na jina la Muna nililipata wakati nikiwa katika tasnia ya uigizaji kwenye kundi la Shirikisho Msanii Afrika.

Hata hivyo, Love lilikuja kuongezeka wakati nilipofunguliwa ukurasa wa Instagram na wadogo zangu na kujikuta Munalove ndio limeshika zaidi.

Sababu ya wao kutaka niongeze na kuwa Munalove waliona namna gani nilivyokuwa na upendo na watu bila kujali sura, dini kabila au kipato.

Nashukuru pamoja na maamuzi yao hayo, limenisaidia katika kuniingizia fedha kupitia shughuli mbalimbali ambazo nimekuwa nikizifanya katika kuendesha maisha.

Swali: Umetangaza kuwa umeokoka, ni nini kilichokusukuma kuchukua hatua hiyo?

Jibu: Ni kweli kabisa mimi nimeokoka na nilikata shauri tangu mwaka jana baada ya mtoto wangu wa pekee Patrick kupitia mitihani mikubwa iliyomfanya kunishauri niokoke.

Nakumbuka ilikuwa Julai mwaka juzi mtoto wangu alipoanza kuumwa mguu kama utani na baada ya kwenda hospitali iligundulika kuwa amesagika ‘joint’ ya mguu wake wa kulia.

Katika kuugua huko alianza kwa kutambaa lakini awali sikuamini kama ni kweli kwani huko nyuma alikuwa akinisumbua kumtaka mdogo wake hivyo nikaona kama ananiigizia.

Lakini kwa siku tatu mfululizo mtoto, aliendelea na hali hiyo na nilipojaribu kumfokea alijikaza kutembea lakini kwa kuchechemea na ilifika mahali akashindwa kabisa hata kushuka kitandani.

Hapo ndipo nilipoamua kwenda kumfanyia uchunguzi hospitali na ndipo alipogundulika kuwa na tatizo la joint ambapo niliambiwa mifupa ilikuwa ikisagika na kuhisi kwamba huenda kuna siku alidondoka jambo ambalo sikumbuki kwa kweli na niliwabishia kuwa hajawahi kupatwa na tukio hilo.

Katika matibabu hayo nilihangaika hospitali mbalimbali na mwisho wa siku nikaishia Moi ambako huko alifanyiwa operesheni takribani tano ndani ya miezi tisa na mwisho ilikuwa awekewe madini fulani ya plastiki kwa ajili ya kumsaidia kuweza kutembea.

Madini hayo yaliyokuwa yatoke nchini Marekani nilielezwa kuwa yanauzwa sio chini ya Sh50 milioni, lakini kwa Moi niliambiwa huenda wangenisaidia niipate walau kwa Sh25 milioni.

Hata hivyo, wakati tukiwa tunasubiria hilo, mtoto kila wakati alikuwa ananisisitiza kwa nini nisiokoke kwani kwa kufanya maamuzi hayo ndio ingekuwa pona yake.

Pia alinitaka nimuitie mchungaji kumuombea na kupenda kusikiliza mara kwa mara nyimbo za dini hali ambayo ilikuwa inanifanya nimuone kama kachanganyikiwa kutokana na dawa nyingi alizotumia.

Nakumbuka nyimbo alizokuwa anapenda kuzisikiliza Zaidi ni Sitabaki Kama Nilivyo ya Joel Lwaga, Siteketei ya Angel Bernard na Yahwe ya msanii Jimmy wa Nigeria.

Katika kumpata wa kumuombea nilijikuta navizia wachungaji katika makanisa yaliyopo pale Muhimbili, na kufanikiwa kumpata mmoja ambaye alienda kumuombea na kuanzia hapo hali ya Patrick ilianza kubadilika ambapo alikuwa akisema hasikii maumivu tena.

Hata ilipofika muda tukaruhusiwa kurudi nyumbani na kutakiwa asishushe mguu chini hadi miezi sita ipite, lakini ajabu aliusha na kukanyaga ndani ya mwezi mmoja na wakati wote alipokuwa akitembea alikuwa akitaja jina la Yesu.

Kama haitoshi alikuwa anataka nimpeleke kanisani na hata alipofika huko alikuwa akimuhoji mchungaji maswali ya kiutuzima ya Mungu ambapo niliambiwa nimfutishe kwa kuwa ana kitu kikubwa ndani yake.

Kutokana na mwanangu kupitia mapito hayo hadi kupona kwa kweli sina budi kuendelea kumtumikia Mungu kwa kuwa nimeiona nguvu yake kwenye ugonjwa wa mwanangu ambapo saa yoyote nilikuwa nimeshakubali kupokea taarifa mbaya kutoka kwa madaktari.

Swali:Nini anachojutia cha kidunia

Jibu:Kati ya mambo ambayo najutia ni pamoja na picha zilizoacha sehemu kubwa ya maungo yangu nilizokuwa narushia kwenye mitandao ya kijamii kwani pamoja na kuzifuta bado kuna watu wanazo ambapo baadhi yao nimekuwa nkiwaomba wazifute.

Wakati kwa upandewa tattoo anasema yupo mbioni kuzifuta, na tayari kashaanza mawasiliano na wataalam nchini Thailand kuweza kumsaidia kuzifuta ambapo ya shingoni tu itamgharimu sio chini ya sh1.6 milioni.

Katika kubadilika kwangu huku hata marafiki niliokuwa nao awali najaribu kuwapunguza kwa asilimia 90 ambapo kati yao wapo walionanga kwa kubadilika kwangu lakini hii hanimpi shida kwa kuwa najua kilichomfanya niwe hivyo na nitaendelea kushikilia msimamo wangu.

Swali: Vipi mtoto , utaendelea kumtupia mitandaoni?

Jibu: Ndio mtoto wangu nitaendelea kumrushia mitandaoni kama kawaida na kumvalisha vizuri kwani natafuta kwa ajili yake japo atajitahidi kumlea katika njia inayompendeza Mungu.

Pia wasanii wapunguze kucheza scene za mapenzi na waangalie zaidi maisha magumu wanayopitia watu ili yawe funzo kwa wengine waliokata tamaa kwani kukaa kwangu hospitlai muda mrefu nikumuuguza mtoto wangu nimeayaona mengi kwa watu waliokuwa wanakuja kutibiwa hapo.

Swali:Uliingiaje kwenye filamu na ujasiriamali?

Jibu: Sanaa ya uigizaji niliianza kipindi cha kuchukua picha za kutengenezea video ya sauti ya Manka iliyoimbwa na Crazy GK, ambapo mimi pamoja na wenzangu tulitakiwa kucheza kama video queen.

Baada ya kuonekana hapo, msanii Beka kutoka kundi la Shirikisho Msanii Afrika alikuja kunichukua nijiunge na kundi lao lililokuwa limesheheni wasanii maarufu kama kina Mama Kawele, Masinde, marehemu Kashi na wengineo.

Hata hivyo, baada ya tasnia ya maigizo kugeukia kwenye filamu nako niliweza kuigiza chache ikiwemo Born to Suffer, Siri ya Mapenzi na Hukumu ya Tunu ambapo ilipofika 2007 nikaachana na kazi ya kuigiza na kuingia kwenye biashara.

Katika biashara nilianza kwa kupeleka nguo katika maofisi ya watu, baadaye nikapata wazo la kufungua duka na ilivyonichanganyia nami nikaanza kusafiri kwenda nje ya nchi kuchukua mzigo wangu kwa kushikwa mkono na wanawake wafanyabiashara ambao walianza siku nyingi kazi hiyo.

Biashara pia ndio iliniwezesha kufungua kampuni ya Muna Enterprises ambapo mbali na kuandaa shughuli mbalimbali pia nimekuwa nikishona nguo za wafanyakazi wa makampuni mbalimbali na shule.

Hata hivyo, sasa hivi nataka nibadili biashara na kuhamia kwenye za kukodisha vifaa mbalimbali vya kwenye shughuli za mikutano, semina, makongamano na matamasha mbalimbali.

Pia, katika uandaaji wa matamasha sasa hivi nimehamia kwa wasanii wa injili ambapo malengo yangu ni kuona matamasha ya aina hii yanakuwa makubwa kama yale ya Fiesta.

Kuhusu kufuta tattoo

Amesema mpaka sasa ana michoro mitano kwenye mwili wake huo ambapo wa shingoni pekee ambao ndio Mkubwa kuliko yote ameshaulizia bei yake na kuambiwa atapaswa kutoa sh1.5 milioni.

“Tayari nimeshaulizia kwa wataalam nchini Thailand ambao wanaweza kunifuta hizi tatoo bila kupata madhara yoyote, wameniambia nitapaswa kuwalipa sio chini ya sh1.5 milioni, lakini nimewaambia nataka nizitoe zote kwa pamoja ambazo hizi ndogondogo zitakuwa sio chini ya sh1.2 milioni.

“Hivyo ukiangalia zote hapo sio chini ya sh5 milioni japo bado tupo kwenye mazungumzo ya kuona namna gani wanaweza wakanipungizia bei,’amesema Munalove.


Saturday, March 24, 2018

Ubaya sio kulazimisha muziki mbaya, bali kuua vipaji hali si kwa sababu za kibiashara



Julie Kulangwa

Julie Kulangwa 

By Julieth Kulangwa

Hebu jiulize ni mara ngapi umeusikia wimbo kwa mara ya kwanza na kujisemea moyoni ‘aaah wa kawaida sana au mbaya ‘ lakini baada ya kuusikia mara nyingi unajikuta unaanza ‘kuukubali’.

Au kuna nyimbo ambazo umeshawahi kuzisikia mara chache na kukubali kuwa ni nzuri lakini zikapotelea kusikokujulikana.

Yaani kuna wimbo ulipousikia mara ya kwanza au kuuona kwenye runinga ukajisemea ‘huu lazima utabamba’, ‘huu utachukua tuzo mwaka huu’, lakini hujawahi kusikia hata umeingia kwenye 50 bora zozote.

Ushauri wa bure ni kwamba unapousikia wimbo mzuri ununue ‘usidownload’ kwa kuwa utakuwa umemuibia huyo msanii. Ukishafanya hivyo utunze na ikibidi tengeneza chati na zako mwenyewe kwa kuwa sikio lako au jicho haliamui kazi bora.

Soko la muziki ndilo linaloamua wimbo upi utakuwa bora ndiyo maana kwenye kumi bora za nyimbo utawakuta wasanii walewale kila siku. Utajiuliza hivi kigezo cha wimbo kufanya vizuri ni kipi lakini wakati huohuo ukizipenda nyimbo unazosikiliza.Suala la kuzipenda nyimbo unazozisikia lipo Kisayansi. Yaani sehemu fulani ya ubongo ambayo iliamini wimbo unaousikiliza ni mbaya, huanza kulainika taratibu na kuanza kuupenda mara baada ya kuusikia mara nyingi.

Hata mtekaji anaweza kumpenda mateka wake anapokaa naye muda mrefu kwa kuwa sehemu hii ya ubongo huanza kuona mazuri ya mtu huyo.

Walioshikilia soko la muziki wanatumia udhaifu huu wa kibinadamu kuwafanya watu wapende wanachoamua kutaka kuwasikilizisha au kukiuza. Muziki ni biashara hivyo siwashangai wanaofanya hivi hata kidogo.

Kwenye masoko ipo dhana imejengeka kwa jamii kuwa tasnia hiyo huwalazimisha watu kununua vitu wasivyovitaka kwa kufanya matangazo mara nyingi zaidi, vivyo hivyo kwenye burudani.

Siyo mbaya kuupenda muziki mbaya au kuwanufaisha wasanii wasio na vipaji, ubaya ni kuua vipaji kwa sababu za kibiashara.

Kwa sababu majukwaa ni mengi, basi hawa wenye vipaji waungwe mkono kwa kununua kazi zao au kuzitazama katika mitandao ambayo mwisho wa siku itawalipa.

Kuzinyonya nyimbo, kuziweka katika blogs ni namna nyingine ya kuwaibia. Hakuna tofauti kati ya anayewabania na anayewaibia kwa sababu wote wanawanyonya.


Saturday, March 24, 2018

Mycoel : Anakerwa na wanaokiuka maadili ila basi tu!

 

By Elizabeth Edward, Mwananchi

Suala la maadili limekuwa gumu kueleweka kwa wasanii huku wengi wakiamini ili kazi zao zifanye vizuri lazima mambo ya Kimagharibi yapewe kipaumbele.

Mwenendo huo unakwenda hadi kwenye maisha yao ya kawaida na wakati mwingine kujikuta wakifanya mambo yasiyofaa kwa kisingizio cha kwenda na wakati.

Jambo hilo ni kinyume na mtazamo wa msanii anayechipukia kwa kasi kwenye miondoko ya R&B, Michael Muganda a.k.a Mycoely.

Akipiga stori na Starehe, Mycoely anasema licha ya uchanga wake kwenye sanaa amebaini kuna wasanii wanakiuka maadili kiwango cha kukera watu wazima wenye nia ya kufuatilia kazi za sanaa.

“Yaani kuna wakati wasanii wanapitiliza, utakuta mtu anafanya kitu au anaandika wimbo ambao unaweza kujiuliza mara mbili mbili alifikiria nini kuimba hivyo,”

“Kwa ninavyofahamu msanii ni kioo cha jamii sasa kama atakuwa anafanya mambo ya ajabu au kuimba vitu visivyofaa ni hatari kwa watoto na vijana ambao ndio mashabiki wao wakubwa.”

Msanii huyu ambaye amejitosa rasmi kwenye ulimwengu wa muziki amejipanga kuhakikisha analipa kipaumbele suala zima la kulinda maadili.

Anasema anaamini muziki ni kazi ya heshima hivyo ni muhimu kwa mwanamuziki kuheshimu kazi hiyo na kujiheshimu yeye mwenyewe ili kulinda heshima yake kwenye jamii.

Tofauti Na ilivyo kwa wanamuziki wengi kwa sasa ambao hawaamini katika kufanikiwa kupitia albamu kutokana na kushamiri kwa kazi za wasanii, Mycoel anasema ili msanii aheshimike lazima awe na albamu.

“Albamu ni muhimu hasa kwa msanii anayejiita mkubwa, huwezi kwenda kwenye nchi za watu unataka kujitambulisha bila kuwa na albamu kwa sababu ndiyo swali la kwanza utaulizwa. Katika mipango yangu ni lazima nitoe albamu kwa kuwa malengo yangu ni kuwa mwanamuziki wa kimataifa,”

Ili kufikia mafanikio hayo Mycoel ameomba wadau wa sanaa kubadili mfumo uliopo ambao hauwapi nafasi wasanii wapya kutoka.

“Wenzetu Kenya na Uganda wanatuzidi kwa kuwa wanazingatia muziki mzuri sio kumpa promo msanii kwa sababu ya jina lake, ifike wakati na sisi tuangalie vitu vizuri, tuache masuala ya kubebeana nina uhakika kuna wasanii wengi wazuri wanashindwa kutoka kwa sababu wanabaniwa,”.

Nini malengo yake?

Kwa wengi ni ngumu taaluma kuchanganywa na muziki wakiamini vitu hivyo viwili haviingiliani lakini kwa Mycoel ni tofauti.

Nyota huyu aliyesome uhandisi wa masuala ya mtandao anafanya muziki kwa malengo akiamini kuwa siku moja utamsaidia katika biashara zake siku za usoni.

“Unaweza kupata wakati mgumu kuelewa kwanini nisome Network Engineering halafu nijikite kwenye muziki, nina mipango yangu sitaweza kufanya muziki maisha yote najiandaa kwa baadae,

“Lakini kabla sijafika huko nitumie kipaji change kutengeneza jina ambalo litanisaidia katika kuendesha biashara zangu hapo baadaye kwahiyo licha ya kuwa muziki upo kwenye damu nafanya kwa malengo,”

Anasema miaka mitano ijayo anajiona akiwa mbali kwenye muziki na kuipeperusha bendera ya Tanzania katika ulimwengu wa muziki.

Safari yake ilikuwaje?

Safari yake ya muziki ilianza tangu akiwa mwanafunzi wa sekondari akimuangalia kwa ukaribu mwanamuziki Marlaw ambaye aliwahi kutamba na nyimbo kadhaa zikiwemo Bembeleza, Busu la Pink na nyinginezo.

“Nilikuwa natamani sana kuwa kama Marlaw wakati naanza kuimba lakini kadiri siku zilivyokuwa zinakwenda nikajikuta natamani vya juu zaidi, nikawa wanaangalia Boyz to Men,”

“Kwa sasa najiona hakuna kama Mycoel yani nimejitengenezea staili yangu kuniweka tofauti na wasanii wengine ndiyo sababu nawaambia watanzania kuwa kuna mwanamuziki mkubwa anakuja na ataleta mapinduzi makubwa kwenye tasnia,”anasema.

Mycoel aliachia wimbo wake wa kwanza mwaka 2007 uliofahamika kama Housegirl, wimbo wa pili uliitwa Moving On aliutoa mwaka 2017 na sasa ameachia kazi mpya inayofahamika kama Mapenzi ya kweli.


Saturday, March 24, 2018

NDANI YA BOKSI : Ulimi unaweza kukutajirisha, kukufilisi...

 

By Dk Levy

“Hii ni jumuiya ya wazazi lakini maadili yameanza kupotea na jumuiya ipo kwa ajili ya kukemea, mimi nimekuwa shabiki mzuri wa muziki, wanaovaa utupu ni wanawake, wanaume wanacheza wakiwa wamevaa, sana wataachia kifua wazi tu ili waonekane ‘six pack’, lakini wanawake, walio wengi wanaachia viungo vyao.”

“Jumuiya imefika wakati wa kukemea, tunawafundisha nini, je akicheza bila kuvua nguo hata furahisha wimbo? Sasa ni jukumu lenu jumuiya ya wazazi, kwa kumtanguliza Mungu kwa sababu hata Adam alipotenda dhambi alijikuta yupo uchi, lakini kwenye muziki hawajioni wako uchi na wanacheza hadharani.”

“Vyombo vyetu vya habari, wasimamizi wa maadili haya wako wapi? Wizara inayosimamia haya wako wapi? Je, TCRA yenye mamlaka ya kufungia hata televisheni inayorusha video za utupu wako wapi?”

Hayo ni maneno ya chuma kilichopo pale Magogoni. Kando ya maji chumvi ya Hindi. Rais Dk. John Magufuli. Alipoongea na Jumuiya ya Wazazi CCM wakati wakijiandaa kupata uongozi mpya kule Dodoma mwishoni mwa mwaka jana.

Nimeamua kuanza na maneno ya Prezdaa. Ili kuweka sawa kumbukumbu kwenye vichwa vyetu. Tuache kusema Naibu Waziri wa Habari Utamaduni Michezo Sanaa na Wasanii, Juliana Shonza amekurupuka kufungia nyimbo na wasanii.

Kauli ya Prezdaa wa nchi ni agizo. Ni sheria. Ni amri tayari. Hata kama aliongea huku akicheka. Wizara inafanyia kazi agizo la Rais. Labda tuseme Prezdaa kawakurupusha usingizini mawaziri wake. Walilala usingizi wa pono.

Wabongo bana. Tayari wameshaanza kusema kuwa Shonza anatumiwa na Ruge. Who’s Ruge by the way? Hii akili mbovu inatokea wapi? Yaani Ruge anawatumia Dk Mwakyembe na msaidizi wake Shonza kumbania Diamond? Hii ni akili kweli?

Kila jambo hivi sasa linageuzwa kuwa jepesi mitandaoni. Hasa Instagram, huko ndo kuna vichwa vyenye ubongo wa matope sana. Kuna watu wazima wenye akili za kitoto na watoto wenye matendo ya kizee.

Yaani kuna vizee vinapingana na Mungu kuwa kaviwaisha kuzeeka. Kwa kufanya matendo ya kitoto. Na kuna vitoto vinapingana na Mungu kuwa kavichelewesha kuzeeka. Kwa kufanya matendo ya kizee.

Ukishaona mtu mzima wa miaka zaidi ya hamsini. Ujue hapo kuna tatizo. Kichwani mwake kuna mafuta ya taa yenye inzi ndani yake. Boya.

Hao ndiyo waliojaa Instagram wanafanya na kuandika vitu vya kitoto. Wenyewe wanaona ni kwenda na wakati. Kumbe wanauharibu wakati bora watoto wetu. Ndiyo wanaojaribu kutuaminisha kuwa ni fitna za Alikiba au Ruge..

Yaani sakata la Shonza na Basata kufungia nyimbo za wasanii akiwepo Diamond. Huku Roma akitupwa gereza la muziki kwa miezi sita. Wao wanaona kama chezo limechezwa na wabaya wa Diamond. Hizi akili zinapatikana Instagram tu.

Tukubali kwanza kuwa muziki wa Bongo Fleva upo Madale. Umefichwa kwenye soksi za Diamond. Akipiga hatua nao unafuata nyuma. Anauamrisha anavyotaka nao unamtii.

Anachofanya Diamond anautoa muziki wetu kambini Madale. Anausafirisha mpaka kwenye viunga vya Burkina Faso. Kwenye salon za Lagos na daladala za Harare. Kawa wakala bora wa muziki wetu.

Kutawala kwenye muziki hakumfanyi yeye kuwa juu ya serikali. Dogo kachemka sana. Atakaa juu ya muziki siyo juu ya serikali. Anaweza kuwa sahihi tatizo ametumia njia mbaya ya maneno kwa kiongozi wake.

Koffi Olomide pale Kinshasa alikula bakora hadharani kwa kuleta Ukoff wake mbele ya jeshi. Katikati ya barabara bishoo mzee yule alilambishwa sakafu na wajeda. Charazwa sana bakora za makalioni.

Ustaa unabaki kuwa ustaa. Serikali inabaki na mamlaka yake. Maneno ya Mungu pia yanatuambia heshimuni mamlaka mlizopewa duniani. Unadhani mamlaka ni tumba na magitaa? Au yule Eyoo Laizaaaa.

Ukimsikiliza Chibu kwenye mahaojiano yale anajaribu kumuondoa Dr. Mwakyembe kwenye lawama. Ambaye ndiye Waziri mwenye dhamana na Wizara huku Shonza akiwa msaidizi wake. Chibu alitaka kutuaminisha kuwa Shonza anafanya vitu vya nje ya ofisi?

Yale yale ya ‘Bosi Ruge’ hapana ila ‘Bosi Kusaga’ poa. Utadhani mmoja mvuvi mwingine muuza korosho. Kumbe wanafanya jambo moja kwa faida moja. Unawatofautisha vipi watu wa ofisi moja?

Anachofanya Shonza ni kumsaidia majukumu Dk Mwakyembe. Kama Rais John Magufuli angeamua kubana matumizi na kumuacha Mwakyembe peke yake bila usaidizi wizarani. Naye angefanya alichofanya Shonza.

Kuna lugha ambazo katumia Diamond. Dunia ya kwanza kule wenzetu wangeweza kusema au kwa kuwa ni mwanamke?

Hata Aunty Ezekiel wa huko asingemuunga mkono Diamond wa huko licha ya kuwa bwanaake ni mfanyakazi wake.

Lakini Aunty Ezekiel wetu kashadadia kweli maneno ya Diamond kwa mwanamke mwenzake. Bosi wa baby tena.

Diamond kaleta dharau kwa mwanamke mwenye mamlaka. Na wanawake wa Bongo wamemuacha Shonza peke yake.

Wao wako busy instagram kuangalia shepu za kina Wema. Furaha ya mwanamke wa Kitanzania ni maumivu ya mwanamke mwenzake.

Nchi za dunia ya kwanza Diamond angekuwa na wakati mgumu sana. Hata Halima Mdee wa huko angeungana na Anne Kilango wa huko kukemea alichofanya Chibu.

Kwamba au kwa kuwa ni mwanamke ndo maana kamletea dharau? Hilo tu ungekuwa mtihani kwa Chibu. Mpaka leo angekuwa anasaka uwanja mpana wa kuomba radhi.

Katika hali ya kawaida ni kwamba Diamond kamshambulia Rais Magufuli kupitia Shonza. Maana ndiye aliyemteua ndiye aliyetaka yafanyike aliyoyafanya.

Sote tumezaliwa wajinga, tunahitaji bidii kidogo ili kuwa na maarifa, au bidii kubwa sana ili kuendelea kubaki wapumbavu. Baadhi huchagua njia ya pili.

Tunajua na kutambua kuwa muziki una changamoto nyingi sana. Na Diamond anatumia nguvu na kuwekeza pesa nyingi ili kuwa pale alipo. Siyo mtu wa kutaka kumporomosha kwa usiku mmoja tu.

Zaidi ni kwamba kwa kipaji na bidii yake analitangaza taifa kuliko soka pengine. Ni muhimu anapokosea itumike hekima kumsahihisha.

Lakini hayo hayajafanyika? Pia yeye ni mtoto kutojua baya na jema? Hata kama siyo yeye watu wanaomzunguka hawakuona hilo? Au ndo umaarufu huondoa hofu ya baya na jema?

Kuna utetezi kuwa hizo nyimbo na video anazofanya Diamond, ndiyo zinazompandisha chati kimataifa. Ina maana kuzuia au kuzifungia tunaufunga muziki wetu kimataifa.

Kina Makeba walijulikana duniani kwa kuwaonesha wazee wetu magagulo yao?

Cabo Snoop wa ‘Parakatatumba’ alijulikana kimataifa kwa video za aina hiyo?

Mr Nice ilikimbiza kimataifa kwa video kama hizo zilizozuiwa na kina Shonza? Akili ya kuambiwa changanya na yako. Acheni kuendeshwa na hisia.

Sitaki kuwa hakimu kwenye hili. Na sitaki kuwa shahidi kuwa kati ya Diamond na serikali nani mkosaji. Nasimamia kwenye jambo moja ambalo dogo kashindwa kujizuia na kachemka. Dharau.

Kila siku nasema. Diamond tayari ni taasisi. Haiwezekani msanii wa daraja lile akurupuke kwenda redioni na kuongea vitu bila watu wanaomzunguka kujua. Au kumwambia aongee nini na aache nini.

Ilipangwa na watu wake wanaomzunguka? Kwamba nenda kamsemee mbovu (inawezekana lilitumika tusi zaidi hapa). Hakujui wewe nani siyo? Sasa muonyeshe kwamba wewe ni mnyama toka mbuga ya Tandale.

Dogo naye akalamba lips zake zile kabla ya kutikisa kichwa kukubaliana na mawazo ya masela wake. Akatupia pamba flan amazing kama mkazi wa Qatar.

Akawasha BMW X6 yake nyeusi. Akaweka wimbo wa 2 Pac ‘Hit Em Up’. Dakika sifuri akawa mbele ya uso wa Lil Ommy pale Times Fm. Kikanuka.

Kuna watu wawili tu wasioweza kubadili mawazo. Mpumbavu kuliko wote na mwenye hekima kuliko wote.


Saturday, March 24, 2018

HEKAYA ZA MLEVI : Ugali kwa picha ya samaki hauna protini



GASTON NUNDUMA

GASTON NUNDUMA 

By Gaston Nunduma

Wakati naanza darasa la kwanza nilipishana kidogo tu na wakati wa uhaba wa nguo zilizozalishwa na viwanda vyetu. Vitambaa vyepesi vya mashati (tetron) na hata vile vizito vya kaptura (khaki) havikuzalishwa. Hali ilikuwa mbaya sana hasa wakati na baada ya Vita ya Kagera.

Ikumbukwe pia wakati huo kulikuwa na njaa. Wamarekani walitusaidia mahindi na unga wa njano. Kadhalika wakati huohuo tulipata msaada wa kitambaa tulichokiita “Marikani”, nadhani kutoka hukohuko. Kilikuwa kizito zaidi ya tetron, lakini kwa kukitazama tu ungegundua kuwa kilikuwa cha msaada… yaani hakikuwa na mvuto.

Kwa shida ya wakati huo isingewezekana kusubiri msaada wa kitambaa kingine cha shati au kaptura hivyo kilishonwa “full suti”. Loh! Mwanafunzi wa Shule ya Msingi na mfungwa wa wakati huo walivaa sare ileile. Labda ungeweza kumtambua mwanafunzi kwa mfuko wa khaki aliobebea madaftari.

Wakati huo kwenye shule za Serikali sare zilishonwa shuleni. Wanafunzi walikadiriwa kuanza masomo wakishatimu miaka saba na kuhitimu wakiwa wametimiza miaka kumi na mitatu. Kwa hiyo washoni wa sare walikadiria vipimo vya sare kulingana na umri. Hakika ungewaonea huruma wale wenye vijimwili vidogo kama nilivyokuwa mimi!

Wanafunzi wote walifanana. Haikuwa rahisi kumtambua aliyetokea kwenye utajiri wala umasikini. Wote walivaa “marikani”, walikunywa uji na wakati wa mapumziko walichanga senti ishirini kila mmoja na kununua karai la muhogo.

Niligundua kuwa watoto wa geti kali waliipenda sana hiyo kwani ilikuwa fursa yao ya kujifunza maisha. Kile kwao Uhindini walikunywa maziwa asubuhi, mchana wali kwa minyama, alasiri walikunywa chai kwa mayai na usiku wakala mabiriyani kwa minyamanyama.

Ikumbukwe kuwa vyakula vizito vinachosha mwili na akili. Wakawa wazembe kupita kiasi kwenye masomo. Kwa ufupi walikosa “afya ya akili”.

Kwa hiyo walipokutana na wenzao wa uswazi walienda sawa, wakacheza goroli, tobo ngumi na hangaisha bwege. Hatimaye ilikuwa kawaida kumkuta mtoto wa balozi akichochea kuni kumchoma tetere aliyetunguliwa na mtoto wa uswazi.

Kwa akili yangu ndogo niliamini kuwa mtaala ni safari ya mtoto kuelekea utu uzima. Mtu mzima ilikuwa ni lazima awe anajua kusoma, kuandika na kuhesabu. Ni lazima atumie vipaji na elimu yake kufanya kazi kwa manufaa yake, familia na Taifa.

Huku ukubwani nilipata kuuchungulia mtaala wa mwaka 2007. Swali la “Mtaala ni nini?” linajibiwa kama ifuatavo (naomba kunukuu):

“Mtaala ni mwongozo mpana unaoweka viwango vya utoaji elimu kwa kuzingatia maeneo yafuatayo: maudhui na ujuzi watakaojifunza wanafunzi yaani maarifa, stadi na mwelekeo, njia za kufundishia na kujifunzia zitakazotumika katikautekelezaji wa mtaala, vifaa vya kufundishia na kujifunzia vinavyohitajika, sifa za kitaaluma na kitaalamu za mwalimu atakayeuwezesha mtaala, miundo mbinu wezeshi katika utekelezaji wa mitaala, muda utakaotumika katika ufundishaji na ujifunzaji, upimaji, ufuatiliaji na tathmini ya mtaala.” (mwisho wa kunukuu).

Jibu lina maneno 64! Nina uhakika hakuna mwanafunzi anayeweza kuhifadhi na kutiririka na jibu hili. Tena wale wadogo ndio kabisaaa maana wao husoma sentensi za maneno matatu matatu… “Huyu ni Juma. Juma ana dada. Dada yake ni Rosa”… Sijui hivi sasa maana chekechea wanabeba mzigo kama wakimbizi!

Acha niende haraka na kwa kifupi.

Mtaala ndiyo sababu kuu ya kushuka kwa elimu yetu. Tumekuwa na kawaida ya kuuchezea mfumo wa maisha yetu kila tunapoweza kufanya hivyo. Mtu anakwenda kuufuta mtaala na kuweka mpya utakaotumika leo bila kujali jana watu walijifunza nini, na wangapi wataathirika na mabadiliko hayo.

Kwa mfano; tuliambiwa asilimia tisini ya Watanzania ni wakulima. Kilimo kikaingizwa kwenye mtaala kwa kuzingatia upana wake. Kuna kilimo biashara, kilimo sayansi na kilimo ufundi. Huwezi kuzalisha bila kutegemea lishe na tiba ya mimea. Tena ni lazima kujua matumizi ya trekta na mitambo ya umwagiliaji. Na ukiyafanya yote hayo bila kuzingatia masoko ni kazi bure.

Bila kumung’unya maneno, watu walikaa chemba na kutoa tamko la kufutilia mbali somo hilo adhimu!

Pale mwanzo tuliona jinsi watoto wa uhindini walivyokosa afya ya akili kwa kukosa michezo na chemsha bongo. Watu walewale walioliua kikatili somo la kilimo waliigeukia michezo, wakai-select/shift/DELETE bila kupepesa macho. Hakyanani!

Hayakuishia hapo. Kukawa na mawimbi ya mabadiliko ya vitabu vya kiada na ziada bila mpangilio. Wakati fulani Taasisi ya Elimu ilichagua kitabu kutokana na ubora wake. Shetani mbaya akapita vitabu vikachaguliwa kwa makampuni.

Yaani kama kitabu cha hesabu kutoka kampuni “X” kimechaguliwa kutumika kiada, basi shule zote ni lazima zinunue cha kemistri, baiolojia, fizikia, kiingereza, mapishi na kila ghasia kutoka kampuni hiyo. Hivi hawa waandishi wa hivi vitabu wana uwezo gani? Hata Albert Einstein hakuwa hivyo!

Kumbe hata madaftari ya mwanao nayo ni lazima yatoke kwenye kampuni fulani?

Katika haya machache mimi namshangaa anayeshangaa kushuka kwa elimu yetu. Huwezi kuziba nyufa kwa rangi, kadhalika huwezi kupandisha elimu kwa kuibadili alama ziro kwa lugha inayopendeza... ati “division five…”

Kula ugali kwa picha ya samaki ni kula ugali mtupu!


Saturday, March 24, 2018

SIMULIZI ZA MUZIKI : Safari yangu ya muziki mpaka Orchestra Mambo Bado



Anko Kitime

Anko Kitime 

By Anko Kitime john@johnkitime.co.tz

Leo nimekumbuka jinsi nilivyoingia kwenye bendi yangu kubwa ya kwanza, Orchestra Mambo Bado. Kabla ya hapo nikiwa na wenzangu tulikuwa na bendi yetu ndogo pale Iringa iliyoitwa Chikwalachikwala.

Wakati nikiwa katika bendi hiyo nikapata nafasi ya kushiriki katika filamu ya ‘Wimbo wa Muanzi’, filamu iliyotengenezwa na Tanzania Film Company (TFC) na kampuni ya One World kutoka Uholanzi.

Filamu hiyo ilihusu mradi ulioitwa ‘Mianzi Miti’, mradi uliokuwa ukifanya majaribio ya kusambaza maji vijijini kupitia mianzi. Baada ya kumaliza kutengeneza filamu hiyo ambayo nilishiriki kama kijana aliyeitwa Juma, ambaye alikuwa akiona kuwa mradi huo hautafanikiwa, bendi yetu ikatunga muziki wa kuambatana na filamu hiyo, yaani soundtrack.

Baada ya kutunga muziki huo, wanamuziki wanne tulisafiri mpaka Dar es Salaam kurekodi muziki huo. Wanamuziki hao ni Ali Lashku, Hashim Kasanga, William Maselenge na mimi.

Tulipofika studio za TFC kupata ratiba ya siku ya kurekodi tukalikuta kundi la wanamuziki wakiwa chini ya Tshimanga Assossa wanarekodi wimbo wa tangazo la pedi za Tanpax, bidhaa iliyokuwa maarufu wakati huo kwa akina mama.

Tuliongea na wanamuziki hawa ili watusaidie kurekodi muziki tuliokuja nao. Tulifanya mazoezi na hatimaye kurekodi soundtrack hiyo. Baada ya kurekodi ndipo Assossa akatuambia kuwa yuko mbioni kuanzisha bendi na kutupeleka mpaka ukumbi wa Lango la Chuma Mabibo na kutuonyesha vyombo vya muziki na ukumbi ambao ndiko mazoezi ya bendi hiyo yangeanza, na akatukaribisha kujiunga na kundi lake.

Ali Lashku na Hashim Kasanga wakaamua kurudi Iringa, wakati William Maselenge na mimi tukakubali kujiunga na kundi hilo. Na ndipo safari ya kuingia kwenye bendi kubwa ikaanzia hapo. Tulirudi Iringa kuaga na kisha kurudi Dar es Salaam na kuingia kambini na wanamuziki wengine mahiri tuliowakuta. Kundi lilikuwa na wanamuziki wazuri wakiwemo Kazembe wa Kazembe, licha ya jina huyu alikuwa Msukuma Mmoja aliyekuwa mahiri sana kwa gitaa la solo, pia likuweko mpiga gitaa Huruka Uvuruge kwa sasa yuko Msondo, mpiga drums Sadi Mnala ambaye naye yuko Msondo, William Maselenge, huyu ni mpiga rhythm ambaye alipotoka Mambo Bado kwa muda alienda Mara Jazz kisha akarudi Dar es Salaam na kujiunga na Maquis Original kati ya nyimbo alizopiga zilikuwa ni Ngalula na Makumbele, kisha tukaungana tena bendi ya Tancut Almasi ambapo ndipo alipokuja kupata umauti.

Waimbaji wa Orchestra Mambo Bado walikuwa Tchimanga Assossa mwenyewe, mwanamke pekee mwimbaji katika bendi Jenifa Ndesile, Athumani Cholilo, Lucas Faustin, George Mzee, Banza Tax na mimi. Likisi Matola alipiga gitaa la bezi na kinanda, wakati Mzee Andre Milongo alikuwa akipiga bezi na second solo.

Yalikuwa maisha mapya kwani katika bendi ya Chikwalachikwala, kila mtu alikuwa na kazi yake na bendi ilikuwa ni sehemu ya kujifurahisha na kuendeleza kipaji bila mpangilio maalumu. Huku kwenye bendi ya Mambo Bado, muziki ulikuwa kazi, tulianza mazoezi kila siku saa nne asubuhi, Jumatatu mpaka Ijumaa.

Tulipumzika mchana kwa ajili ya chakula ambacho kilikuwa kikipikwa na mafundi mitambo, kisha mazoezi yaliendelea mpaka saa kumi au zaidi kutegemea na mori tuliokuwa nao siku hiyo. Ni katika wakati huu wa mazoezi ndipo tulipotunga wimbo wa Bomoa Tutajenga Kesho, wimbo uliokuja kuwa nembo ya bendi, ambao ulitungwa kutokana na utani kuwa siku ya uzinduzi watu watajaa katika ukumbi na kubomoa geti.

Wimbo huu ulikuja kupigwa marufuku na Umoja wa Vijana Mkoa wa Dar es Salaam. Kwa wakati ule Orchestra Mambo Bado ilikuwa ni bendi ndogo kwani haikuwa na wanamuziki wengi kama ilivyokuwa kawaida kwa bendi nyingine.

Kuonyesha hili kuna wakati Orchestra Maquis ilikuwa na wanamuziki 50, ukiachia mbali mafundi mitambo na wahudumu wengine, Pia Orchestra Mambo Bado haikuwa na vyombo vya upulizaji yaani trampeti na saksafoni kama ilivyokuwa kawaida kwa bendi nyingi wakati ule, na pia hatukuwa na tumba.

Kukosekana kwa vyombo hivi ilikuwa ni kwa makusudi ili muziki wetu uwe tofauti na bendi nyingine. Staili iliyokuwa maarufu wakati huo ilikuwa ni rhumba ambalo lilikuwa na mwendo wa taratibu, maarufu kwa jina la ‘super slow’ staili hiyo unaweza kuisikia katika wimbo wa Rufaa ya Kifo wa Dar International au Dora Mtoto wa Dodoma uliopigwa na Orchestra Maquis. Mambo Bado tulikuja na staili yetu ya mwendo kasi kufuatia mapigo ya mtindo wa Kavasha.

Hili ni wazi lilitokana na ubunifu wa Tchimanga Assossa ambaye aliwahi kupigia bendi maarufu za Kavasha miaka ya sabini za Orchestra Kamale na Orchestra Fuka Fuka. Tulipata umaarufu sana hasa baada ya kutoa album ya kwanza iliyokuwa na nyimbo Bomoa Tutajenga Kesho na Kutokuelewana.

Pia, tulikuwa na wacheza show wazuri sana waliokuja na show iliyopewa jina la Bomoa, tulizunguka miji mingi nchini tukijaza kumbi. Lakini hatimaye nilibwaga manyanga katika bendi hii. Nilifuatwa na binamu yangu Andy Swebe aliyekuwa akipiga bezi katika bendi ya Orchestra Makassy, yeye akaniita kwenye bendi hiyo.

Huko nikakaribishwa Mzee Makassy mwenyewe siku ya Krismas katika ukumbi wa Silent Inn, kati ya wanamuziki niliowakuta huku walikuwa Mzee Fan fan Mose Sengo, Dr Remmy, Issa Nundu, Kyanga Songa, Kassim Mganga, Imala Mbutu na wengine wengi ambao walikuwa mahiri, shule yangu ya muziki ikapata waalimu wapya, na kunifungulia vitabu vingi ambavyo vimenisaidia mpaka leo. Wengi niliokuwa nao na niliowataja humu wameshatangulia mbele ya haki. Mungu awalaze pema rafiki zangu na waalimu wangu hawa.


Wednesday, March 21, 2018

Wema ni malkia wa ‘comeback’ kwa Diamond Platnumz

Miss Tanzania 2006 na staa mkubwa wa filamu

Miss Tanzania 2006 na staa mkubwa wa filamu Bongo, Wema Sepetu 

By Luqman Maloto

Kuna watu hawajawahi kushindwa. Miss Tanzania 2006 na staa mkubwa wa filamu Bongo, Wema Sepetu hana rekodi ya kushindwa. Ndiyo, Wema hajawahi kupoteza pambano kwenye vita ya kuwania penzi la kiongozi wa WCB, Nasibu Abdul ‘Diamond Platnumz’.

Imeshathibitika kuwa inawezekana kabisa kumpokonya Wema tonge mdomoni. Ukitaka kumjua Wema ni nani kwa Diamond, waulize Jokate Mwegelo, Penniel Mungilwa ‘Penny’ na sasa mrembo cheupe wa Uganda, Zarinah Hassan ‘Zari The Boss Lady’, amesalimu amri.

Katika mahojiano ambayo Zari alifanya hivi karibuni na idhaa ya Kiswahili ya Shirika la Utangazaji la Uingereza (BBC), ametamka mwenyewe kwamba pamoja na mengineyo, sababu ya mwisho iliyomfanya achukue uamuzi wa kuachana na Diamond ni picha ambazo zilivuja mitandaoni, zikimwonesha Diamond amekumbatiana na Wema.

Kwamba, kumbe Zari hajaamua kung’oka kwa Diamond kwa sababu ya baba watoto wake huyo kuzaa na mwanamitindo wa Bongo, Hamisa Mobeto. Aliyemkimbiza ni Wema. Ooh, kumbe Zari aliona bora Diamond kuzaa na Hamisa, maana alisamehe. Diamond kukumbatiana na Wema ameshindwa kuvumilia. Amemwaga manyanga.

Baada ya vishindo vyote na maonyesho ya kila aina, ilishaonekana Zari amemuweza Wema. Ikajengwa imani kwamba kiboko ya Wema ni Zari. Maana mfupa uliowashinda Penny na Jokate, ni kama Zari alionekana kuutafuna kiulani na kufikiriwa kwamba alielekea kuumeza. Kumbe haikuwa hivyo, Wema yuleyule amerudi. Amerejea sana!

Ni Wema yuleyule aliyeambiwa na Zari kwamba anaishi maisha bandia, kwamba mapenzi yake, magari na nyumba ni feki. Akasisitiza kuwa Wema amejaa ufeki.Ni huyohuyo aliyemuona na kumwita feki, ndiye amemkimbiza kwa baba wa watoto wake wawili.

Unaweza kushangaa, Wema tena! Hasa baada ya Zari na Diamond kuonekana kufika mbali mno katika mapenzi yao na ujenzi wa familia. Hata hivyo, ukitulia utakiri kwamba huyo ndiye Wema. Yeye hufanya kama Lennox Lewis alipokubali kichapo cha Hasim Rahman, KO ya raundi ya tano, Aprili 22, 2001, ndani ya Carnival City Casino, mjini Brakpan, Afrika Kusini.

Kwa kichapo hicho, Lewis alipoteza ubingwa wa dunia, uzito wa juu, mikanda ya WBC, IBF, IBO na Lineal kwa mkupuo. Hata hivyo, Rahman alidumu na ubingwa wake kwa miezi mitano kasoro siku tano, kwani Novemba 17, 2001, ndani ya Mandalay Bay, Paradise, Nevada, Marekani, raundi ya nne, mikanda yote hiyo ilirejea kwa Lewis.

Wema ni kama mfalme wa Boxing, Muhammad Ali. Alipoteza ubingwa wa dunia uzito wa juu alipokataa kwenda Vietnam kuitumikia Marekani katika Vita ya Vietnam miaka ya 1960. Alifungiwa kucheza Boxing kwa sababu ya msimamo wake kwamba asingeitumikia nchi ambayo ilikuwa inabagua na kuwakandamiza watu weusi.

Ali alipofunguliwa kucheza Boxing baada ya kushinda kesi mahakamani, alipotaka kurejesha taji lake la ubingwa wa dunia, alipokea kichapo kwa pointi, kutoka kwa Joe Frazier, pambano la raundi 15, lililofanyika Machi 8, 1971, Madison Square Garden (MSG), New York Marekani.

Huo ni mfano mdogo tu jinsi ambavyo mabingwa hupoteza mataji, lakini sifa yao kubwa ni kule kurejea kwao kwa kishindo, kwamba akirudi kutetea ubingwa au nafasi yake utapisha tu. Haimaanishi kwamba Wema amesharejea kwa Diamond, ila kung’oka kwa Zari, huku sababu akiwa yeye, hilo ni bonge la comeback.

Ni malkia wa comeback

Mwaka 2012, Wema alipigwa kikumbo na Jokate kwenye penzi la Diamond. Wema alihaha. Alimtisha Jokate. Alifanya mahojiano na vyombo vya habari kueleza na kulaani jinsi Jokate alivyoingilia uhusiano wake na Diamond. Wakati huo Diamond akaonekana kweli amedata kwa Jokate, hakujali wala kuonesha kumhurumia Wema na machozi yake.

Vile ambavyo Jokate maisha yake yasivyo na skendo, basi alishambuliwa kweli. Aliitwa mlokole feki. Kwamba alikuwa akijifanya muimba kwaya kanisani lakini anavizia mabwana wa watu. Jokate naye maskini, akawa anajitahidi kukanusha kwamba hakuwa kwenye mapenzi na Diamond.

Unacheza na Diamond? Wakati Jokate akijitahidi kukanusha, Diamond akaona mapenzi ya siri ya nini? Akaweka wazi kuwa Jokate ndiye mpenzi wake na Wema alikuwa kando. Wema kweli akakubali kishindo cha Jakate ambaye akawa mtawala wa muda wa moyo wa Diamond.

Machi 31, 2012, ikafanyika shoo kubwa ya Diamond, lilikuwa onesho la watu maalum. Kiingilio Sh50,000 kwa kichwa. Kiwango kikubwa mno wakati huo. Tamasha liliitwa Diamonds Are Forever. Watu waliitikia na Jiji la Dar lilipambwa na shamrashamra.

Usiku ndani ya Mlimani City, Dar, Diamond akiwa jukwaani anawajibika, watu wengi wakajitokeza kumtuza. Wema naye alipokolea muziki, akajisogeza jukwaani kumtuza. Heee! Diamond akagoma kupokea tuzo ya fedha kutoka kwa Wema. Basi Wema aliganda kubembeleza noti zake zipokelewe bila mafanikio.

Siku iliyofuata habari kubwa ikawa Diamond kumdhalilisha Wema kwa kukataa kupokea fedha alizojaribu kumtuza. Diamond akatokeza na kueleza kuwa Wema alitaka yeye apokee fedha ili apate ‘kiki’, kwamba ana fedha nyingi mpaka amempa yeye na kupokea. Wema alisema hakuwa na nia, bali alimpongeza kama shabiki.

Baadaye ikavuma kwamba Wema ndiye aliyemwandalia Diamond mavazi mpaka chakula kwa ajili ya shoo hiyo, kwa hiyo walikuwa kwenye wakati mzuri, isipokuwa tu Diamond aliamua kumgeuka mbele ya kadamnasi, kitu ambacho Wema hakuwa amekitarajia.

Ikabainika kwamba Diamond aliamua kukataa fedha za Wema ili kumwonyesha Jokate kuwa hawaivi. Ooh! Ule uumbuaji wa Diamond kwa Wema ulifanyika kwa hisani ya Jokate. Kwamba Jokate ajionee mwenyewe jinsi ‘boyfriend’ wake anavyomuumbua ‘X’ wake.

Unajua nini kilitokea? Wema alirejea kwa Diamond na Jokate alipisha njia. Wema aliporejea alitangaza utawala wake mpya na kila mtu alijua kwamba ‘mwenye mume’ alikuwa amerejea kwenye umiliki wake. Ni kweli Jokate alimpindua Wema kwa Diamond, lakini Wema alifanya bonge la comeback na kumng’oa Jokate.

Muulize Penny

Desemba 30, 2012, Diamond aliweka video kwenye chaneli yake ya YouTube, iliyomuonesha akicheza muziki na Penny, baada au kabla ya kuanza mahojiano kwenye kipindi cha X-Live, televisheni ya DTV. Mwenyeji wa kipindi hicho alikuwa ni Penny.

Uchezaji wao uliambatana na mabusu na kukumbatiana kiasi. Si Penny aliyembusu Diamond, isipokuwa Diamond ndiye alifanya hivyo. Mtoto wa kike naye akawa amejilegeza lakini mwenye kujiamini, kuonyesha kwamba aliyoyafanya Diamond hayakuwa mageni wala kulazimishwa. Aliridhia! Januari 2013 uvumi ukaanza kuwa Penny ndiye aliyeingia kwenye nafasi ya Wema. Februari 2013, Diamond alimtangaza Penny kuwa mrithi wa kiti cha Wema. Zikafuata zama za Diamond na Penny kung’ara na mapenzi yao. Kuna wakati waliudanganya umma kwamba wangefunga ndoa.

Siku moja usiku Wema alimpigia simu Diamond kuomba wayaweke sawa mambo yao. Ni kipindi ambacho Wema alikuwa akitambua fika kwamba Diamond alikuwepo kwenye mapenzi na Penny. Basi Diamond akapokea simu, akajiongelesha kidogo, halafu akampa Penny amalizane na Wema.

Wanawake wakazungumza. Wema angesema nini wakati aliumbuliwa? Alimpigia simu Diamond wake bila kujua yupo na Penny. Anaongea na Diamond, mara anasikia sauti ya kike. Ikabidi Penny atambe tu kwenye mazungumzo. Kwa kifupi Penny alimtaka Wema asiwasumbue. Penny akasema: “Tuache tulale Wema.”

Kumbe mazungumzo hayo Diamond aliyarekodi. Akayasambaza. Wema alipohojiwa na vyombo vya habari hakujitetea, aliishia tu kusema tatizo la Diamond ni ushamba na ana mambo ya Kiswahili. Hata kipindi kile alipoumbuliwa kupokea fedha jukwaani alipotaka kumtuza, Wema alisema Diamond ni mshamba na ana mambo ya Kiswahili.

Hivyo, Wema faraja yake kila alipokutana na pigo la Diamond ni kumwita mshamba na mwenye mambo ya Kiswahili. Diamond akaingia studio mwaka 2013, akafyatua wimbo Number One, uliotoka Septemba 2013. Mwishoni mwa wimbo huo, Diamond anatoa kibwagizo cha kumalizia wimbo (outro): “Na mtuache tulale.” Akirejea yale maneno ya Penny kwa Wema.

Januari 2014, Diamond alitoa wimbo Number One Remix akimshirikisha staa wa Nigeria, David Adeleke ‘Davido’. Mwisho wa wimbo huo, Diamond anaweka kibwagizo “acha movie iendelee”, naam, ni movie (sinema) yake na Wema ilikuwa ikiendelea. Kipindi hicho tayari Penny alikuwa ameshawekwa kando na Wema kushika usukani.

Huyo ndiye Wema, amemtingisha Mama T (Zari) mpaka ameachia mchuma. Kwa picha tu ya kukumbatiana. Huyo ndiye Wema aliyekubali vishindo vya Jokate na Penny, lakini aliporudi alimfurusha kila mmoja kwa wakati wake. Hivi sasa Zari kaondoka, swali ni je, atakaa yeye au atamwacha mwingine?

Wema hajawahi kushindwa vita ya kumgombea Diamond. Waulize Penny, Jokate na Zari. Hata hivyo, ni vizuri sana Diamond na Zari wakatulia walee watoto.

Saturday, March 17, 2018

Miaka 30 hajaona jua ila kuimba sasa balaa

 

By Saddam Sadick, Mwananchi

Ndoto yake ni kumiliki bendi ya muziki. Ni msanii wa bendi ya Super Kamanyola ya Jijini Mwanza,Aboubakar Mohamed maarufu ‘Manjegeka’ ambaye kwa miaka 30 hajawahi kuliona jua kutokana na kupoteza uoni akiwa na miaka miwili.

Msanii huyo mzaliwa wa Wilaya ya Masasi mkoani Mtwara, alisoma masomo yake ya elimu ya msingi katika Shule ya Mtandi.

Anasema kuwa alizaliwa akiwa mzima, lakini baada ya miaka miwili ndio alipata ulemavu wa macho na kwamba tangu hapo mpaka leo hajapona.

Alianza kuimba muziki akiwa shuleni na wakati huo alikuwa akitumia kifua chake kama besi, huku akigonga sahani na madumu kutengeneza mdundo na kwamba kipindi hicho alikuwa akiimba Bongo Fleva.

“Jina nililopewa na mashabiki ni Manjegeka, kutokana na utundu wangu na maneno mengi niliyonayo tangu utotoni,” anasema Mohamed.

Anasema kuwa licha ya kufaulu masomo ya elimu yake ya msingi, kutokana na kipato duni cha familia yao hakuweza kuendelea na masomo,badala yake akaona bora ajikite kuendeleza kipaji cha kuimba.

Anasema kuwa ilikuwa mwaka 2006 alipokutana na Daud Salehe ambaye alikubali kumsaidia na kumsafirisha mpaka Dar es Salaam kwa ajili ya kumwendeleza kipaji chake lakini mambo yalikuwa magumu.

Anasimulia kuwa walipofika Dar es Salaam na mambo yakawa yamekwama, alijiongeza kwa kuanza kuvizia baadhi ya bendi na baadaye alikutana na msanii King Kikii ambaye alimsaidia kujiunga na bendi ya Wazee Sugu na hapo wakafanikiwa kuandaa video ya ‘Watu Wakisema’.

“Hiyo ilikuwa kama fursa, japo sikupata mafanikio yoyote hapo nikawa nimeondoka na kubahatika kujiunga na bendi nyingine ya BMM, ambayo nilikaa kwa mwaka mmoja nikiwa na wasanii wengine kama Athanas, Sunday Mashine na Mfaume,” anasema

Manjegeka anaongeza kuwa katika bendi hiyo ambayo walikuwa wakiimba muziki wa wasanii wengine (kopi),walipanga kuandaa video na dakika za mwisho kundi liliparaganyika na kushindwa kufikia malengo yao na hapo ilikuwa tayari mwaka 2016.

“Mwaka huohuo, nikawa naenda bendi ya Double M kwa kuibia, lakini walipobaini kipaji changu wakanisajili na hapo nikashirikishwa kwenye nyimbo mbili ya Mwanzo wa mafanikio na Maajabu ya Mgongo(mduara),” anasema Manjegeka.

Ajiunga na Super Kamanyola

Anasema kuwa mwaka jana 2017 akiwa na bendi yao,(Double M) walipata safari ya Mwanza kwa ajili ya shoo, lakini kipaji alichokionyesha kilimvutia meneja wa bendi ya Super Kamanyola, Ramadhani aliyemvuta kundini.

Anasema kuwa Meneja huyo aliweza kumshawishi mara dufu ili kumvuta katika bendi hiyo, jambo ambalo aliweza kufanikiwa kwani walikubaliana bila tatizo.

“Nilipokuwa stejini na sauti yangu, Meneja wa Bendi ya Super Kamanyola alivutiwa sana, kwa sababu mashabiki hawakutaka nishuke jukwaani, ndipo akatumia njia mbalimbali na kubahatika kunipata na sasa nipo hapa.Nilijiunga na Bendi hii Oktoba 19 mwaka jana”

Kusumbuliwa na wanawake

Mohamed anasema kuwa licha ya kuwa na ulemavu wa macho, lakini ‘mademu’ wanamsumbua sana kutokana na sura yake nzuri na anapopanda jukwaani hutamani asishuke.

Anasema kuwa hadi sasa walishampa majina mengi, lakini kubwa ambalo humuita mara kwa mara ni ‘Sura ya Mauzo’ ambalo kila msichana hupenda kumuita.

Anaongeza kuwa licha ya kupitia changamoto hizo, lakini anawakwepa sana kwani hataki mazoea sana na mademu na kwamba anajiheshimu mno.

“Kuachana na mke wangu haiingiliani na kazi zangu, kwa sababu wakati niko naye kwanza hakuwahi kufika sehemu za kumbi za burudani na hakupendelea muziki,”anasema Msanii huyo.

Anahitaji mke

Kijana huyo mtanashati anasema kuwa kuachana na mke wake wa kwanza si kwamba hataki tena kuoa, bali anahitaji mke mwingine kutokana na mazingira aliyopo.

Anabainisha kuwa hataki bora mwanamke, bali mke anayehitaji ni yule anayejiheshimu na kujitambua, asiwe na tamaa,pia ambaye yupo tayari kulea familia.

Changamoto

Anasema kuwa licha ya changamoto ndogondogo lakini kwa ujumla anafurahia mazingira anayoishi,kwani hata jamii aliyopo inamkubali na kumthamini.

Anasema kuwa hata stahiki zake anapata bila matatizo,hivyo haoni kinachompa taabu kwenye kazi zake,isipokuwa ndoto zake ndizo bado hazijatimia.

“Kwa ujumla sioni changamoto kwenye kazi zangu,jamii inanithamini,wasanii nao wananikubali kwahiyo najivunia na kufurahia maisha”anasema Manjegeka.

Saturday, March 17, 2018

Varshita Staa wa maigizo Afrika Mashariki

 

By Mwandishi Wetu, Mwananchi

Anatamba katika mchezo mpya wa kuigiza Varshita unaorushwa katika chaneli ya Maisha Magic East. Varshita ni zao la tamthilia pendwa ya Auntie Boss uliomtambulisha mwanamke huyu.

Kabla ya kuwa staa wa mchezo huo, alishiriki kutayarisha na kucheza kama mwigizaji mkuu wa Tamthilia ya Aunt Boss inayorushwa pia katika kituo cha telecisheni cha NTV cha nchini Kenya.

Ni mmoja kati ya mastaa wa maigizo Afrika Mashariki anayependwa kwa wakati huu. Eve D’souza, ndiyo jina lake halisi lakini Varshita ndio linalotambulika zaidi.

Varshita amezungumza na mwandishi wa Gazeti la Daily Nation, Hilary Kimuyu na kueleza mengi kuhusu sanaa ya maigizo, maisha yake binafsi na matatarajio yake.

Unajisikiaje kuwa Mkenya wa kwanza kuwa na tamthilia iliyotokana na tamthilia?

Nadhani hatujapata muda wa kutafakari kuhusu mafanikio hayo mimi na mwenzangu (Lucy Mwangi). Ilipoanza tamthilia ya Auntie Boss watu walikuwa wakitupongeza lakini kwa sababu tulikuwa bize tukiendelea kurekodi hata hatukupata wasaa wakujua kinachoendelea mtaani. Hata sasa nipo bize narekodi vipande vya Varshita kusema ukweli sipati muda wa kukaa kutafakari kwa sababu kila kunapokucha nipo kazini na ninafanya kazi mpaka usiku mkubwa.

Ni ipi tofauti kati ya tamthilia hizi mbili: Auntie Boss na Varshita

Waigizaji wakuu katika tamthilia ya Auntie Boss ni wafanyakazi wa ndani (House girl). Wazo la kutengeneza tamthilia ya Auntie Boss lilikuja baada ya mimi na rafiki yangu Lucy kuzungumza kwa saa mbili kuhusu visa vya wafanyakazi wa ndani tulivyokutanan navyo. Hapo ndipo tukaulizana kwanini tusitengeneze tamthilia ambayo wafanyakazi wa ndani watakuwa mastaa. Kuhusu kuanzisha tamthilia ya Varshita kulitokana na kinachoendelea katika Auntie Boss.

Unaweza kuona Varshita alivyoingia katika tamthilia. Ni mwanamke mkorofi, aliyejaa vituko na mwenye hila. Hata kwenye kurekodi Auntie Boss ilibidi watayarishaji wapunguze nafasi ya Varshita na Don kwa kuwa walikuwa waking’ara kuliko wahusika wakuu.

Lucy akasema hapana, inabidi tutenganishe stori ya hao watu wawili na kwa bahati nzuri tulipopeleka wazo letu Mnet walilifurahia sana.

Walifurahi kwa sababu hakukuwahi kutokea shoo yenye maudhui kama hii ya wapenzi wenye asili ya India na Kenya na kwamba kumekuwa na ubaguzi wa hali ya juu.

Varshita imepokelewaje?

Imepokelewa vizuri sana lakini kuna kitu kinanisumbua kichwa kwamba mashabiki wetu wengi ni watoto. Unakutana na mzazi anakwambia mtoto wangu anakupenda sana anasema akiwa mkubwa anataka kukuoa. Yaani watoto wanatuona kama katuni.

Una mpango wa kuzipeleka tamthilia katika filamu?

Varshita ilipoanza nilijisemea sipendi kutoa tatmhilia ndani ya tamthilia kama tulivyofanya kwa sababu nyingi ninazozifahamu hazikufanikiwa. Tulipokubaliana kutengeneza Varshita nilikuwa na wasiwasi sana huenda isifanikiwe. Ndivyo ninavyofikiri kwenye filamu. Sipendi filamu na kama itabidi kufanya hivyo tutatumia staili ya Bollywood.

Kuna uwiano wowote kati ya Varshita na maisha yako halisi?

Ninachopenda kucheza nafasi ya Varshita ni kwa sababu ni watu wa aina tofauti na mimi. Mimi ni mkimya nisiyependa migogoro na watu wala mabishano.

Varshita ni mkorofi, mimi ni mpole. Varshita hana huruma wakati mimi siwezi hata kusikiliza simulizi ya kusikitisha bila kutoa machozi.

Unautumiaji muda wa ziada?

Napenda kupika lakini kwa bahati mbaya napata siku oja tu ya kuwa jikoni. Ninafanya kazi kuanzia Jumatatu mpaka Jumamosi.

Makala haya yametafsiriwa kutoka Gazeti la Daily Nation

Saturday, March 17, 2018

Mama Kanumba azungumzia kumtembelea Lulu na tofauti zake na familia ya mwigizaji huyo

 

By Nasra Abdallah, Mwananchi

Mama wa marehemu Steven Kanumba, Flora Mtegoa, amesema anatamani kwenda kumuona mwigizaji Lulu anayetumikia kifungo cha miaka miwili jela lakini kwa bahati mbaya hawana maelewano na familia yake .

Akizungumza na gazeti hili amesema kama mzazi anaumizwa na hali anayopitia Lulu na angetamani kwenda kumuona ili kumpa moyo lakini ndio hivyo ndugu zake wanamuona kama yeye ndiyo kasababisha afungwe.

Amesema wanaomlaumu wanapaswa waelewe kwamba yeye alishasamehe kwani hata angefungwa miaka 100, haiwezi kumfanya Kanumba arudi.

“Tangu Lulu kahukumiwa nimekuwa nikipokea lawama na watu kunitusi kuwa mimi ndio sababu huku wakisahau kwamba mimi nilishasamehe kama binadamu na pia sio niliyekuwa mlalamikaji katika kesi hiyo isipokuwa alishatakiwa na Serikali, lakini yote namuachia Mungu kwani naamini kufungwa kwa msichana huyo hakuwezi kunirudishia mtoto wangu,” amesema.

Novemba 13, mwaka jana Lulu alihukumiwa kifungo cha miaka miwili baada ya kupatikana na hatia ya kumuua bila kukusudia mwigizaji mwenzake, kanumba.

Kauli hiyo ya mama Kanumba imepokelewa tofauti mtandaoni wengi wakinukuu kauli yake ya kusema anashukuru mahakama imetenda haki kwa kumpa adhabu ya kifungo binti huyo.

Saturday, March 17, 2018

NDANI YA BOKSI: Siyo sanaa tu... mpaka mapenzi kama Big G

 

By Dk Levy

Mtu mwenye upeo mkubwa, si tu atawapenda adui zake wakifanya vizuri, bali pia atawachukia marafiki zake wakikosea.

Hata serikali yetu pia inafurahishwa na mafanikio ya wanamuziki, na inachukizwa wanapokosea na kwenda kinyume na maadili yanayostahili.

Tuachane na hayo bana. Maana tukiamua kuzama sana hatutamaliza. Na hizi ‘stress’ katikati ya mwezi tukisubiri mabosi wateme mzigo. Tutaishia kurushiana maneno kisha ngumi.

Sasa sikia. Unajua hizi totoz hapo kabla hazikuwa lolote wala chochote. Ni vile tu wamekutana na hawa mabishoo wa sasa watoto wa mama.

Enzi hizo kuna maneno yaliwaponza watoto wazuri na walishituka wakiwa wamechelewa sana. Silaha kuu ilikuwa maneno siyo “siksi paki’ na pesa kama sasa.

Ukitazama kwa jicho la haki kwa maana ya haki. Zamani kulikuwa na masela vichwa sana kuliko mabishoo wa sasa. Madogo wa sasa wamerahisishiwa sana.

Mizuka ya zamani ili ukamatie mtoto mzuri wakati huo ufundi ulihitajika. Ufundi wa kucheza na maneno.

Watoto wa mjini walikuwa mafundi wa maneno bana. Siyo kulamba lips kama hawa wa kizazi hiki. Wakati huo mtoto anabanwa kwenye kona dakika sifuri anaelekea kibra.

Siongelei ‘bushi’ na mitama yao. Kule maneno machache vitendo vingi. Yaani dem anasubiri akatwe mtama badala ya kusubri udambwi udambwi wa maneno.

‘Bushi’ ilikuwa mizinguo sana. Kifupi usijivunie historia ya mapenzi kwa tabia za watu wa Sitimbi huko. Walikuwa wanazingua. Naongelea watoto wa mjini.

Siwezi kujivunia kitu cha kale kama kumtokea demu kupitia rafiki yake ndo akulainishie njia. Ule ulikuwa ubwege kama ubwege mwingine.

Eti baada ya kuonana mara mbili mnapanga siku. Yaani aje kichakani. Au kama vipi chini ya Mwembe fulani hivi amazing hapo kijijini.

Akifika tu swali bila salamu: “Ester alikupa ujumbe wangu?” Naye anajibu “Ndiyo” badala ya kuuliza angekuwa hajaniambia ningekuja hapa?

Anaona aibu. Akijisugua mguu juu ya mguu mwingine. Anang’ata vidole na macho yake yakijenga undugu wa ghafla na ardhi.

Wakati huo naye mwanaume kama bwege utasikia. “Basi ndo hivyo si upo tayari mpenzi wangu... mwenzio nipo hoi juu yako.”

Msichana naye alijikuta “Mi sijui ila nyie wanaume nyie mnajifanya mnatupenda kumbe mnatuchezea tu. Mi naogopa bwana.”

Mpaka hapo kwa sisi wanaume kutoka Tarime. Hatukuchelewesha. Hapo ndo kakubali tayari. Ni kata funua miguu juu. Mtama wa hatari.

Usianze kurudia maneno.

Watoto wa town ndo kuna maneno yalikuwa yanawaponza sana. Utasikia: “Unajua Salome nilipokuona tu moyo ulilia paaaah! nikajiukiza huyu malaika kashuka lini duniani?”

Toka siku hiyo silali kwa ajili yako. Naweweseka juu ya penzi lako Salome. Nalala nikikuota nikishituka usingizini napapasa pembeni sikuoni mpenzi.

Nagundua niko peke yangu kitandani. Sononeko la moyo linaingia na kukaa eneo la usingizi. Matokeo yake mpaka kunakucha nakuwaza wewe tu Salome.

Basi ni vile sina pesa. Lakini wewe Salome ulistahili kununuliwa bahari yote. Coco Beach (Ndege beach ilikuwa maarufu sana wakati huo) iwe yako. Nakupenda Salome.

Yaani hata nikinywa maji nakuona kwenye glasi. Tabasamu lako tamu kama noti mpya ya Nyerere. Niko radhi kufa kwa ajili yako Salome. Naomba unipe nafasi kwenye uvungu wa moyo wako.

Hata kama uvungu umejaa. Niweke kwenye kibaraza. Kama napo hakuna nafasi nitafutie hata banda la uwani nipange kwa muda nikisubiri uniweke ndani ya moyo rasmi. Salome nafsi yangu inateketea kikatili kama siyo kindava juu ya penzi lako. Kuna miale ya moto inachoma kifuani kwangu kila upitapo.

Napenda unavyotabasamu. Unavyocheka. Ukitembea mimi hoi. Hata ukinuna navutiwa na uso wako. Wewe ni malaika unayeishi kimakosa duniani. Tena Tanzania badala ya Ulaya.

Nakupenda sana Salome. Haki ya nani tena. Eh eh eh eh (Kidume unalamba ulimi unapangusa mchanga kisha unalamba tena ulimi), kama mimi muongo nife hapa hapa. (Eti ndo umekula kiapo).

Mpaka hapo mtoto Salome utamuona anazungusha shingo. Miguu ikichora maroroso chini. Tayari hamna kitu tena. Yaani umechukua jimbo bila kusubiri sauti ile ya Jaji Lubuva.

Kama umemwandikia barua unakakikisha ndani umenyunyizia na poda. Umemchorea ua na mkuki umepenya kwenye alama ya kopa (moyo).

Wakati madem wa sasa watakuuliza “Kwani shingapi?”

Zamani ungeambiwa ngoja afikirie kwanza. Hapo masela wa kitambo tulijua tayari. Mtoto kaelewa. Kishatafunwa.

Miluzi mingi hata kama siyo ya mdomoni basi ya kwenye bandama, figo, mapafu na kongosho. Lazima zipige makofi. Humuachii aondoke unakaza zaidi ili zigo upewe siku za karibuni.

Siku hizi bana siyo poa hata kidogo. Siku ya kwanza mnakutana baa mitungi mingi michemsho na stori kadhaa. Jiwe mbili mezani anajikataa. Ndo tayari hivyo.

Totoz za kitambo kile maneno matamu yaliwavua nguo. Siku hizi pesa mezani ndo inawavua nguo. Kifupi wanaingiza pesa kila mwisho wa wiki kama kina Ronaldo.

Mtoto hotelini haangalii runinga wala sura yako. Yeye macho kayaelekeza kwenye pesa mezani akikadiria ziko ngapi na yeye utampa ngapi.

Unadhani hapo atafika Kibo au Mawenzi? Hawezi. Wanaishia kusema wanaume wa Dar hamna kitu. Kumbe wao ndiyo matango pori kutoka Ikwiriri.

Unampa pesa. Unamlisha na kumnywesha na bado anataka akupe adhabu ya kumfikisha Kibo au Mawenzi. Zamani dem ukimpa hela anakataa kwa kuogopa kwao ataulizwa kaitoa wapi. Siku hizi sijui pesa zenyewe wanafanyia nini maana hawaendelei na zaidi wanachoka nyuso zao kama kuta za selo za polisi.

Mkikutana iwe njiani, kwenye starehe au katika magroup ya whatsApp. Mnapeana namba. Mnachati, mnaalikana. Tayari wapenzi na wivu juu.

Kuna siku nilileta za kizamani. Nikaanza maneno yangu dem ananikodolea macho tu. Mwisho nikaambiwa nimekusikia andaa changu kesho nakuja kwako.

Duh...

Magufuli kaweka watu sawa kabisa. Warembo waliokuwa wanategemea kuwekwa mjini na wanaume siku hizi wamefulia. Wengine ‘bize’ na matangazo ya Waganga mitandaoni wapate pesa za saluni.

Demu ambaye umetumia nguvu nyingi na muda mrefu kumpiga ‘saundi’ anavutia sana, kuliko wa kumnyakua kaa bando la chuo.

Siyo muziki tu pia mapenzi ya sasa yanakinai upesi. Yaani watu hawadumu kwenye uhusiano kama zamani. Nyakati za sasa na mazingira yake yanahatarisha neno upendo.

Kinachotokea ni kwamba wanaume wanatongoza kirahisi wasichana. Na wasichana wanakubali kirahisi sana. Sasa kwa nini mwisho wa mapenzi uwe mgumu? Lazima uwe rahisi tu.

Ndani ya mwaka jana tu. Aslay alitoa nyimbo nyingi sana. Wasafi na bosi wao Diamond walitoa nyimbo nyingi sana ndani ya mwaka mmoja. Kama “Bigi Jii’ vile. Nyimbo zilibamba ghafla na kutoweka ghafla.

Muziki wa sasa unaisha utamu haraka kama ambavyo uhusiano wa sasa unavyoisha haraka kwa wapendanao. Utandawazi umekuja na faida kubwa sambamba na ukubwa wa matatizo.

Zari ‘The Boss lady’. Alikutana kwenye ndege na mzazi mwenzake na kuanza penzi ghafla. Mimba ghafla. Mimba ya pili ghafla. Kisha wameachana ghafla kupitia Instagram.

Siyo sanaa tu. Ukifuatilia sana kila kitu hakidumu dunia ya sasa. Kanumba kaondoka 2012 bila kuijua whatsApp. Kaacha BBM na Facebook. Leo hii ndani ya miaka sita tu kuna mpaka Snapchat.

Saturday, March 17, 2018

HEKAYA ZA MLEVI: Bucha tofauti lakini nyama ileile



GASTON NUNDUMA

GASTON NUNDUMA 

By Gaston Nunduma

Wabantu tunatumia mfumo wa herufi ishirini na sita kutoka A mpaka Z. Matumizi ya herufi hizi hutegemea lugha ya jamii husika; zipo jamii zinazotumia herufi zote kwa usawa na zingine hazitumii baadhi ya herufi.

Kwa mfano katika lugha ya Kiswahili ni nadra kukuta maneno yenye herufi X na Q ila tu kwenye majina tuliyoyakopi kwa wenzetu. Lakini kwenye baadhi ya jamii unaweza kuyakuta maneno yanayobeba herufi hizo na zingine tusizoweza kuziandika kwa sababu hazimo kwenye A-Z.

Mgiriki ana A (Alpha) mpaka Ω (Omega). Mchina ana zake. Mrusi, Mhindi na Muarabu pia wana zao ambazo kimsingi zinaweza kufanana na zetu lakini kwa muonekano tofauti. Katika picha ya Kihindi lilikuwepo kubwa la maadui tuliloliita Shotgan Singh (Shatrughan Sinha). Lilimwambia mtu “Banduki Chin!” na aliyeambiwa hivyo aliweka bunduki chini. Ila kauli hiyo ikiandikwa hapa hatutaelewana!

Wahenga wetu walitumia maneno haya haya tunayotumia leo kutoa elimu katika kizazi chao. Kadhalika nasi tukaendeleza yote mazuri yanayotufaa hadi sasa katika kizazi chetu. Tunaona haya katika mila, tamaduni, miiko na kadhalika.

Katika mchanganyiko wa jamii ulioanzishwa kwa kiasi kikubwa na wafanyabiashara, dunia ilijikuta ikiwa tena kitu kimoja. Wauza viungo vya chakula kama pilipili manga, amdalasini na iliki walisafiri kutoka Mbali kuja kubadilishana na pembe za wanyama na madini. Tukagundua kuwa sisi na wao tunatofautiana lugha na rangi tu, lakini ubinadamu na mafundisho ni yale yale.

Kama ijulikanavyo watoto wachanga wanapokutana huanza kuwasiliana hata kama hawajui lugha. Na wafanyabiashara wale walipokuwa huku walivutiwa na mabinti wetu na kuanza uchokozi. Mambo yaliendelea hadi tukawa na wakwe na mashemeji Wahindi, Waarabu na Wazungu.

Hapa ndipo mchanganyiko wa tamaduni ulipoanza. Tukaanza kuona matumizi ya vitambaa vya kitani na hariri, vipini vya pua na vinginevyo visivyorithiwa kutoka ezi za wahenga wetu. Hata wao walihamisha baadhi ya tamaduni zetu zilizowapendeza na kuendelea kuzitumia.

Lakini pamoja na yote hayo, mambo ya msingi ya kibinadamu yaliendelea. Watu wa jamii yetu waliendelea kuoana na kulea familia kama awali, na wale waliochanganyika na wageni hawakutofautiana sana na wenyeji katika mambo ya msingi.

Hata hivyo waliibuka malimbukeni waliozua taharuki kwenye jamii. Baadhi ya wenzetu hasa Wazungu walitokea kwenye nchi zenye ubaridi sana. Kwa kutokuizoea kwa haraka hali ya fukuto huku kwetu, walipendelea kushinda ufukweni baada ya kazi na siku za mapumziko.

Baadhi ya wahanga wa tamaduni za kigeni walipowaona Wazungu wakitembea ufukweni wakiwa mavazi ya kule nao waliingia barabarani wakiwa hivyo kwa madai ya kuwa nao walielekea ufukweni. Nawaita malimbukeni kwa sababu lile ni vazi la ufukweni, sio la kuendea ufukweni.

Na kwa bahati mbaya kila wenzetu wakianzisha jambo, sisi tunalichukua na kuongeza majanga. Wao wanaweza kuwa na sababu inayowalazimisha kuanzisha, lakini sisi sijui inakuwaje!

Wakati mwingine unaweza kudhani kuwa herufi zetu 26 zinatofautiana maana na zao. Kwa mfano wao walitengeneza “swimming cost” kwa maana ya “chupi za kuogelea”. Sasa utashangaa zilivyogeuzwa kuwa “chupi za kuendea kuogelea”!

Wale wapenda maisha ya Insta angalieni hili linalokuja hivi sasa:

Siku hizi habari mpya ni ndoa za mikataba. Binti ana hiyari kuolewa na mume asiyempenda kwa sababu tu anataka mali. Wanaandikiana mbele ya mashahidi pale Bomani na kwenda kuishi kwa matarajio ya kugawana majumba na magari.

Naam… Wabongo wameshazinasa za Marekani ambako wadada warembo wanaweza kuolewa na matajiri zaidi ya kumi kwa mikataba ya vipindi tofauti. Tena anaweza kuvunja mkataba baada ya kupandiwa dau na tajiri mwingine.

Kama kawaida yetu, hili nalo tunalichukua bila ya kulifanyia utafiti wa kina. Mikataba ya wenzetu huainisha muda, shughuli atakazofanya binti, idadi ya watoto na matunzo yake wakati wote wa mkataba. Tumeona mifano ya mikataba hii kupitia kwa Robbin Givens na Jlo.

Jlo ameshasaini na vidume zaidi ya ishirini ukijumlisha wale maarufu zaidi kama Alex Rodriguez, Drake, Maksim Chmerkovskiy, Casper Smart, Bradley Cooper, Rodrigo Santoro, Marc Anthony, Ben Affleck, Cris Judd, P Diddy, Ojani Noa, David Cruz, Wesley Snipes na Chris Paciello. Na bado!

Sasa hapa kwetu kumekuwepo habari nyingi sana za mavunjiko ya ndoa baina ya vijana wafanyabiashara na wasanii wenye ukwasi. Mwisho wa yote kwa sababu mkataba wetu haufanani na wa wenzetu, binti anaishia kulia akidai “matunzo ya mtoto.”

Ukweli haipendezi kufikia huko. Hebu fikiria mtoto wenu akigundua kuwa alizaliwa kutokana na mkataba na si mapenzi, atakuwa mtu wa aina gani huko ukubwani mwake? Siwashauri kabisa mabinti zetu kuparamia ndoa za mchepuo huu.

Lakini kama hapana budi basi wahakikishe wanapata nakala ya mkataba wa Jlo. Ni kweli kidume kinaweza kutumia “kiki” ya ndoa kuuza albamu zake na kikishaona kimepanda chati kinampiga mwenzie kibuti. Muwe makini sana binti zangu.

Saturday, March 3, 2018

Vipi kuhusu muziki wa nje kuchezwa zaidi kwenye vituo vyetu?



Julie Kulangwa

Julie Kulangwa 

By Julieth Kulangwa

Juzi kati nilikuta mabishano makali juu ya muziki wa Bongo Fleva. Mada mezani ilihusu madai kuwa muziki huo umetoboa mipaka ya anga la Tanzania kwamba sasa unasikilizwa nchi nyingi duniani.

Waliokuwa wanapinga wanasema wametembea nchi nyingi duniani lakini wanapofika katika kumbi za starehe nyimbo wanazosikia ni zile za Afrika Magharibi hasa Nigeria.

Wengine walitetea wakisema muziki wa Nigeria unapigwa kutokana na wingi wa watu hao katika mataifa mbali mbali duniani.

Yaani DJ hawezi kupiga Bongo Fleva mfululizo katika klabu ya usiku nchini Uingereza wakati kuna Watanzania wawili tu.

Anayebisha kwamba Bongo Fleva haijapenya alipinga utetezi huo kwa hoja kwamba mbona hata hapa kwetu nyimbo za Nigeria zinapigwa sana kuliko Bongo Fleva inamaana na hapa pia anigeria ni wengi kuliko Watanzania?

Mimi binafsi niliona jamaa ana hoja katika hili. Leo hii wasanii nchini hawashindani wenyewe kwa wenyewe bali mpinzani wao ni Mnigeria na ndio maana kinachowatofautisha ni lugha tu.

Hivi wakati Lingala (muziki wa Congo) inatamba Afrika raia wa nchi hiyo walikuwa wengi tofauti na sasa? Vipi kuhusu Kwaito nayo je, raia wa Afrika Kusini wamepungua sasa?

Wasanii wamekuwa watumwa wa Nigeria. Ni kweli nchi hiyo inaitawala Tanzania (siwezi kusema Afrika kwa sababu sina uhakika kama nchi nyingine zinawaendekeza kama sisi).

Hata mwanafunzi darasani akipewa mtihani wa kutaja majina 10 ya wasanii anaowafahamu huenda saba kati ya hao ni Wanigeria.

Si jambo baya kwa kuwa tunaamini ni muziki mzuri lakini swali ni je, tunauweka wapi muziki wetu? Kwa nini usiwepo utaratibu wa kuhakikisha asilimia 80 ya muziki unaopigwa klabu, redioni au televisheni ni wa nyumbani.

Wanigeria wamewekeza kwenye muziki ndio maana wanaitawala Afrika kitu ambacho hata sisi tunaweza kuamua kukifanya, lakini tumeamua kuwafuata kama vile na sisi ni wao.

Muziki wetu unaendeshwa na mipango ya Wanigeria. Wakisema muziki ni video na sisi tunafuata mkumbo (bahati mbaya sasa zinawaponza wanafungiwa). Wakiamua muziki ni midundo fulani utaisikia kwenye nyimbo zetu zote.

Kupanga ni kuchagua. Naona Serikali imeamua kuvalia njuga maadili nadhani kuna umuhimu wa kutuambia mipango yao kuhusu hili.

Natarajia kusikia mipango ya kukabiliana na hili.


Saturday, March 3, 2018

‘Matusi ya kuwa nabebwa yalinikosesha usingizi’

 

By Nasra Abdallah, Mwananchi. nabdallah@tz.nationmedia.com

Kundi la muziki wa dansi Yamoto lilisambaratika rasmi Mei mwaka jana na kila msanii kuanza kufanya kazi binafsi.

Kundi hilo lilikuwa likiundwa na wasanii wanne akiwemo Dogo Aslay, Enock Bella, Beka na Maromboso.

Mlezi wa kundi hilo Said Fella “Mkubwa Fella” anasema ilitokana na soko la muziki wa dansi kushuka ambapo ilifika mahali mpaka wanatakiwa kufanya shoo kwa kiingilio cha kinywaji.

Fella anasema hali hiyo aliiona ni sawa na kudharauliwa na yeye hakuwa tayari kuona wasanii wake wanashushwa katika kiwango hicho kwa kuwa alikuwa anajua uwezo wao kimuziki.

Kutokana na hilo, anasema ndipo alipowakalisha chini na kuwashauri kuwa ni wakati sasa kila mmoja akatoka kivyake ili kuendeleza vipaji vyao na kujipatia kipato kitakachoweza kuendesha maisha yao ya kila siku.

Mwananchi lilifanya mahojiano na mmoja wa wasanii hao Enock Bella, ambaye alitambulika vyema kwa sauti yake nzito ndani ya Yamoto Band, ili kujua mawili matatu kutoka kwake ikiwamo maisha kabla na baada ya kundi hilo kusambaratika.

Enock ambaye jina lake halisi ni Enock Deogratius, anasema alipewa jina la Enock Bella kutokana na uchapakazi wake, kwani Bella inamaanisha mwanaume mchapakazi.

Anasema anashukuru kabla ya kuvunjika kwa kundi la Yamoto, mlezi wao aliwaweka chini na kuwashauri namna ya kuendelea na muziki wao huku akiahidi kuwasapoti pale watakapokwama.

Enock anasema baada ya kupewa ruhusa hiyo, wenzao Dogo Aslay na Beka walifanikiwa kuwa wa kwanza kutoka kimuziki jambo ambalo alikuwa akilitegemea kutokana na uwezo waliokuwa nao wasanii hao.

Japokuwa kwake anasema ilimpa wakati mgumu hasa pale mashabiki walipoanza kumrushia matusi mtandaoni kutokana na ukimya wake, huku wakidai hakuwa na kipaji chochote zaidi ya kubebwa na wenzake.

“Kwa kweli maneno haya yalikuwa yananichoma moyo sana kwa kuwa nilikuwa najua si kweli japokuwa kwa upande mwingine yalinisaidia.

“Nikaamua kupambana ili na mimi nitoke na kuwaonyesha sibebwi na mtu yeyote ndipo nikaachia kibao cha kwanza kiitwacho “Mkuyu” anasema Bella.

Anasema akaachia vibao vingine ikiwemo “Sauda”, “Nitazoea”, na hivi majuzi ametoa wimbo uitwao “Kurumbembe”, huku video ya Ngoja kidogo nayo akikaribia kuiachia muda wowote.

Anasema ameweza kuyafanya hayo yote pasipo kuwa na menejimenti yoyote na kujipa moyo kwamba huko mbele atazidi kuwadhihirishia mashabiki waliokuwa wakimtukana kuwa na yeye ana kipaji kama wengine.

Tuhuma za Aslay kukimbia na daftari la mashairi

Akizungumzia kuhusu tuhuma kuwa mwenzao Dogo Aslay alikimbia na daftari la mashairi ya nyimbo walizotunga pamoja, anasema suala hilo halina ukweli wowote na ni tuhuma zililenga kuwagombanisha.

Hata hivyo anasema anashukuru kabla ya kila mtu kwenda kufanya kazi kivyake walifundwa kuwa mambo kama hayo ya mashabiki kutaka kuwachonganisha yanaweza kutokea na kuelezwa namna ya kukabiliana nayo.

“Ninavyojua mimi Dogo Aslay amefika hapo kutokana na menejimenti nzuri aliyonayo na pia ni msanii mwenye kipaji hata kama si nyimbo zote anatunga mwenyewe lakini naye huwa ana mawazo yake katika kuifanya kazi iwe nzuri, ”anasema.

Aelezea Yamoto ilivyoanzishwa

Anasema anachokumbuka ni kuwa mtayarishaji wao alikabidhiwa vyombo vya muziki na Mkubwa Fella, na katika kuvijaribisha waliingiza biti la wimbo “Mapenzi ya Kitoto”.

Baada ya Fella kuisikiliza ndipo akawapa wazo kwanini wasianzishe bendi na huo ndio ukawa mwanzo wa kuzaliwa kwa Yamoto Band.

Pamoja na kusambaratika kwa kundi hilo kwa sasa, Enock anasema kwamba bado anaamini wao ni wamoja kwa kuwa ni watoto waliolelewa na baba mmoja kisanaa.

Katika kulidhihirisha hilo anasema kwamba hapo baadaye wanatarajia kuachia ngoma ya pamoja ambayo itawaonyesha mashabiki wao wametangana tu katika kutafuta maisha lakini bado lao ni moja.


Saturday, March 3, 2018

Jackline Pentezel : Wanandoa waheshimu waliokuwa waume zenu

 

By Nasra Abdallah,Mwananchi. nabdallah@tz.nationmedia.com

Kutokana na kukua kwa teknolojia na matumizi ya mitandao, watu wengi sasa hivi wamekuwa wakianika mambo yao katika mitandao hiyo hata mambo yanayohusu migogoro ya kifamilia.

Mitandao imegeuzwa na baadhi ya watu kama sehemu ya kutapikia nyongo pale watu wao wa karibu wanapowatenda hususan walioko kwenye mahusiano ya kimapenzi.

Imekuwa ni jambo la kawaida sasa kusikia mtu akimsema mume wake, mke wake au mchumba wake mapungufu aliyonayo katika mitandao hiyo jambo ambalo katika maadili ya kitanzania sivyo tulivyolelewa.

Kwani wazee wa zamani walikuwa wakitoa nasaha kwamba mambo ya ndani hayapaswi kutolewa nje na hata kama imeshindikana kabisa basi unapaswa kuwatumia ndugu wa karibu.

Hata hivyo tabia hii inaonekana kuota mizizi zaidi hususani kwa wasanii na watu maarufu hapa nchini. Ni hivi karibuni tu tumemshuhudia Zarina Hassan mzazi mwenzie na msanii maarufu wa Bongo Fleva, Naseeb Abdul ‘Diamond’ akiandika kwenye ukurasa wake sababu ya kumtema mbongofleva huyo. Kitendo chake hicho kuna watu wameonekana kumsifia na wengine kumponda kwanini amefanya hivyo ukizingatia kwamba ni baba wa watoto wake na hivyo walipaswa kuyamaliza kimya kimya.

Mbali na Diamond pia mtangazaji maarufu wa kipindi cha Wanawake Live, Joyce Kiria, amekuwa akimponda mume wake tangu walivyoachana mwanzoni mwa mwaka huu.

Mtangazaji huyo ameenda mbali zaidi na kueleza udhaifu wa mume wake huyo ambaye ni kiongozi ndani ya Chama cha Demokrasia na Maendeleo (Chadema).

Wakati hao wakifanya hivyo, Mwananchi inakutana na msanii wa filamu, Jackline Pentezel ambaye yeye ana miaka miwili hadi sasa tangu aachike kwa mume wake, Gadna Dibibi.

Ndoa kati ya Gadna na Jackline ilifungwa Machi 2013 na kujikuta wakiachana mwaka 2015 na hivyo kufanya ndoa hiyo kudumu kwa kipindi kisichozidi miaka miwili.

Pamoja na yote hayo, Jack anasema yeye hajaona haja ya kuutangazia umma kuhusu mahusiano yao hayo kuvunjika na pia haafiki wapenzi ambao wamekuwa wakiachana na kuanza kurushiana maneno mitandaoni.

Anasema moja ya sababu kwanini haoni kama inafaa, ni kutokana na ukweli kwamba wapenzi hao kuna mambo mengi wameshirikiana wakati mahusiano yao yalipokuwa mazuri hivyo hakuna haja ya kupakana matope.

Pia anasema wengine tayari ni wazazi, hivyo linapokuja suala la kurushiana maneno mabaya mitandaoni wajue kwamba itawaathiri na watoto wao kwani ni vitu ambavyo vinaishi muda mrefu.

Wito wake kwa wanawake ambao wameachika kama yeye, Jack anasema ni vyema kuangalia zaidi katika kuchapa kazi na kuweza kuendesha maisha yao bila ya kuwa tegemezi kwa kuwa wanawake pia wanaweza.

Hata hivyo anasema kwa wasanii huwa inaonekana zaidi kwa kuwa ni maarufu lakini hayo ni maisha ambayo wanapitia na raia wengine wa kawaida sema hawasikiki kwa kuwa si maarufu na kuwataka wasikate tamaa pale wanapofikwa na jambo hilo.

Alikuwa wapi na anarudije

Jack anasema ukimya wake wa muda mrefu umetokana na kutingwa na majukumu ya biashara zake ambapo huuza bidhaa kupitia mitandao na kwa sasa anajipanga kufungua duka lake Juni mwaka huu.

Kuhusu kurejea kwenye ‘game’ anasema anatarajia kufanya hivyo Agosti mwaka huu na kuahidi kutengeneza kazi bora zinazoendana na mahitaji ya soko la sasa.

Wakati wengine wakijikita kwenye tamthilia, anasema yeye ataendelea kutoa kazi kupitia kampuni yake ambayo iliwahi kuachia filamu nne huko nyuma ikiwemo Jini Tausi, Sinta, Plan A to B na Nyamizi.

Msanii huyu amekiri kwamba kutikiswa kwa soko la filamu kumewafundisha wengi kwa sasa nini cha kufanya ili waendelee kupendwa.

“Katika soko la filamu kuna mengi yamechangia kulishusha ikiwemo vyombo vya habari ambavyo tulitarajia vitusaidie kutangaza kazi zetu na badala yake vimekuwa vikipiga zaidi nyimbo za bongo fleva.

“Pia suala la wasanii kulipua kazi kisa tulikuwa tunakubalika na jamii,imechangia kwa kiasi kikubwa, lakini nina imani wengi wetu kwa sasa tulivyokuwa huko mtaani tumejifunza mengi ikiwemo kutengeneza kazi bora zitakazoshindana na za watu wa mataifa mengine badala ya kuangalia soko la ndani tu,”anasema..

Alipotokea Jackline

Jacline ambaye aliwahi kuwa Miss Upanga mwaka 2003, alianzia kwenye kufanya uanamitindo na matangazo ya biashara kwenye televisheni pamoja na mabango, kazi ambayo alikuwa akiifanya hadi mwaka 2006.

Mwaka 2008 ndipo alipoingia kwenye soko la filamu na hii ni baada ya rafiki yake kumkutanisha na marehemu Steven Kanumba, wakati huo wakiwa na kampuni iliyotambulika kwa jina la 1st Game Quality.

Filamu ya kwanza kuicheza alipofanikiwa kuingia kwenye kampuni hiyo ilikuwa ni Oprah ambayo muhusika mkuu wake alikuwa Irene Uwoya pamoja na Vicent Kigosi maarufu Ray, filamu ambayo anasema ilifanya vizuri sokoni.

Baada ya kufanya vizuri katika ‘scene’ mbili alizopewa kwenye Oprah ndipo hapo akaendelea kuchezeshwa katika filamu nyingine ikiwemo ile ya Red Valentine ambayo iliendelea kumtangaza.

Baada ya hapo pia alishiriki katika filamu za Sakata, Millosis series, Mapito, Bad Girl na nyingine nyingi.


Saturday, March 3, 2018

Ney: Nafikiria kuacha muziki

 

Msanii wa Bongo Fleva Emmanuel Elibariki “Ney wa Mitego”, amesema wimbo wake uitwao ‘Mikono Juu’ ambao umezuiwa kupigwa na Mamlaka ya Mawasiliano Tanzania(TCRA), ulimgharimu zaidi ya sh7 milioni.

Ney alisema kitendo kilichofanywa na TCRA kufungia wimbo huo kimemuumiza kutokana na gharama hizo alizotumia katika utayarishaji wa nyimbo na video.

“Ningejua ningewekeza kwenye biashara nyingine, kuifungia nyimbo niliyotumia fedha nyingi kama hizo ni kunirudisha nyuma kisanii, ”alisema Ney.

“Nafikiria kuachana na muziki kwa sababu ni kama Serikali inatukomoa, hatujawekewa utaratibu wa kufanya nyimbo kwamba kabla ya kutayarisha tuwe tunaangalia, hii kazi imeshakuwa ya pata potea, ”ongeza.

Juzi TCRA ilitangaza kusitisha kuonyeshwa na kuchezwa nyimbo 15 za wasanii mbalimbali katika vituo vya redio na televisheni, kati ya hizo tatu ni za Ney wa Mitego.

Nyimbo hizo ni pamoja na “Hapo Kati Patamu”, ambayo ilifungiwa tangu Julai 2016 na Ney kutozwa faini ya sh1 milioni, nyingine ni “Maku” (Makuzi) na “Mikono Juu” aliyoiachia wiki moja iliyopita.

Mbali na nyimbo hizo za Ney, nyingine zilizofungiwa ni pamoja na “Hallelujah” na “Wakawaka” za Diamond, “Kibamia” ya Roma Mkatoliki, “Hainaga Ushemeji” Manifongo na “I am Sorry JK” ya Nikki Mbishi.

Nyingine ni “Chura” na “Nimevurugwa” za Snura, “Tema mate tumchape” ya Madee, “Uzuri wako” ya Jux, “Nampa Papa” ya Gigy Money, “Nampaga” ya Baranaba na “Bongo Bahati Mbaya” Young D.


Saturday, March 3, 2018

NDANI YA BOKSI : Sanaa, wasanii, basata, jamii...



Roma Mkatoliki

Roma Mkatoliki 

By Dk Levy

Wema Sepetu. Ukurasa wake wa Instagram una binadamu milioni 3.3 wanaomfuatilia. Ni miongoni mwa mastaa wenye idadi kubwa ya mashabiki mtandaoni.

Hawamfuatilii kwa kile anachofanya. Hawamfuatilii kwa kile anachoandika. Kifupi ukurasa wake hauna lolote la ajabu. Wanafuatilia picha zake tu.

Yaani binadamu milioni 3 na ushee wanafuatilia nywele mpya za Wema, kitenge kipya au pozi jipya la msambwanda wake. Basi ndo hilo tu. Au ka-post picha ya mtu anasherehekea kuzaliwa kwake. Hivyo tu.

Ukurasa wa Wema kwa siku moja unaweza kufuatiliwa na watu wengi labda kuliko idadi ya watazamaji wa baadhi ya runinga za Tanzania. Wema anafuatiliwa kuliko taarifa za habari wala tamthilia.

Kuwa na idadi hiyo ya watu tayari ni utajiri. Ni pesa lakini mtazame Wema mwenyewe na watu wake wa karibu. Hawajui na hawaoni kama ni fursa kubwa kwao. Hakuna mtaji mkubwa duniani kama watu. Runinga na radio zote zinaishi kwa matangazo. Mbwembwe za watangazaji na mameneja wa vituo vya radio ni kipato cha matangazo. Watu wakiacha kupeleka matangazo shughuli imekwisha.

Wema na wasaidizi wake wa karibu hawataki hilo. Wanaamini kuwa kuishi kwa matangazo ni kujishusha. Wema anaweza kuishi maisha bora kabisa kwa sababu ya ukurasa wake wa Instagram tu. Kama ataamua kutengeneza pesa.

Biashara hivi sasa ni mtandaoni tu. Kila kitu kinafanyika huko. Matajiri wa dunia ya leo wanatengeneza faranga kupitia mtandao. Kina Wema wenye mtaji watu wanatumia mitandao kama ‘dressing table’.

Kama atapata wasimamizi wazuri wa ukurasa wake. Watakaofanya uwe ‘active’ muda wote. Ana mashabiki wengi kuliko Mange. Ila Mange kafanya ukurasa wake uwe ‘bize’ sana.

Kipindi cha runinga kilimshinda. Kampuni yake ya filamu ilimshinda. Filamu zake kadhaa alishindwa kuzisambaza. Mahusiano yake mengi yalimshinda. Usimuwekee dhamana Wema.

Wasanii wengi baada ya Wadosi wa Kariakoo kuwapa kisogo. Wameamua kuuza kazi zao wenyewe. Hili si tatizo ila tatizo ni mtindo wa mauzo yao ni wa kibwege.

Kuzunguka kwenye mitaa na maofisini kwa watu, kwenda kubembeleza wanunue CD zao za filamu ni uzwazwa. Biashara hiyo ilifanyika miaka mingi nyuma. Huu ni wakati wa biashara mtandao.

Wanamuziki kwa sasa wanapiga pesa za video zao kupitia YouTube. Watu wa filamu kinachowashinda ni kitu gani. Hata kuanza kuzunguka kwenye vibaraza vya watu na joto lote hili?

Na kwa filamu za Kitanzania zinavyoandaliwa gharama yake ni ndogo ukilinganisha na video za kina Diamond na wenzao. Ni suala la kujiongeza kwa kutengeneza filamu fupi fupi tupia YouTube mpige hela nyingi.

Hata kwenye muziki nako kuna matatizo kwa sasa. Kinachomtokea Roma hii leo ni matokeo ya matatizo makubwa kwenye muziki. Wanamuziki wanatumia nguvu kubwa sana kukamata soko.

Wakati wanamuziki wengine wakitumia wasanii wa Bongo Movie kutafuta kiki wabambe. Roma na mwenzake Stamina wakaamua kuimba upuuzi ili wakamate soko kirahisi. Kilichoimbwa kwenye ule wimbo ni upuuzi kama upuuzi mwingine.

Ni sawa kufungiwa wimbo ule lakini si sawa kumfungia Roma asifanye kazi za muziki. Ni adhabu ya ajabu kuwahi kutolewa na serikali kwa mtu mmoja. Roma aishi vipi sasa?

Ilitosha kuufungia wimbo basi. Maamuzi ya kumfungia mwanamuziki husika kwa miezi tisa ni sehemu ya maajabu ya dunia. Roma ana familia inayomtazama. Ataishi vipi bila shughuli ya kufanya.

Shoo zenyewe za kuungaunga siku hizi. Mapromota kama enzi za kina Nyau huko Morogoro hawapo. Wanafanya shughuli zingine. Bado mtu anapigwa kifungo cha miezi sita. Tofauti yake na Sugu ni kwamba yeye yuko uraiani.

Jamii inapenda upuuzi ndiyo maana Roma naye akaamua kuimba upuuzi ili awakamate wapenda upuuzi. Mengi yanayofanywa na wasanii yanatokana na msukumo wa jamii inayowazunguka. Wananchi wanataka kuimbiwa ‘utumbo’ Serikali haitaki.

Jamii ya sasa inataka kusikia staa fulani anatoka na fulani. Fulani kamuibia bwana mwenzake. Fulani kazaa na mume wa mtu. Upuuzi upuuzi tu. Maisha yamekuwa magumu watu wanayarahisisha kwa kusikiliza na kutazama upuuzi.

Baraza la Sanaa (Basata) nao ni sehemu ya tatizo. Hawafanyi wanachotakiwa kufanya. Wimbo una miezi sita unaufungia leo. Watu wameshausikiliza hadi wameuchoka. Waliokariri wamekariri.

Unaufungia wimbo ambao upo kwenye kompyuta za watu maofisini. Kwenye simu na flash. Kwenye bodaboda na vibanda vya wamachinga. Sasa umefungia kitu gani?

Wahusika wa huo wimbo ni wawili. Kwanini Roma tu? Wanamuziki wengi nyimbo zao zilifungiwa bila wao kufungiwa kufanya kazi za muziki. Kwanini Roma?

Na kwanini isiwe Rostam akawe Roma tu. Wimbo ni wa kundi ilipaswa liadhibiwe kundi na si mtu mmoja labda kama ana makosa mengine binafsi nje ya kundi.

Kufungiwa wimbo huo itoshe kusema ni kazi bure. Kama kusikika umesikika vya kutosha. Na siku zote nyimbo zilizofungiwa nyingi zimedumu zaidi ya mwaka sasa.

Basata wana mambo mengi ya kufanya kwa ajili ya sanaa lakini kitu pekee wanachokimudu kwa kiwango bora kabisa ni kufungia nyimbo na wanamuziki tu. Zaidi ya hapo ni maruweruwe tu.

Leo hii wanamuziki wa bendi wanaishi maisha ya shida kutokana na sheria ya muda wa kufanya shughuli zao kukomea saa sita usiku lakini Basata hawajafanya juhudi yoyote kuwasaidia.

Nani wa kwenda kwenye onesho la bendi ya muziki inayomaliza onyesho lake saa sita usiku. Muda ambao ndiyo kwanza koo linaingiza bia ya tatu? Muziki wa dansi si tu unapumulia mashine. Hata mashine zenyewe zimezima. Umekufa.

Tuzo hazifanyiki tena. Basata wako kimya. Hakuna juhudi za makusudi kuwezesha uwepo wa tuzo. Basata wanasubiri kufungia nyimbo tu. Hata wakati tuzo zinapofanyika Basata ilikuwa kizuizi kikubwa cha watu wengine kuandaa tuzo zao.

Leo hii walionyimwa fursa ya kusajili na kuendesha tuzo hawawezi tena. Na wale waliokuwepo wametoweka ghafla. Wanamuziki wanategemea tuzo za Nigeria na kwingineko. Basata hata hawawajali.

Basata si chombo cha kufungia nyimbo na wanamuziki tu. Basata ipo kwa ajili ya kulea kutunza na kukuza sanaa na wanasanaa. Basata ni baba. Na baba anahakikisha watoto wanakula vizuri.

Ila huyu baba anataka kuua watoto kwa njaa.


Saturday, March 3, 2018

HEKAYA YA MLEVI : Ukiona wanatupiana maandazi ujue wameshiba



GASTON NUNDUMA

GASTON NUNDUMA 

By Gaston Nunduma

Babu mmoja aliokota jiwe. Akalibandika karatasi iliyosomeka: “Hili ndilo jiwe alilojisugulia Mkwawa”. Akampa mjukuu wake alitembeze kwenye mitaa ya uswazi kwa nia ya kujua thamani yake. Akamwambia kuwa watu wakiulizia bei asiongee neno zaidi ya kunyoosha vidole vitatu.

Mzee aliona mbali sana. Alijua wazee wa bandari wangejifanya kuwa wao walikuwa wakinywa “chimpumu” na Mkwawa halafu wangemhoji jinsi alivyolipata jiwe hilo. Hatimaye wangemnyang’anya na kulitia sokoni kwa maelezo yaleyale yaliyoandikwa na babu. Hivyo dogo akaekti ububu.

Watu walimsimamisha na baada ya kusoma sifa za jiwe wakamuuliza bei. Dogo akanyoosha vidole vitatu hewani. Wakasema “aha! Buku tatu. Bei ya mwisho je? Je bei ya kuuzia?” Dogo akarudia vidole vilevile vitatu.

Walipotaka kununua dogo aliondoka na jiwe lake na kurudi kwa babu. Babu akamwambia, “Sasa hivi nenda mitaa ya uzunguni. Ukiulizwa bei ufanye kama nilivyokuagiza.” Dogo akaingia Oysterbay na Masaki. Aliponyoosha vidole vitatu wakasema “Elfu thelathini? Niuzie…”

Akarudi tena kwa babu. akaambiwa “Sasa tembea kwenye balozi za mamtoni ukafanye vilevile. Lakini sasa usirudi nalo, liuze huko.” Dogo akaingia ubalozini.

Kama kawaida alipoulizwa bei akanyoosha vidole vitatu. Balozi akasema “Laki tatu? Tafadhali niuzie…” Akachukua hela na kurudi kwa babu. Maisha yakaendelea. Yule balozi alilipeleka jiwe Ulaya na kuliweka kwenye soko la vitu vya kale vilivyovumbuliwa barani Afrika.

Siku moja dalali wa Kiswahili alipita kwenye soko hilo, akalinunua jiwe hilo kwa dola zenye thamani ya shilingi milioni tatu za Kitanzania. Alijua kwa sifa za jiwe hilo asingekosa shilingi milioni thelathini kutoka serikalini ili jiwe likahifadhiwe kwenye Makumbusho ya Taifa.

Tunajifunza kuwa thamani ya kitu hupandishwa na watu kulingana na mazingira ya soko. Kuna koti ulitaka kuuziwa pale Tandika lakini ukalikwepa kwa madai ya viwango. Likapelekwa dry cleaner na ukaletewa ofisini kwako kule Kivukoni ukalinunua kwa bei mara kumi ya ile uliyotajiwa Tandika.

Au hujui kwamba zile kauzu za pakti unazozinunua shilingi elfu mbili Posta na Feri ndio zilezile zinazouzwa kwenye genge la jirani tena kwa shilingi mia tano tu? Au ni kwa sababu kwenye pakti kuna tangazo linalosema dagaa wanaongeza kinga ya mwili na nguvu za kiume? Yaleyale ya “jiwe aliloogea Mkwawa”.

Kwa hili nawapongeza wajasiriamali. Wanajua kuwa uongo wa sangoma ndiyo tiba ya mgonjwa. Lakini kwa leo inanibidi nirudi kuwa mzalendo mwenye kutazama maslahi mapana ya Taifa langu kwanza.

Mtu yeyote mwenye busara hakosi bustani ya mboga nyumbani kwake. Akikosa basi ni kwa sababu iliyo nje ya uwezo wake; pengine kiwanja alichoweza kununua kilimtosha kuinua mjengo tu bila kuacha mahali pa kucheza watoto.

Bustani ingembeba akapata angalau mboga orijino maana hizi za mtaani hazieleweki kabisa. Vilevile atapata utelezi kidogo wakati vyu… wakati hali imekuwa ngumu. Unaweza kuamka na maganda ya karanga mfukoni bila senti ukasonga unga uliobaki jana kwa tembele la bustanini kuliko kumsomesha mgogo buchani. akukopeshe nyama. Mwaka 1985 Mwalimu Nyerere alizindua kiwanda cha kutengeneza karatasi huko Mufindi Mkoani Iringa. Bila shaka alizingatia mahitaji ya karatasi yalivyokuwa yakipanda. Kwanza wasomi walikuwa wakiongezeka kila muhula. Wasomi wote (kuanzia vyuoni hadi chekechea) hawakuweza kufanya lolote pasipokuwa na karatasi. Hata huku mtaani wakati vita ya taka sugu kama plastiki ikipamba moto, karatasi ilikuwa mkombozi kwenye mifuko, na mapambo.

Pia kuna mtu alinieleza kuwa bi mkubwa wake alikuwa akitumia mkaa wa karatasi tangu akiwa mwanamwali. Aliloweka karatasi na maboksi kwa siku kadhaa, akayachanachana ndani ya maji na kuyakamua katika mfano wa matonge ya ugali. Kisha akayaanika juani. Kitu tayari. Huyu atunukiwe shahada ya mazingira.

Kile kiwanda kilifanya kazi nzuri kiasi kwamba Tanzania iliuza karatasi hadi nje. Lakini pia tulipata vifungashio vya bidhaa za viwandani (kwa maana ya maboksi na mifuko).

Lakini mwaka 2004 kiwanda kikauzwa kimya kimya kwa Wakenya kwa madai ya kutozalisha vizuri. Sijui ni nani anayeukata mkono wa mtoto wake kwa sababu ati kaunyea! Lakini kwa sababu yaliyopita si ndwele, tutazame yanayotokea sasa. Ukiyakosa maji ndipo utajua umuhimu wake.

Hivi sasa tunategemea karatasi za Afrika Kusini, lakini hasa za China. Kutokana na desturi ya Wachina, kuanzia tarehe 23 mwezi wa 12 hadi tarehe 15 mwezi wa Januari Wao huwa likizoni kuadhimisha sikukuu ya mwaka mpya wa kijadi.

Hali hii inatuathiri sana kwa sababu hakuna mizigo inayoingia wakati sisi hutumia makontena mengi sana ya karatasi katika muda mfupi. Kwa uhaba huo bei hupanda hadi mara tatu ya bei elekezi. Wengi wanashindwa kununua na elimu ya watoto wao inayumba kwa sababu wakizikosa wanafukuzwa shuleni.

Huwa najiuliza Wakenya waliona nini ambacho sisi wenye kiwanda tulishindwa kukiona. Bila shaka wao wana upeo wa babu aliyeuza jiwe. Tangu enzi zile walitukimbiza sana na bidhaa zao kama mafuta ya Blue Band dhidi ya Tan Bond yetu kwa jinsi walivyojua kuongeza thamani.

Japokuwa hatushadadii yaliyopita lakini “Tanzania ya Viwanda” isipofanya “ndwele” sijui kama tutafika.


Saturday, March 3, 2018

Maofisa utamaduni mnafanya kazi yenu au anawafanyia waziri?



Anko Kitime

Anko Kitime 

By Anko Kitime

Wiki imemalizika kwa amri ya kuzuia nyimbo kadhaa za ‘Bongo Fleva’ kurushwa kwenye vyombo vya utangazaji nchini. Kwa wengi hili halikuwa jambo la kushangaza, kuna wengine walikuwa wanashangaa kwanini baadhi ya nyimbo zinaendelea kusikika hewani. Na hakika kuna wengi wametetea kuwa nyimbo hizo hazina tatizo ziendelee tu kurushwa watu wafurahi.

Tatizo liko wapi? Binafsi naona kuwa hatua ya kufungia nyimbo hizi haitamaliza tatizo kwani hatua iliyofanyika ni kubandika tu bandeji kwenye kidonda kilichooza. Pengine tujiulize kwanini nyimbo ambazo zinasemekana ‘hazina maadili’ ziliweza kutungwa na kurekodiwa? Kwanini ziliweza kurushwa kwenye vyombo vya utangazaji bila kuonekana shida yoyote mpaka Baraza la Sanaa la Taifa (Basata) na TCRA waingilie kati? Kwanini vijana wengi hawaoni tatizo la nyimbo hizo?

Kuna usemi maarufu usemao ‘Sanaa ni kioo cha jamii’. Ukiangalia kwenye kioo na kukuta sura mbaya inakuangalia basi ujue hivyo ndivyo ulivyo, kuvunja kioo au kubadili kioo hakutabadili sura yako.

Unaweza ukaikubali sura hiyo au ukaanza mkakati wa kutumia vipodozi kujipa mvuto unaoutaka. Kazi za wasanii zinaonyesha tu jamii ilivyo.

Mtoto aliyelelewa na wazazi wenye mdomo mchafu haiwi taabu kwake kuwa na mdomo mchafu, tena anashangaa sana akianza kukatazwa kutoa maneno machafu, anaona anaonewa kwa kuzibwa mdomo bila sababu za msingi. Hivyo kutunga wimbo uliojaa matusi au dalili za matusi kwake si tatizo, ndivyo jamii yake ilivyomlea.

Na wimbo huo utapokelewa vizuri tu na jamii yake kwani hayo ndio maisha yao ya kila siku. Niliwahi kuongea na mzazi wa mwanamuziki mmoja ambaye wimbo wake umeingia katika orodha ya kupigwa marufuku, mama yule alikuwa anajisifu kuwa yeye ndiye aliyeutunga wimbo anaoimba mwanae.

Turudi nyuma miaka 23 iliyopita. Uongozi wa awamu ya tatu ulipoingia madarakani, Wizara ya Utamaduni ilipata pigo ambalo matokeo yake yanaonekana sasa. Katika awamu hii maofisa utamaduni, mkoa na wilaya walifutika. Na baadaye kufufuka kinyemela wakiwa chini ya Idara ya Elimu katika halmashauri mbalimbali.

Hata huko walifufuliwa baada ya kuonekana kunahitajika mtu atakayekuwa akishughulikia kuratibu shughuli kama za Mwenge na sherehe mbalimbali.

Ofisa Elimu alimteua mwalimu aliyemuona anapenda sanaa na kumpa cheo cha uofisa utamaduni.

Maafisa hawa hadi leo bado ni utata, hawana bajeti, hawahusishwi kwenye vikao mbalimbali vya halmashauri, kila wilaya au halmashauri ikiwa na utaratibu wake. Mfano hapa Dar es Salaam kuna halmashauri za Ubungo, Kinondoni, Ilala na Temeke, ni halmashauri ya Kinondoni tu yenye sheria ndogo zinazohusu mambo ya sanaa na burudani, na sheria hizo zinahusiana zaidi na utoaji vibali tu kwa shughuli mbalimbali. Ukiona mkanganyiko huu kwa maofisa utamaduni wa jiji hili tu, je hali ikoje katika halmashauri za nchi nzima?

Waziri anayehusika na Utamaduni hawaongelei maofisa utamaduni hawa kwani hawako katika wizara yake na Waziri wa Tamisemi hawaongelei kwani hawana umuhimu huo kwake. Lakini hawa watu ndio kiungo muhimu sana katika kulinda na kuelekeza ‘maadili’ ya Kitanzania.

Awali walikuwa chini ya Wizara ya Utamaduni walikuwa ndio watekelezaji wa Sera ya Utamaduni, kwa sasa hawawajibiki kwa hilo, hivyo sera ya Utamaduni ni kitabu kiko katika makabati ya Wizara ya Utamaduni tu. Katika miaka hiyo ya nyuma nchi ilikuwa japo na maono kuwa inataka kwenda wapi kimaadili, na ikawa na utekelezaji wa pamoja wa maono hayo.

Kupotea kwa maofisa hawa kulikuja wakati mmoja na kuongezeka kwa vyombo vya utangazaji, luninga na redio.

Vyombo hivyo ndivyo vikaanza kubeba pengine bila kujua au kwa makusudi nafasi ya kulea maadili ya watoto wa Kitanzania. Malezi ya miaka mingi sasa yanatoa matunda, vijana waliokuwa na umri wa miaka 10 au chini zaidi mwaka 1995 na waliozaliwa baada ya hapo, ndio hao watunzi wa nyimbo ambazo zinaonekana hazina maadili, ni vigumu kwao kueleza au kujua maadili ya Kitanzania ni yepi.

Wanamuziki, watangazaji, waandishi, maproducer, mameneja wa wanamuziki na kadhalika wengi ndio waliozaliwa katika kipindi hiki.

Teknolojia imewezesha kazi ya muziki kuwa rahisi sana, ukiwa na kompyuta na microphone moja unaweza kujifungia chumbani kwako ukarekodi wimbo na kuutuma kwa barua pepe mpaka kwa mtangazaji na wimbo ukaanza kurushwa hewani katika kipindi cha masaa kadhaa.

Hivyo kama hakuna aliyelelewa kuona ukakasi katika wimbo basi umma bila kujali umri au uhusiano unajikuta ukisikiliza maneno ambayo kwa kawaida huwa faragha na kwa watu wazima wenye aina fulani ya mahusiano tu, maneno hayo yanatamkwa hadharani bila kumumunya.

Kuna haja kubwa ya Wizara inayohusika na Utamaduni kujiangalia upya na kujipanga upya ili kukabiliana na hali hii na si kuishia kufanya kazi rahisi ya kufungia nyimbo tu.


Saturday, February 17, 2018

Ni staa, ndinga na mjengo mkali, waleti inasoma... halafu bado dogo!

 

By Dr Levy

Kuwa mwanaume siyo mchezo na siyo lelemama. Achana na mtoto wa kiume au mvulana. Tunaongelea wanaume.

Hivi umeshawahi kusikia Chama cha Wanaume? Umoja wa Wanaume? Umoja wa Wanasheria Wanaume? Umoja wa Madaktari Wanaume?

Hii inamaanisha mwanaume ni taasisi inayojitegemea.

Mwanaume kamili aliyekamilika siyo kama wale wa kutoka Canada ambao wapo na walikuwepo kwa ajili ya kunyonya wanyonge.

Ili uwe mwanaume yakupasa kwanza kabisa kumshukuru Mungu kwa kuumbwa jinsia ya kiume.

Umepewa upendeleo lazima ushukuru. Halafu uwe rijali na mmiliki. Ukishakuwa rijali unapaswa uwe na umiliki.

Umiliki wa mwanaume rijali ni umiliki wa mwanamke/wanawake. Iwe rasmi au vinginevyo.

Umiliki wa watoto pia ni muhimu japokuwa hili linategemea zaidi mapenzi ya Mungu.

Ikumbukwe kuwa mwanamke ni mali ya mwanaume lakini watoto ni mali ya mwanamke na mwanaume.

Uwe na maamuzi. Usilegelege katika maamuzi yako. Mwanaume ndiyo kichwa cha familia, kichwa hakipaswi kuyumbishwa na mabega sawa? Kumbuka wewe ni taasisi!

Mwajibikaji. Uajibikaji ni wajibu wako kuhakikisha mwanamke unayemmiliki anatosheka na kuridhika na huduma zako.

Baiolojia yake ipate habari yake sawa sawa, tumbo lake lipate chakula cha kutosha, mwili wake upate mavazi na miguu ivishwe viatu.

Mkipata watoto na mwanamke wako ni wajibu wako kuhakikisha wanapata mahitaji yote wanayostahili.

Kama huna uwezo kwa nini uzae kama kuku?

Ukishafanikiwa kuyamudu yote hayo hapo juu, usisahau kuwa duniani kuna wanaume wenzako. Tafuta muda wa kukutana na wanaume wenzako uongeze ujuzi na maarifa ya kuishi kiume.

Hapo bia na nyama choma vinaruhusiwa kusikiliza maongezi yenu. Ukishapiga haya makitu rudi kwa mwanamke wako kampe haki yake amazing.

Ikumbukwe kuwahi kurudi nyumbani si sifa ya mwanaume. Mwache Mwanamke wako awe na muda wa kuwa huru na kulea watoto. Apige umbea na mashosti zake.

Inapotokea kwa namna yoyote na kwa sababu yoyote ile nafsi yako ikakosa umakini. Na kujikuta shetani anashika dimba la ubongo wako na kukumiliki atakavyo.

Na ukijikuta unaenda nje ya mwanamke wako, hakikisha akili yako inafanyakazi.

Kuna wakongwe wenzangu. Wanaume wenzangu kibao wako hata mtaani kwako wanaweza kuendeleza huo mlolongo kwa kukuelekeza mwanaume anatakiwa aishi vipi na mwanamke. .

Au kama vipi, leo ni Jumamosi, tunaweza kupanga mkakati wa kukutana ili tuzungumzie uanaume kama uanaume. Ili kupunguza masela wanaozeeka bila wake na wanaooa mapema na kushindwa kudumu na mwanamke.

Iko hivi. Mwanaume anaweza kuchepuka na bado akawa na upendo wa dhati kwa mke wake (ingawa sishauri), lakini mwanamke hawezi kuchepuka na akaendelea kumpenda mume wake kwa dhati.

Kwa sababu mwanaume hafanyi tendo la ndoa kwa hisia, mwanamke hawezi kufanya tendo la ndoa bila hisia.

Ndiyo maana wanaume wanahitaji mahali pa kufanyia tendo la ndoa ila wanawake wanahitaji sababu ya kufanya tendo la ndoa.

Wanawake wengi wanaoenda mahakamani kudai talaka kwa waume zao ni wale wachepukaji.

Mwanamke asiyechepuka hawezi kwenda mahakamani kudai talaka isipokuwa kama mumewe atakuwa amezidisha unyanyasaji wa kimwili na kiakili kiwango cha kukaribia kumuua mkewe.

Wanaume hawawezi kubadili tendo la ndoa na upendo. Mwanaume anaweza kufanya tendo la ndoa na mwanamke lakini bado akawa hampendi.

Lakini pindi tu mwanamke aliyeolewa anapolala na mchepuko wake huanza hata kusimulia habari za siri kuhusu mume wake, na anaweza pia kusema ni kwa namna gani anamchukia mume wake.

Kwa mwanaume tendo la ndoa na upendo ni vitu viwili tofauti kabisa, lakini kwa mwanamke tendo la ndoa na upendo ni vitu viwili vinavyoenda sambamba.

Kwa mwanaume tendo la ndoa huja kwanza kabla ya upendo lakini kwa mwanamke upendo huja kwanza kabla ya tendo la ndoa.

Pindi mwanamke anapoanza kuchepuka anakuwa ametumbukia kimapenzi kwa mchepuko huo na maisha kwenye ndoa hayawezi kuwa sawa kamwe.

Na anaweza hata kumuua mumewe endapo tu atakuwa ameanza kuchepuka. Mkeo akianza kuchepuka utakuwa mwanaume mwenye bahati sana endapo utaendelea kuishi kwa amani.

Tafiti zinaonesha asilimia kubwa ya wanawake wanaochepuka huwaombea waume zao wafe haraka.

Ndiyo maana ni hatari sana kwa mwanaume kuendelea kuishi na mwanamke anayechepuka.

Inashauriwa kila mahali hata kwenye vitabu vitakatifu kumtaliki mwanamke pindi tu anapogundulika kuwa amezini.

Mwanamke hawezi kuchepuka na mtu ambaye hampendi, huwa wanaitoa mioyo yao kwa kila kitu. Ndiyo maana huwezi kuamini maamuzi yao.

Kichekesho kikitolewa wanawake wengi wanaocheka hawacheki eti kwa sababu kichekesho ni kizuri, ila ni kwa sababu huwapenda wale waliotoa vichekesho hivyo.

Na endapo hawakupendi hata kichekesho chako kingekuwa kizuri kwa kiasi gani hawatacheka.

Tafiti zinaonesha kuwa ndoa nyingi huanza kuyumba pindi mwanamke anapoanza kuchepuka.

Kuna wanaume wengi wanaochepuka lakini bado wanawaonesha wake zao upendo wa dhati.

Ila ni vigumu kukuta ndoa imesimama na mambo yanaenda sawa huku mwanamke akiwa mchepukaji.

Pindi mkeo anapoanza kulala na mwanaume/wanaume wengine ujue kifo chako kiko karibu kama kope na jicho.

Mwanadada wa Kiganda. Mzuri kwa maana ya uzuri. Zarina Hassan ‘The Bosslady’. Ameamua kujitenga na mbavu za Diamond Platinumz.

Wakati siku ya wapendao watu waliitumia kuimarisha mapenzi yao. Yeye katumia kukatisha penzi lake kwa baba wa watoto wake wawili.

Kashindwa kupambana na vurugu za kijana mdogo mwenye kila kitu kwenye maisha yake. Kijana anayeishi maisha ambayo kila kijana anatamani au kuyaota.

Shughuli za Diamond. Umaarufu wa Diamond. Pesa za Diamond. Umri wa Diamond. Na njaa za kina dada wa mjini. Ni vigumu sana kutulia.

Anahitajika mwanamke mwenye upungufu kidogo wa akili ili kuhimili presha hiyo. Diamond yupo kwenye kilele cha vilele vya mafanikio.

Saturday, February 3, 2018

Mwaka wa Ruby kurudisha heshima

 

By Frank Ngobile, Mwananchi fngobile@mwananchi.co.tz

Dar Es Salaam, Hellen George ndilo jina lake halisi lakini kwa watu wengi anafahamika zaidi kama Ruby.

Ngoma yake ya kwanza kumtambulisha katika ulingo wa burudani ilitoka mwaka 2016 ambapo mpaka sasa video yake imetazamwa na zaidi ya watu Milioni tatu katika mtandao wa Youtube.

Ruby anafunguka kuwa, ‘Na Yule’ ni wimbo ambao alitungiwa na Barnaba na ni mojawapo ya nyimbo anazozipenda sana kwa sababu kwake ndio wimbo uliofungua njia ya muziki.

“Huo wimbo siwezi kuusahau sababu katika historia yangu ya sanaa, kwanza wakati nauandaa nilikuwa nina presha kweli kama utapokelewa kama ninavyotegemea,” alisema.

“Lakini baada ya kutoka na kukubaliwa kwa kiasi kikubwa, ndipo niliamini kuwa kila kitu kumbe kinawezekana cha msingi ni kujiamini tu na kuamini kile unachokifanya,” aliongeza.

Awaambia watu wajipange 2018

Kwa mwaka 2017 aliachia ngoma moja iliyokwenda kwa jina la ‘Wale Wale’ ngoma ambayo ilifanya vizuri katika vituo mbalimbali vya Redio nchini.

Kwa mwaka huu, ameanza kwa kurudia wimbo wa Aslay ‘Baby’ kwa kinamna yake, zikifahamika na wengi kwa jina la Cover Song.

“Nimeamua kufanya hivyo lengo langu kuu ni kuwaonyesha mashabiki zangu kuwa nipo na ninakuja kuwapa burudani nzuri hivyo wasiwe na hofu ndio maana nimeachia cover, hiyo ni kutoka moyoni kabisa,” alisema.

Anaongeza zaidi kuwa katika kuachia ngoma kwa mwaka huu mpya, ataangalia zaidi mipango yake na si kuangalia namna gemu la Bongo linavyoenda.

“ Mimi nitaachia ngoma kutokana na wakati sahihi nitakapo ona mashabiki zangu wanatakiwa kupata kwa wakati huo na si kuangalia upepo sijui kwamba kwa sasa muziki umekaa kinamna hii, Hilo watu wasitegemee, sababu ukiangalia upepo unaweza kukupeleka baharini muda mwingine” aliongeza zaidi.

Anasimamiwa na nani kwa sasa?

“Kwa sasa nipo ndani ya uongozi mpya ila sipo tayari kuweka wazi ni uongozi gani ambao unasimamia kazi zangu kwa sababu ndio kwanza safari tumeianza,”

“Ila si muda nitaweka wazi hasa baada ya mipango kadhaa kukamilika ambapo tupo tunaiweka vizuri zaidi,” aliongeza zaidi.

Mipango ya albamu

Anafunguka zaidi kuwa mipango ya albamu kwake bado anayo kwa sababu albamu ni mojawapo ya sifa kwa mwanamuziki yeyote.

“Nipo kwenye mipango nafikiria kufanya kitu ambacho kitakuwa kipo kizuri ila nipo naangalia namna ambayo nitaifanya iwe ni nzuri ambayo itaniwezesha nifurahie ninachokifanya na si mwisho wa siku nijilaumu,”

Watu wasichokijua kutoka kwake

“Mimi huwa nafanya kile kitu ninachoona ni sahihi kwangu na sio mtu kwake anachoona ni sahihi, nafikiri hapo ndipo wengi hawakijui kutoka kwangu,”

“Mimi nafanya kitu pale ninapoona nina uwezo nacho na kina maslahi kwangu, na si mtu kunipangia hapo na ndio maana tunakosana na watu wengi sana,” aliongeza zaidi.

Kwake hajali matusi

Kama ukitembelea baadhi ya mitandao yake ya kijamii, hususani Instagram mara kadhaa amekuwa akitukanwa na baadhi ya mashabiki ambapo kwake anasema hawamuumizi kwa lolote.

“Kuna watu pia wana komenti za kukatisha tamaa, mimi ninachofanya huwa nafuta na kisha hata kuwa block kabisa,” “Unajua Watanzania kwetu imekuwa ni kawaida sana kukatishana tamaa na wivu wa ajabu ila mimi hata hawanibabaishi na matusi yao mimi naendelea kupambana kivyangu kama nilivyosema nafanya kile ninachoo na ni sahihi kwangu,” aliongeza zaidi.

Saturday, February 3, 2018

Mfahamu ‘mvunja mbavu’ Blackpass

 

By Nasra Abdallah, Mwananchi

Ukizungumzia wachekeshaji wa kike, jina la Blackpass hutoacha kulitaja akiwa na mtindo wa kuigiza kama mlemavu wa kusikia.

Dada huyo ambaye jina lake halisi ni Pascalia Fransic, anasema awali alikuwa anafanya kazi ya katibu muhtasi katika moja ya kampuni ya uhandisi ya Jijini Dar es Salaam, lakini aliamua kuiweka kazi hiyo pembeni na kuingia kwenye uigizaji.

Anasema wakati akiwa kazini pia alikuwa akishiriki mazoezi ya kuigiza na pale alipoona kwenye kuigiza kunamlipa zaidi ya ukatibu muhtasi akaamua kuitosa kazi hiyo.

Akizungumzia sababu ya kuigiza kama mlemavu wa kutosikia, Blackpass anasema ameamua kuja na mtindo huo baada ya kuona haujawahi kufanyika kwa waigizaji wa hapa nchini na hata kama imewahi hajawahi kuiona.

Hakusita kumtaja mmoja wa watu waliochangia wazo hilo kwa ni kijana mmoja aliyemtaja kwa jina la Masile japo hakuliendeleza na yeye na meneja wake wakaona walichukulie hilo suala liwe endelevu .

Kijana huyo anasema walikutana wakati wakiwa wanafanya clip ya kampuni ambayo hakuwa tayari kuitaja jina kutoka nchini Kenya ambaye alikuwa mmojawapo wa watu kutoka katika kampuni hiyo iliyokuwa ikirekodi comedy za vitendo kwa ajili ya kwenda kuziuza nje.

Kuanza kuigiza

Anasema alianza kuigiza muda mrefu lakini hasa palipomjenga kiugizaji ni katika kikundi cha ‘Msimamo Thabiti’ chenye maskani yake Magomeni Jijini Dar es Salaam.

Lakini hii ya kuigiza ulemavu wa kusikia, ameanza rasmi Agosti mwaka jana kwa kuachia kipande kilichokwenda kwa jina la ‘Kitumbua Jeusi’ ambayo ilionekana kupendwa na watu.

Kuanzia hapo ndio wakaanza kufyatua kazi nyingi zaidi hadi kumfanya sasa hivi kujulikana na watu mbalimbali.

Anazungumziaje wasichana warembo kuingia katika uigizaji

Blackpass anasema kitendo cha wasichana warembo wakiwa wamevalia nadhifu kuingia kwenye comedy ni uigizaji ulioendelea. Anafafanua zaidi kuwa uigizaji wa aina hii ni mzuri kwa kuwa hauchagui cha kuigiza.

Anasema jambo hili linaacha maswali mengi kwa hadhira kwamba endapo utavalishwa nguo safi utaweza kweli kuchekesha watu.

Katika hili anasema anachojua katika fani ya uchekeshaji, kuongea na vitendo ndio mtaji mkubwa na si kuvaa nguo chafu.

Mtarajio yake

Msanii huyu anasema matarajio yake ni kuweza kufikisha vichekesho vyake hadi nje ya nchi jambo litakaloweza si tu kumtangaza yeye pekee bali na nchi ya Tanzania.

Jingine ni kuendeleza vipaji vya watoto yatima na wale wanaoishi katika mazingira magumu ili kuwasaidia kufikia ndoto zao.

“Kuna watoto wengi yatima na wasiokuwa na uwezo wenye vipaji lakini hawana watu wa kuwashika mkono na hivyo ndoto zao kuishia njiani, mimi Blackpass hili jambo linaniumiza kichwa huko mbele kama nitafanikiwa katika sanaa yangu hii naahidi kuwasaidia kwa kuanzisha hata kituo,” anasema.

Changamoto za waigizaji wa kike

Blackpass anasema wasanii wengi wamepitia matatizo katika kuonyesha vipaji vyao hadi kufikia hatua ya umaarufu walio nao sasa, lakini kundi lililo kwenye hatari zaidi ni wanawake.

Anasema wasichana wengi wamekuwa wakitakiwa kimapenzi na viongozi wa makundi au walimu kwa ahadi ya kupendelewa kupewa scene ya kuigiza au kuonekana kwenye tv.

“Hata hivyo inapotokea watu hawa wamekosana, utakuta kundi linavunjika na hata mchezo mlioufanya unaishia njiani, hali inayoonyesha kwa kiasi gani mapenzi yalivyo na athari katika kazi,”anasema msanii huyu.

Ili kuondokana na tatizo hilo, anasema ipo haja ya wanawake kuanzisha makundi mengi zaidi ili kuwanusuru watoto wa kike na mambo kama haya na hiyo ni kwa sababu ya imani aliyonayo kwamba kuna wanawake wenye uwezo huo sema hawajataka.

Pia kwa wale walimu na wamiliki wa makundi, anawashauri kuangalia zaidi kazi badala ya kuendekeza mapenzi au kutumia vyeo kuwanyanysa wasanii wao.

Kwa upande wa wasichana, anawasihi kujiamini na kazi zao, kwani mtu anapokutongoza una uwezo wa kumkubalia au kumkatalia na kama una kipaji utafanikiwa tu bila hata ya kutoa rushwa ya ngono na kuongeza kuwa ubunifu katika kazi yako na kujituma ndio silaha yako katika kufikia malengo yako.

Historia yake

Blackpass amezaliwa mkoani Kigoma, kijiji cha Nguruka, miaka 25 iliyopita. Elimu yake ya msingi ameipata katika shule ya Hananasifu kati ya mwaka 2000 hadi 2006.

Baada ya kumaliza elimu ya msingi alijiunga na kidato cha kwanza Shule ya Sekondari Urafiki na kuhitimu 2010 na baada ya hapo akaenda kujiunga na mafunzo ya ukatibu muhtasi.